Eksastra ┊ ប្រភពថ្នាលឯកសារឌីជីថល



📄 ខ្លឹមសារសង្ខេប

ចុងខែកញ្ញា ២០២៦ រដ្ឋាភិបាលថៃប្រកាសទាំង៥០ស្រុករបស់បាងកកជ…

ទឹកជំនន់ជិតព័ទ្ធព័ទ្ធកន្លែងចតយន្តហោះនៅបាងកក មើលពីលើ
ទំព័រដើម›គួរដឹង›ថាមពល និងបរិស្ថាន
គួរដឹង · ថាមពល និងបរិស្ថាន

ហេតុអ្វីទីក្រុងបាងកកនៅតែលិចទឹករាល់ឆ្នាំ? វិទ្យាសាស្ត្រនៃទីក្រុងកំពុងលិច និងវិបត្តិទឹកជំនន់ខែកញ្ញា ២០២៦

នៅចុងខែកញ្ញា ២០២៦ រដ្ឋាភិបាលបានប្រកាសទាំង៥០ស្រុកនៃរាជធានីបាងកកជាតំបន់គ្រោះមហន្តរាយ ក្រោយភ្លៀងធ្លាក់ជិត ៣០០ ម.ម ក្នុងរយៈពេលបីថ្ងៃ។ ប៉ុន្តែនេះមិនមែនជាឧប្បត្តិហេតុតែម្តងឡើយ — វាជាផ្នែកនៃវិបត្តិរចនាសម្ព័ន្ធដែលបន្តកកកុញអស់រយៈពេលជាង៤០ឆ្នាំ ចាប់ពីដីទ្រុឌទ្រោម ការបំពេញប្រឡាយ រហូតដល់ការជជែកគ្នាអំពីលទ្ធភាពផ្លាស់ប្តូររាជធានី។

អាន ~២២ នាទី ធ្វើបច្ចុប្បន្នភាព ២៧ កញ្ញា ២០២៦ បាងកក ប្រទេសថៃ
រូបភាព៖ NASA Earth Observatory (ជំនន់ទឹក ២០១១) · Wikimedia Commons
0 ម.មភ្លៀងធ្លាក់ ២៤-២៦ កញ្ញា ២០២៦ (BMA)
0 m³/វិអត្រាបូមទឹកកំពូលរបស់ក្រុងបាងកក
0 ស្រុកស្រុកទាំងអស់ក្នុងបាងកកប្រកាសជាតំបន់គ្រោះមហន្តរាយ
0 ម.ម/ឆ្នាំអត្រាទ្រុឌទ្រោមដីជាមធ្យមរបស់បាងកក
0 នាក់អ្នកស្លាប់ ជំនន់ទឹកឆ្នាំ២០១១ (Wikipedia)
$0ព.ការខូចខាតសេដ្ឋកិច្ច ២០១១ គិតជាដុល្លារ (World Bank)

Aស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន៖ ទីក្រុងបាងកកចូលរដូវទឹកជំនន់ម្តងទៀត

ចាប់ពីរសៀលថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី២៤ រហូតដល់ថ្ងៃសៅរ៍ទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ភ្លៀងបានធ្លាក់ជាប់លាប់លើរាជធានីបាងកកជិត ៣០០ ម.ម — មិនមែនជាភ្លៀងធ្លាក់រំពេចមួយរំពេច (flash flood) ដូចធម្មតាទេ ថែមទាំងជាភ្លៀងជាប់លាប់ដែលមិនឈប់សម្រាកអស់ជិតពីរថ្ងៃពេញ។

យោងតាមរបាយការណ៍ព័ត៌មាន រដ្ឋាភិបាលបានប្រកាសទាំង៥០ស្រុករបស់រាជធានីជា «តំបន់គ្រោះមហន្តរាយ» នៅថ្ងៃសៅរ៍ទី២៦ កញ្ញា ដែលអនុញ្ញាតឲ្យអង្គភាពមូលដ្ឋានចាត់វិធានការជាបន្ទាន់។ យោងតាម Khaosod English ទឹកភ្លៀងប្រមាណ ២២៣ លានម៉ែត្រគូប បានធ្លាក់លើផ្នែក Phra Nakhon នៃទីក្រុង ខណៈក្រុងបូមទឹកចេញក្នុងអត្រាកំពូលដល់ ១.២០០ ម៉ែត្រគូបក្នុងមួយវិនាទី។ ផ្លូវជាង៩៣ខ្សែក្លាយជាមិនអាចធ្វើដំណើរបាន សាលារៀនរបស់ក្រុងបាងកកទាំងអស់ត្រូវបានបិទនៅថ្ងៃច័ន្ទទី២៨ ហើយបុគ្គលិកសាលាក្រុងបានធ្វើការពីផ្ទះ ដើម្បីកាត់បន្ថយចរាចរណ៍។

តាមទិន្នន័យ Al Jazeera និង Malay Mail ប្រឡាយសំខាន់ៗជាច្រើន — Khlong Prem Prachakon, Khlong Lat Phrao, Khlong Saen Saep, និង Khlong Prawet Buri Rom — បានឡើងដល់កម្រិត «គ្រោះថ្នាក់» ក្នុងពេលដំណាលគ្នា។ អភិបាលក្រុងបាងកក លោក Chadchart Sittipunt បាននិយាយថា «ភ្លៀងនៅតែធ្លាក់ជាប់ ហើយប្រឡាយគ្រប់កន្លែងពេញអស់ហើយ» មុននឹងបញ្ជាក់នៅថ្ងៃទី២៧ ថាស្ថានភាព «ចាប់ផ្តើមមានស្ថេរភាព» ប៉ុន្តែនៅតែត្រូវការពេលបូមទឹកជាបន្តទៀត ២-៣ថ្ងៃ។ ក្រុងបានផ្តល់សេវាចតឡានឥតគិតថ្លៃនៅស្ថានីយ៍ MRT មួយចំនួន រហូតដល់ថ្ងៃទី២ ខែតុលា ដើម្បីជួយប្រជាពលរដ្ឋការពារយានជំនិះ។

✓

ការឆ្លើយតបជាបន្ទាន់ — តួលេខសំខាន់ៗ (Khaosod English)

មនុស្សនៅជម្រករបស់រដ្ឋ
៩៨១ នាក់
ជម្រកបានបើក
២៣៣ កន្លែង (សមត្ថភាព ~១៥.០០០ នាក់)
អ្នកជំងឺដេកគ្រែជាប់ដែលបានជម្លៀស
៣៦ នាក់ ទៅមន្ទីរពេទ្យ
ផ្លូវមិនអាចធ្វើដំណើរបាន
យ៉ាងហោចណាស់ ៩៣ខ្សែ

អ្នកឆ្លើយឆ្លងព័ត៌មាន Al Jazeera លោក Tony Cheng សង្កេតឃើញថា ព្រឹត្តិការណ៍នេះខុសពីលំនាំធម្មតា៖ «នេះមិនមែនជាទឹកជំនន់រំពេចទេ នេះជាភ្លៀងខ្លាំងជាប់លាប់ចាប់តាំងពីល្ងាចថ្ងៃព្រហស្បតិ៍»។ អ្នកលក់ដូរវ័យ៦៧ឆ្នាំម្នាក់ដែលរស់នៅក្បែរប្រឡាយ ប្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានថាស្ថានភាពនេះ «អាក្រក់ជាងជំនន់ឆ្នាំ២០១១ទៅទៀត» — ជាការប្រៀបធៀបគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ព្រោះជំនន់ឆ្នាំ២០១១ជាគ្រោះមហន្តរាយធំបំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រថៃសម័យទំនើប (មើលផ្នែក E)។ ត្រឹមថ្ងៃទី២៧ កញ្ញា ភ្លៀងបានចាប់ផ្តើមស្រាកបន្តិច ខណៈកំពូលភ្លៀង (monsoon trough) ផ្លាស់ទីទៅទិសខាងលិចឆ្ពោះទៅភូមា ប៉ុន្តែប្រឡាយសំខាន់ៗនៅតែក្នុងកម្រិតគ្រោះថ្នាក់។

សំខាន់៖ អត្ថបទនេះមិនកត់ត្រាទិន្នន័យស្លាប់ ឬរបួសពិតប្រាកដសម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍ខែកញ្ញា ២០២៦ ឡើយ ព្រោះប្រភពព័ត៌មានដែលបានត្រួតពិនិត្យមិនទាន់រាយការណ៍តួលេខទាំងនោះនៅពេលសរសេរអត្ថបទនេះទេ។ លេខដែលបង្ហាញនៅទីនេះទាំងអស់ (ការជម្លៀស ជម្រក ភ្លៀង) ដកស្រង់ផ្ទាល់ពីរបាយការណ៍ដែលដកស្រង់ក្នុងផ្នែកប្រភព។

បណ្តាញប្រឡាយ (khlong) នៅតំបន់ធនបុរី ក្រុងបាងកក មើលពីលើ
បណ្តាញប្រឡាយ (khlong) ចាស់នៅតំបន់ធនបុរី — ស្ថិតនៅភាគខាងលិចទន្លេចៅផ្រាយ៉ា ជាកន្លែងដែលបណ្តាញប្រឡាយបុរាណនៅតែរក្សាបានច្រើនជាងភាគខាងកើតទីក្រុងដែលត្រូវបានបំពេញសម្រាប់សាងសង់ផ្លូវ។រូបភាព៖ Wikimedia Commons (Panoramio archive) · ទំព័រឯកសារ

Bហេតុអ្វីទីក្រុងបាងកកលិចទឹក៖ ភូមិសាស្ត្រ និងដីទ្រុឌទ្រោម

រាជធានីបាងកកត្រូវបានសាងសង់ឡើងនៅឆ្នាំ១៧៨២ (ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទរាមទី១) នៅលើដីសំណប់ទន្លេ (delta) ទន្លេចៅផ្រាយ៉ា — ជាស្រទាប់ដីឥដ្ឋទន់ (soft clay) ដែលបង្កើតឡើងជាច្រើនពាន់ឆ្នាំពីល្បាយកករបស់ទន្លេ។ តាមទិន្នន័យវាស់កម្ពស់ដីទីក្រុង (elevation-check.com) បាងកកមានកម្ពស់ជាមធ្យមប្រហែល ១,៥-២ ម៉ែត្រពីលើផ្ទៃសមុទ្រតែប៉ុណ្ណោះ — ទាបជាងទីក្រុងធំៗភាគច្រើននៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

បញ្ហាធ្ងន់ធ្ងរជាងនេះទៅទៀតគឺ ដីកំពុងទ្រុឌទ្រោម (land subsidence)។ តាមទិន្នន័យដែលដកស្រង់ដោយ Thailand Construction and Engineering News បាងកកទ្រុឌទ្រោមក្នុងអត្រាជាមធ្យមប្រមាណ ៨,៥ ម.ម ក្នុងមួយឆ្នាំ ជាលទ្ធផលចម្បងបីយ៉ាង៖ ការស្រង់ទឹកក្រោមដីហួសកម្រិត (over-extraction of groundwater) សម្រាប់ឧស្សាហកម្ម និងគ្រួសារ ការជីកយកប្រេងឧស្ម័ន និងទម្ងន់អគារខ្ពស់ៗនិងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដែលបន្តកើនឡើងលើដីទន់នេះ។ នៅពេលអត្រាទ្រុឌទ្រោមនេះបូកបញ្ចូលជាមួយកម្រិតទឹកសមុទ្រកើនឡើងដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ អត្រាកម្ពស់ដីធៀបនឹងផ្ទៃសមុទ្រ «ពិត» (relative sea-level rise) របស់បាងកកឡើងដល់ប្រមាណ ៦ ម.ម ក្នុងមួយឆ្នាំ — ខ្ពស់ជាងបីដងធៀបនឹងអត្រាមធ្យមពិភពលោក។

ស្រង់ទឹកក្រោមដីច្រើនហួសកម្រិត

ឧស្សាហកម្ម និងអគារខ្ពស់ស្រង់ទឹកពីស្រទាប់ដីក្រោមបាតដីឥដ្ឋ ធ្វើឲ្យស្រទាប់ដីនោះបង្រួម និងទ្រុឌចុះ។

1
ទម្ងន់អគារ+ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ

ការសាងសង់អគារខ្ពស់ និងផ្លូវថ្នល់យ៉ាងច្រើនកើនឡើងលើដីទន់ បន្ថែមសម្ពាធលើស្រទាប់ដីខាងក្រោម។

2
ការកើនឡើងកម្រិតទឹកសមុទ្រ

អាកាសធាតុប្រែប្រួលធ្វើឲ្យទឹកសមុទ្រកើនឡើងទូទាំងពិភពលោក បូកបញ្ចូលជាមួយដីទ្រុឌទ្រោម ធ្វើឲ្យស្ថានភាពកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។

3
ដីឥដ្ឋទន់តាមធម្មជាតិ

ដីសំណប់ទន្លេទន់ជាធម្មជាតិស្រាប់ — ជាមូលដ្ឋានមិនស្ថិតស្ថេរសម្រាប់ទីក្រុងធំមួយចាប់តាំងពីដើមដំបូង។

4

Cប្រឡាយ «khlong» ដែលបានបំបាត់ និងទីក្រុងដែលលេបយកទឹករបស់ខ្លួនឯង

ក្នុងអតីតកាល បាងកកត្រូវបានស្គាល់ជា «វិនិសអាស៊ី» (Venice of the East) ដោយសារបណ្តាញប្រឡាយ (khlong) រាប់រយខ្សែធ្វើមុខងារជាទាំងផ្លូវដឹកជញ្ជូន ទីផ្សារអណ្តែត និង — សំខាន់បំផុត — ជាប្រព័ន្ធបង្ហូរទឹកធម្មជាតិសម្រាប់ទីក្រុងទាំងមូល។ ប្រឡាយទាំងនេះស្រូបយក និងបញ្ជូនទឹកភ្លៀងទៅកាន់ទន្លេចៅផ្រាយ៉ា ស្រដៀងនឹងសរសៃឈាមរបស់រាងកាយ។

ចាប់ពីទសវត្សរ៍ ១៩៦០-៧០ តទៅ ជាមួយនឹងកំណើនប្រជាជន និងតម្រូវការឡានយន្ត រដ្ឋាភិបាលបានចាប់ផ្តើមបំពេញប្រឡាយជាច្រើនដើម្បីសាងសង់ជាផ្លូវថ្នល់ — ជាពិសេសនៅភាគខាងកើតទីក្រុងដែលឥឡូវក្លាយជាតំបន់រងគ្រោះខ្លាំងបំផុតរាល់ពេលមានទឹកជំនន់ (ដូចផ្នែក A បានលើកឡើង)។ លទ្ធផលគឺ៖ ទីក្រុងបានបាត់បង់សមត្ថភាពស្រូបយកទឹកភ្លៀងធម្មជាតិរបស់ខ្លួន គ្របដណ្តប់ដោយស៊ីម៉ង់ និងកៅស៊ូ (impervious surfaces) ដែលបង្ខំឲ្យទឹកភ្លៀងទាំងអស់ហូរតាមផ្លូវថ្នល់ ស្វែងរកច្រកចេញដ៏កម្រនៅសល់។

ភាគខាងលិចទន្លេ (ធនបុរី) នៅតែរក្សាបណ្តាញប្រឡាយបានច្រើនជាង ដែលជាហេតុផលមួយចំណែកដែលពន្យល់ថាហេតុអ្វីតំបន់នោះមិនសូវទទួលរងគ្រោះខ្លាំងដូចភាគខាងកើត។ ការសិក្សាដោយអ្នកជំនាញផែនការទីក្រុងជាច្រើនចង្អុលបង្ហាញថា ការស្តារ ឬពង្រីកបណ្តាញប្រឡាយឡើងវិញ គឺជាដំណោះស្រាយរយៈពេលវែងមួយ ប៉ុន្តែថ្លៃដើម និងភាពស្មុគស្មាញនៃការជម្លៀសប្រជាជននិងអគាររាប់ពាន់ធ្វើឲ្យវាពិបាកអនុវត្តជាក់ស្តែង។

Dរដូវវស្សា និងឥទ្ធិពលទឹកជោរនៃទន្លេចៅផ្រាយ៉ា

រដូវវស្សានៅប្រទេសថៃមានចាប់ពីប្រហែលខែកក្កដារហូតដល់ខែតុលា ដែលជាពេលដែលទីក្រុងបាងកកទទួលបរិមាណភ្លៀងភាគច្រើននៃឆ្នាំ។ បញ្ហាមិនមែនគ្រាន់តែជាបរិមាណភ្លៀងទេ — វាជាការជួបគ្នារវាងកត្តាបីយ៉ាងក្នុងពេលដំណាលគ្នា៖ (១) ភ្លៀងខ្លាំងលើទីក្រុងផ្ទាល់ (២) ទឹកលើនចេញពីខេត្តខាងលើទន្លេចៅផ្រាយ៉ា (ដូចជា Ayutthaya) ដែលហូរចុះមកបាងកក និង (៣) ជោរខ្ពស់ (high tide) ពីឈូងសមុទ្រថៃ ដែលរុញទឹកប្រៃឡើងលើតាមទន្លេ រារាំងមិនឲ្យទឹកសាបហូរចេញទៅសមុទ្របាន។

នៅពេលកត្តាទាំងបីនេះកើតឡើងក្នុងពេលតែមួយ — ភ្លៀងខ្លាំង ទឹកលើនពីខាងលើ និងជោរខ្ពស់ — ទឹកមិនអាចហូរចេញបានលឿនគ្រប់គ្រាន់ទេ ដែលបង្កើតជា «ការស្ទះបីជាន់» ដ៏គ្រោះថ្នាក់។ នេះជាមូលហេតុដែលអាជ្ញាធរបាងកកត្រូវតាមដានទាំងព្យាករណ៍ធាតុអាកាស កម្រិតទឹកនៅខេត្តខាងលើ និងតារាងជោរទឹកសមុទ្រ ក្នុងពេលដំណាលគ្នា មិនមែនគ្រាន់តែមើលព្យាករណ៍ភ្លៀងក្នុងក្រុងទេ។

ទន្លេចៅផ្រាយ៉ា ហូរកាត់ចំកណ្តាលក្រុងបាងកក
ទន្លេចៅផ្រាយ៉ា — សរសៃឈាមធំរបស់រាជធានី ដែលក្លាយជាទាំងអំណោយផល និងហានិភ័យ ពេលទឹកលើនពីខាងលើជួបជោរខ្ពស់ពីឈូងសមុទ្រថៃ។រូបភាព៖ Wikimedia Commons · ទំព័រឯកសារ

Eជំនន់ឆ្នាំ២០១១៖ ខ្នាតគំរូគ្រោះមហន្តរាយដែលមិនអាចបំភ្លេចបាន

ជំនន់ទឹកឆ្នាំ២០១១ គឺជាឧបទ្ទវហេតុទឹកជំនន់ធ្ងន់ធ្ងរបំផុតរបស់ប្រទេសថៃក្នុងសម័យទំនើប — ហើយនៅតែជាឯកសារយោង (benchmark) ដែលអ្នកស្រុកបាងកកប្រៀបធៀបជាមួយរាល់ពេលមានទឹកជំនន់ថ្មី ដូចអ្នកលក់ដូរនៅផ្នែក A បានធ្វើ។

២៥ កក្កដា ២០១១
ភ្លៀងមូសុងចាប់ផ្តើមធ្លាក់ខ្លាំង
ភ្លៀងខ្លាំងបន្តបន្ទាប់លើភាគខាងជើងប្រទេសថៃ បង្កជាទឹកជំនន់ដំបូងនៅតំបន់កសិកម្ម មុននឹងរីករាលដាលចុះមកខាងត្បូង។
តុលា ២០១១
ទឹកលើនឡើងដល់ជាយក្រុងបាងកក
ស្រុកខាងកើតក្រុងបាងកកខ្លះនៅក្រៅជញ្ជាំងការពារជំនន់ត្រូវលិចទឹក ខណៈអាជ្ញាធរពង្រឹងកំពែងខ្សាច់នៅខេត្ត Pathum Thani ភាគខាងជើងទីក្រុង ដើម្បីទប់ស្កាត់ទឹកទន្លេចៅផ្រាយ៉ា។
ចុងតុលា-វិច្ឆិកា ២០១១
ចំកណ្តាលក្រុងបាងកករួចផុតពីជំនន់ធំ
ទោះមានការព្យាករណ៍ថានឹងលិចយ៉ាងទូលំទូលាយ ចំកណ្តាលក្រុងបាងកកត្រូវបានការពារបានជោគជ័យ ដោយប្រើកំពែងខ្សាច់ និងជញ្ជាំងការពារ ខណៈជាយក្រុងជាច្រើននៅតែលិចទឹករហូតដល់ខែធ្នូ។
១៦ មករា ២០១២
ជំនន់បញ្ចប់ជាផ្លូវការ — ១៧៥ថ្ងៃក្រោយចាប់ផ្តើម
តាមទិន្នន័យ World Bank ជំនន់នេះប៉ះពាល់ដល់ខេត្ត ៦៥ក្នុងចំណោម៧៧ខេត្តទាំងអស់របស់ថៃ ធ្វើឲ្យប្រជាជនរងផលប៉ះពាល់ជាង ១៣,៦ លាននាក់ សម្លាប់ជាង ៨១៥នាក់ (បាត់ខ្លួន ៣នាក់ទៀត) និងបំផ្លាញដីកសិកម្មជាង ២០.០០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។ ការខូចខាតសេដ្ឋកិច្ចសរុបត្រូវបានប៉ាន់ស្មានដោយ World Bank ថាមានតម្លៃ ១,៤២៥ លានលានបាត (ប្រមាណ ៤៦,៥ ពាន់លានដុល្លារ) គិតត្រឹមថ្ងៃទី១ ខែធ្នូ ២០១១។

Fនរណារងគ្រោះខ្លាំងជាងគេ៖ សហគមន៍ក្រីក្រ សេដ្ឋកិច្ច និងទេសចរណ៍

ទឹកជំនន់មិនប៉ះពាល់ដល់អ្នករស់នៅទីក្រុងបាងកកស្មើគ្នាទេ។ តាមការវិភាគរបស់ World Bank ស្តីពីជំនន់ឆ្នាំ២០១១ សហគមន៍ក្រីក្រ និងកន្លែងតាំងទីលំនៅមិនផ្លូវការ (informal settlements) ជាធម្មតារស់នៅលើដីរបស់អង្គភាពរដ្ឋ ឬម្ចាស់ឯកជនច្រើនប្រភេទ ដោយគ្មានអាសយដ្ឋានផ្លូវការ ឬឯកសារសម្គាល់ខ្លួនត្រឹមត្រូវ — ដែលធ្វើឲ្យពួកគេពិបាកទទួលបានជំនួយផ្លូវការ ឬធានារ៉ាប់រង។ នៅពេលផ្ទះលិចទឹក ពួកគេច្រើនតែងបំណុលបន្ថែមទៀតតាមរយៈអ្នកឲ្យខ្ចីមិនផ្លូវការ ដែលធ្វើឲ្យវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចកាន់តែជ្រៅជាងមុន។ ការស្តារឡើងវិញរបស់សហគមន៍ទាំងនេះទាមទារកិច្ចខិតខំសហគមន៍ជាក់លាក់ (ដូចជាកម្មវិធីរបស់ CODI — Community Organizations Development Institute) ជាជាងគ្រាន់តែពឹងផ្អែកលើប្រព័ន្ធធានារ៉ាប់រង ឬកម្ចីធនាគារធម្មតា។

ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចទូលំទូលាយក៏សំខាន់ផងដែរ។ បាងកកជាមជ្ឈមណ្ឌលទេសចរណ៍ធំបំផុតរបស់ថៃ — វិស័យទេសចរណ៍ជាប្រភពចំណូលដ៏ធំសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ — ហើយផ្លូវលិចទឹក ព្រលានយន្តហោះជាប់គាំង និងការលុបចោលកម្មវិធីទេសចរណ៍សុទ្ធតែជះឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានភ្លាមៗលើចំណូល។ ក្នុងជំនន់ ២០១១ តំបន់ឧស្សាហកម្មនៅជាយក្រុងខ្លះក៏ត្រូវលិចទឹកផងដែរ ធ្វើឲ្យខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ (supply chain) ពិភពលោក — ជាពិសេសផលិតកម្មរថយន្ត និងឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិក — ត្រូវរង្គ្រោះជាច្រើនខែ។ ចំណែកតំបន់កសិកម្មនៅភាគខាងជើង និងភាគកណ្តាលទន្លេចៅផ្រាយ៉ា ដែលទទួលទឹកលើនមុនចូលដល់បាងកក ក៏បាត់បង់ដំណាំស្រូវ និងទិន្នផលកសិកម្មយ៉ាងច្រើនផងដែរ។

Gការឆ្លើយតបរបស់រដ្ឋាភិបាល និងវិស្វកម្មទប់ស្កាត់ជំនន់

បាងកកបានវិនិយោគលើប្រព័ន្ធការពារជំនន់ជាច្រើនស្រទាប់ ចាប់តាំងពីមុនជំនន់ ២០១១ រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន៖

ស្រះទឹករក្សា «ថ្ពាល់ស្វា» (Kaem Ling) KING’S CONCEPT

គំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់ព្រះបាទភូមិពលអតុលតេជ ដែលប្រៀបធៀបស្រះទឹករក្សាទុកទឹកភ្លៀងបណ្តោះអាសន្នទៅនឹងវិធីដែលស្វាទុកចំណីក្នុងថ្ពាល់ — ប្រឡាយ និងស្រះទឹកបម្រុងស្រូបយកទឹកភ្លៀងលើសកម្រិត រួចទំនុកចេញទៅសមុទ្រនៅពេលកម្រិតទឹកសមុទ្រទាបជាងកម្រិតប្រឡាយ ខណៈទ្វារទឹកបិទពេលទឹកសមុទ្រឡើងខ្ពស់ ដើម្បីទប់ស្កាត់ទឹកប្រៃចូល។

ឧបករណ៍បូម+ស្ថានីយ៍បូមទឹក PUMPING

ស្ថានីយ៍បូមទឹកយ៉ាងច្រើនកន្លែងទូទាំងទីក្រុង រួមទាំងស្ថានីយ៍ Bang Ao ប្រើម៉ាស៊ីនធំបូមទឹកចេញពីប្រឡាយផ្ទុកទៅក្នុងទន្លេ ដែលក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ ២០២៦ អាចធ្វើការក្នុងអត្រាកំពូលដល់ ១.២០០ m³/វិនាទី។

ឧបករណ៍ក្រោមដីធំៗ (Bueng Nong Bon, Bang Sue) TUNNELS

ដីកកាត់ក្រោមដីធំៗធ្វើមុខងារជា «ផ្លូវហាយវេក្រោមដីសម្រាប់ទឹកជំនន់» បង្ហូរទឹកលឿនពីតំបន់ក្នុងក្រុងទៅកាន់ទន្លេ។ ដីកកាត់ Bang Sue បានប្រកាសត្រៀមខ្លួនប្រហែលឆ្នាំ២០១៧ ជាផ្នែកនៃកម្មវិធីទប់ស្កាត់ជំនន់ «Big Dig» ទីពីររបស់ក្រុង។

ដែនកំណត់ប្រព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន LIMIT

តាមរបាយការណ៍ Chiang Rai Times ប្រព័ន្ធបង្ហូរទឹកភាគច្រើនត្រូវបានរចនាឡើងសម្រាប់ទ្រាំទ្រភ្លៀងអតិបរមា ៦០ ម.ម/ម៉ោង ខណៈព្យុះទំនើបៗឥឡូវអាចផ្តល់ភ្លៀងលើសពី ១០០ ម.ម/ម៉ោង — ធ្វើឲ្យប្រព័ន្ធចាស់ហួសសមត្ថភាព។

🌊 ឧទាហរណ៍អនុវត្តជាក់ស្តែងគំនិត «ថ្ពាល់ស្វា» ត្រូវបានយកទៅអនុវត្តជាសួនសាធារណៈផងដែរ — សួន Chulalongkorn University Centenary Park រចនាដោយស្ថាបត្យករទេសភាព Kotchakorn Voraakhom ប្រើគោលការណ៍ដដែលនេះ ដើម្បីស្រូបយក និងសម្អាតទឹកភ្លៀងក្នុងទីក្រុងទំនើប។

ទោះជាមានការវិនិយោគទាំងនេះ ព្រឹត្តិការណ៍ខែកញ្ញា ២០២៦ បង្ហាញច្បាស់ថា ប្រព័ន្ធនៅតែអាចហួសសមត្ថភាពបានពេលមានភ្លៀងជាប់លាប់លើសពីអ្វីដែលរចនាឡើងដើម — ជាសញ្ញាបញ្ជាក់ថា ការវិនិយោគហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតែឯង ប្រហែលមិនគ្រប់គ្រាន់ទៀតទេ ដោយសារល័ក្ខខ័ណ្ឌអាកាសធាតុកំពុងផ្លាស់ប្តូរលឿនជាងការធ្វើផែនការហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។

Hអាកាសធាតុប្រែប្រួល៖ កត្តាបន្ថែមទម្ងន់ដល់វិបត្តិដែលមានស្រាប់

អាកាសធាតុប្រែប្រួលមិនបានបង្កើតបញ្ហារបស់បាងកកទេ — ប៉ុន្តែវាកំពុងបន្ថែមទម្ងន់លើវិបត្តិដែលមានស្រាប់ស្រាប់តាមមធ្យោបាយពីរ៖ ទីមួយ ភ្លៀងខ្លាំងកម្រិតធ្ងន់ធ្ងរ (extreme rainfall events) កំពុងកើតញឹកញាប់ និងខ្លាំងជាងមុន ដូចអ្វីដែលបានឃើញនៅខែកញ្ញា ២០២៦ ជាមួយភ្លៀងជិត៣០០ម.ម ក្នុងរយៈពេលតែពីរថ្ងៃ។ ទីពីរ កម្រិតទឹកសមុទ្រកើនឡើងបន្តិចម្តងៗ បូកបញ្ចូលជាមួយដីទ្រុឌទ្រោមដែលមានស្រាប់ (ផ្នែក B) បង្កើតជាអត្រា «កម្រិតទឹកសមុទ្រធៀបនឹងដីទីក្រុង» ខ្ពស់ជាងអត្រាមធ្យមពិភពលោកយ៉ាងសំខាន់។

អ្នកជំនាញផែនការទីក្រុង និងអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រអាកាសធាតុជាច្រើនព្រមានថា ប្រសិនបើនិន្នាការទាំងពីរនេះបន្តគ្មានការផ្លាស់ប្តូរគោលនយោបាយសំខាន់ៗ ភាគនៃទីក្រុងបាងកកដែលទំនងជាប្រឈមនឹងជំនន់ស្ថិតស្ថេរ ឬការលិចទឹកអចិន្ត្រៃយ៍ អាចនឹងកើនឡើងជាបណ្តើរៗក្នុងទសវត្សរ៍ខាងមុខ — ជាហេតុផលចម្បងដែលរដ្ឋាភិបាលថៃចាប់ផ្តើមពិចារណាយ៉ាងម៉ត់ចត់អំពីជម្រើសយុទ្ធសាស្ត្រវែងឆ្ងាយ រួមទាំងលទ្ធភាពផ្លាស់ប្តូររាជធានី (មើលផ្នែក I)។

Iតើថៃគួរផ្លាស់ប្តូររាជធានីចេញពីបាងកកដែរឬទេ?

នេះមិនមែនជាការស្មានទេ — វាជាការជជែកជាផ្លូវការមួយដែលបានលើកឡើងដោយមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលផ្ទាល់។ នៅថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ២០២៤ លោក Pavich Kesavawong អនុរដ្ឋលេខាធិការនៃក្រសួងបរិស្ថាន និងអាកាសធាតុប្រែប្រួលរបស់ថៃ បានលើកឡើងជាផ្លូវការនូវលទ្ធភាពដែលប្រទេសអាចត្រូវពិចារណាផ្លាស់ប្តូររាជធានីចេញពីបាងកក ដោយពន្យល់ថា «ទីក្រុងនេះប្រហែលមិនអាចសម្របខ្លួនទៅនឹងពិភពលោកតាមផ្លូវកំដៅឡើងបច្ចុប្បន្នបានទេ» (យោង SCMP)។

ត្រូវកត់សម្គាល់ថា នេះនៅតែជាការជជែកកម្រិតដំបូងបំផុត — មិនទាន់មានទីតាំងជំនួសណាមួយត្រូវបានប្រកាសជាផ្លូវការទេ ក៏មិនទាន់មានផែនការ ឬកាលវិភាគរបស់រដ្ឋាភិបាលដែរ។ វាជា «អ្វីដែលថៃប្រហែលត្រូវពិចារណា» ជាជាងជាគោលនយោបាយកំពុងអនុវត្ត។ ទោះជាយ៉ាងណា ការលើកឡើងជាផ្លូវការនេះខ្លួនឯងបញ្ជាក់ថា ថ្នាក់ដឹកនាំថៃចាត់ទុកហានិភ័យរបស់បាងកកយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ គ្រប់គ្រាន់ដើម្បីត្រូវពិចារណារហូតដល់ជម្រើសខ្លាំងបំផុតបែបនេះ។

Jប្រៀបធៀប៖ ហ្សាកាតា ទីក្រុងអាស៊ីមួយទៀតដែលកំពុងលិច — និងផ្លាស់ប្តូររាជធានីជាក់ស្តែង

បាងកកមិនមែនជាទីក្រុងសំខាន់តែមួយគត់ក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលកំពុងជួបបញ្ហាដីទ្រុឌទ្រោមនោះទេ។ ហ្សាកាតា រាជធានីចាស់របស់ឥណ្ឌូនេស៊ី គឺជាឧទាហរណ៍ធ្ងន់ធ្ងរជាងទៅទៀត — ផ្នែកខ្លះនៃទីក្រុងបានទ្រុឌទ្រោមជាង ១៦ហ្វីត (~៥ម៉ែត្រ) ក្នុងរយៈពេល ២៥ឆ្នាំចុងក្រោយ ដោយសារអណ្តូងទឹកខុសច្បាប់រាប់ពាន់កន្លែងស្រូបយកទឹកក្រោមដីហួសកម្រិត។ បច្ចុប្បន្ននេះ ប្រមាណ ៤០% នៃទីក្រុងហ្សាកាតាស្ថិតនៅក្រោមកម្រិតទឹកសមុទ្ររួចទៅហើយ ហើយអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រព្យាករថា មួយភាគបួននៃទីក្រុងអាចលិចទឹកទាំងស្រុងត្រឹមឆ្នាំ២០៥០។

ខុសពីថៃ ដែលនៅតែក្នុងដំណាក់កាលជជែកគ្នា ឥណ្ឌូនេស៊ីបានសម្រេចចិត្តសាងសង់រាជធានីថ្មីទាំងស្រុងឈ្មោះ Nusantara នៅលើកោះបូរណេអូ ចម្ងាយប្រមាណ ៨០០ម៉ាយពីហ្សាកាតា។ គម្រោងនេះត្រូវបានស្នើដំបូងឆ្នាំ២០១៩ ជាមួយថវិកាវិនិយោគសរុបលើសពី ៣៤ ពាន់លានដុល្លារ គោលដៅបញ្ចប់មូលដ្ឋានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសំខាន់ៗត្រឹមឆ្នាំ២០៤៥។ ការផ្លាស់ប្តូរនេះបង្ហាញអ្វីដែលអាចកើតឡើងចំពោះថៃ ប្រសិនបើការជជែកគ្នាដែលចាប់ផ្តើមឆ្នាំ២០២៤ ត្រូវបានអភិវឌ្ឍបន្តទៅជាគោលនយោបាយជាក់ស្តែង — ព្រមទាំងបង្ហាញពីទំហំថវិកា និងពេលវេលាដ៏ធំសម្បើមដែលការសម្រេចចិត្តបែបនេះទាមទារ។

Kការយល់ច្រឡំធម្មតា ធៀបនឹងអ្វីដែលភស្តុតាងបង្ហាញ

ការយល់ច្រឡំជំនន់ខែកញ្ញា ២០២៦ គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ចៃដន្យតែម្តង មិនទាក់ទងនឹងបញ្ហារចនាសម្ព័ន្ធអ្វីឡើយ
ភស្តុតាងការប្រកាសទាំង៥០ស្រុកជាតំបន់គ្រោះមហន្តរាយកើតឡើងចំពេលភ្លៀងតែ~៣ថ្ងៃ — ព្រមាណថាប្រព័ន្ធបង្ហូរទឹកនៅតែងាយរងគ្រោះខ្លាំង សូម្បីតែពីព្រឹត្តិការណ៍មិនធំបំផុតតាមស្តង់ដារប្រវត្តិសាស្ត្រក៏ដោយ (ធៀបនឹង ២០១១ ១៧៥ថ្ងៃ)។
ការយល់ច្រឡំការសាងសង់ស្ថានីយ៍បូមទឹក និងដីកកាត់ក្រោមដីនឹងដោះស្រាយបញ្ហាទាំងស្រុងក្នុងពេលឆាប់ៗ
ភស្តុតាងប្រព័ន្ធបច្ចុប្បន្នភាគច្រើនរចនាឡើងសម្រាប់ភ្លៀងអតិបរមា៦០ម.ម/ម៉ោង ខណៈព្យុះទំនើបផ្តល់ភ្លៀងលើសពី១០០ម.ម/ម៉ោង — មានន័យថាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធត្រូវការធ្វើឲ្យទាន់សម័យជាបន្តបន្ទាប់ មិនមែនជាដំណោះស្រាយតែម្តងរួចរាល់ទេ។
ការយល់ច្រឡំថៃបានសម្រេចចិត្តផ្លាស់ប្តូររាជធានីរួចហើយ ដូចឥណ្ឌូនេស៊ី
ភស្តុតាងត្រឹមថ្ងៃសរសេរអត្ថបទនេះ វាគ្រាន់តែជាការលើកឡើងជាផ្លូវការតែម្តងដោយអនុរដ្ឋលេខាធិការមួយរូបក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ដោយគ្មានទីតាំង ថវិកា ឬកាលវិភាគជាក់លាក់ណាមួយត្រូវបានប្រកាសទេ។
⚕

ហានិភ័យសុខភាពក្រោយជំនន់ — អ្វីដែលអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ព្រមាន

ជំងឺឆ្លងតាមទឹក
Leptospirosis — ការសិក្សានៅថៃបានចង្អុលបង្ហាញផ្ទាល់ថាទឹកជំនន់ជាកត្តាហានិភ័យសំខាន់
ជំងឺឆ្លងតាមមូស
ជំងឺគ្រុនឈាមឈាមឡើង (dengue) និងជំងឺដទៃទៀត — ទឹកឈប់ជាកន្លែងបង្កាត់មូស
ជាទូទៅ
WHO ចេញឯកសារជាទូទៅព្រមានពីហានិភ័យជំងឺឆ្លងកើនឡើងក្រោយព្រឹត្តិការណ៍ជំនន់ណាមួយ

Lសំណួរញឹកញាប់

តើទឹកជំនន់ខែកញ្ញា ២០២៦ ធ្ងន់ធ្ងរជាងជំនន់ឆ្នាំ២០១១ដែរឬទេ?
តាមទិន្នន័យដែលមានស្រាប់ ជំនន់ ២០២៦ បណ្តាលមកពីភ្លៀងជាប់លាប់រយៈពេលខ្លីជាង (~៣ថ្ងៃ) ធៀបនឹង២០១១ដែលអូសបន្លាយ ១៧៥ថ្ងៃ និងប៉ះពាល់ខេត្តជាង៦៥ខេត្ត។ ខណៈអ្នកស្រុកមួយចំនួននិយាយថាកម្រិតទឹកមូលដ្ឋានរបស់ពួកគេ«អាក្រក់ជាង» ២០១១ ភ័ស្តុតាងសរុបទូទាំងទីក្រុងមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ត្រឹមថ្ងៃសរសេរអត្ថបទនេះ ដើម្បីបញ្ជាក់ថាវាកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរជាងគ្រោះមហន្តរាយឆ្នាំ២០១១ទាំងមូលនោះទេ។
ហេតុអ្វីបាងកកបន្តលិចទឹករាល់ឆ្នាំ ទោះជាមានការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធច្រើន?
ជាការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងកម្ពស់ដីទាប (~១,៥-២ម៉ែត្រពីលើផ្ទៃសមុទ្រ) ដីទ្រុឌទ្រោមជាបន្តបន្ទាប់ (~៨,៥ម.ម/ឆ្នាំ) ការបាត់បង់បណ្តាញប្រឡាយធម្មជាតិដោយសារការវិវត្តទីក្រុង និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបង្ហូរទឹកចាស់ដែលបានរចនាឡើងសម្រាប់ភ្លៀងកម្រិតទាបជាងអ្វីដែលកើតឡើងជាក់ស្តែងសព្វថ្ងៃ។
តើ «ស្រះទឹករក្សាថ្ពាល់ស្វា» (Kaem Ling) ជាអ្វី?
ជាគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់ព្រះបាទភូមិពលអតុលតេជ ដែលប្រើប្រឡាយ និងស្រះទឹកជាកន្លែងផ្ទុកទឹកភ្លៀងបណ្តោះអាសន្ន មុននឹងបញ្ចេញទៅសមុទ្រនៅពេលកម្រិតទឹកសមុទ្រអនុញ្ញាត — ស្រដៀងនឹងវិធីដែលស្វាទុកចំណីក្នុងថ្ពាល់។
តើថៃពិតជានឹងផ្លាស់ប្តូររាជធានីចេញពីបាងកកឬទេ?
មិនទាន់មានការសម្រេចចិត្តជាផ្លូវការនោះទេ។ គ្រាន់តែជាការលើកឡើងជាផ្លូវការមួយដងឆ្នាំ២០២៤ ដោយអនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងបរិស្ថាន ដោយគ្មានទីតាំង ថវិកា ឬកាលវិភាគជាក់លាក់ណាមួយត្រូវប្រកាសនៅឡើយទេ។
តើតំបន់ណាខ្លះនៅបាងកកងាយរងគ្រោះបំផុត?
ជាទូទៅ ស្រុកនៅភាគខាងកើតទីក្រុង (ដូចជា Lat Krabang, Min Buri, Nong Chok) ដែលបានបាត់បង់បណ្តាញប្រឡាយធម្មជាតិច្រើនជាងគេសម្រាប់សាងសង់ផ្លូវថ្នល់ តែងងាយរងគ្រោះជាងភាគខាងលិច (ធនបុរី) ដែលនៅតែរក្សាបណ្តាញប្រឡាយបានច្រើនជាង។
✓ ត្រួតពិនិត្យប្រឆាំងនឹងប្រភពសារព័ត៌មាន និងទិន្នន័យផ្លូវការជាច្រើន — ២៧ កញ្ញា ២០២៦

§ប្រភព

🔗
01
2026 Bangkok floods — Wikipediaទិដ្ឋភាពទូទៅនៃព្រឹត្តិការណ៍ខែកញ្ញា ២០២៦
02
Al Jazeera — Disaster zone declared across Bangkok (២៦ កញ្ញា ២០២៦)ការប្រកាសតំបន់គ្រោះមហន្តរាយ + សម្ភាសន៍មូលដ្ឋាន
03
Khaosod English — Closed schools and work from home (២៦ កញ្ញា ២០២៦)តួលេខជម្លៀស ជម្រក និងកម្រិតទឹកភ្លៀង
04
Malay Mail — Bangkok flooding shows signs of easing (២៧ កញ្ញា ២០២៦)ស្ថានភាពប្រឡាយ និងព្យាករណ៍ថ្ងៃទី២៧
05
Bangkok Post — All 50 Bangkok districts declared disaster areasការបញ្ជាក់ជាផ្លូវការពីការប្រកាសទាំង៥០ស្រុក
06
2011 Thailand floods — Wikipediaចំនួនអ្នកស្លាប់ ការខូចខាត និងខ្នាតគំរូជំនន់ ២០១១
07
Thailand Construction & Engineering News — Bangkok sinking at 8.5mm/yearអត្រាទ្រុឌទ្រោមដី និងមូលហេតុ
08
South China Morning Post — Will climate change push Thailand to move its capital?ការជជែកអំពីការផ្លាស់ប្តូររាជធានី ២០២៤
09
Kaem Ling — Wikipediaគំនិតផ្តួចផ្តើម «ថ្ពាល់ស្វា» របស់ព្រះបាទភូមិពលអតុលតេជ
10
Chiang Rai Times — How Bangkok’s Drainage Tunnels Actually Workសមត្ថភាពដីកកាត់ក្រោមដី និងស្ថានីយ៍បូមទឹក
11
World Bank Blog — Bangkok post-2011 floods: how about the poor?ផលប៉ះពាល់លើសហគមន៍ក្រីក្រ+ការតាំងទីលំនៅមិនផ្លូវការ
12
The Momentum — Sinking Jakarta, Rising Nusantaraការប្រៀបធៀបជាមួយការផ្លាស់ប្តូររាជធានីឥណ្ឌូនេស៊ី
សេចក្តីជូនដំណឹង៖ អត្ថបទនេះជាការសង្ខេបព័ត៌មានសាធារណៈ និងទិន្នន័យវិទ្យាសាស្ត្រដែលបានផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈ សម្រាប់គោលបំណងអប់រំតែប៉ុណ្ណោះ។ តួលេខស្តីពីព្រឹត្តិការណ៍ខែកញ្ញា ២០២៦ អាចផ្លាស់ប្តូរ ឬកែតម្រូវនៅពេលក្រោយ នៅពេលទិន្នន័យផ្លូវការបន្ថែមចេញផ្សាយ។ សូមពិនិត្យប្រភពដើមសម្រាប់ព័ត៌មានចុងក្រោយបំផុត។





🔎 ស្វែងរកឯកសារបន្ថែម?

ស្វែងរកតាមក្រសួង-ស្ថាប័ន ប្រភេទឯកសារ ឬកាលបរិច្ឆេទ ក្នុងឯកសារជាង ២,២០០។

🔎 ស្វែងរកកម្រិតខ្ពស់ 📚 បណ្ណសារឯកសារ
ℹ️
ការបដិសេធ (Disclaimer)

Eksastra.com ជា Startup ឯករាជ្យ បង្កើតឡើងដោយអតីតនិស្សិត ដេប៉ាតឺម៉ង់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងសារគមនាគមន៍ (DMC)។ យើងមិនមានទំនាក់ទំនងជាមួយស្ថាប័នណាមួយ ហើយក៏មិនមែនជាសារព័ត៌មានដែរ។ ឯកសារទាំងអស់ជាឯកសារសាធារណៈ ប្រមូលផ្តុំពីប្រភពផ្លូវការ ដើម្បីភាពងាយស្រួលក្នុងការស្វែងរកតែប៉ុណ្ណោះ។

Eksastra — ថ្នាលឯកសារឌីជីថលឯករាជ្យ៖ ស្វែងរក អាន និងទាញយកឯកសារផ្លូវការកម្ពុជា អត្ថបទគួរដឹង និងឱកាសអាហារូបករណ៍ ឥតគិតថ្លៃ។

💛Donateប្រាក់ឧបត្ថម្ភ
© 2026 Eksastra.com Startup ឯករាជ្យ — មិនមានទំនាក់ទំនងជាមួយស្ថាប័នណាមួយ