០១ទិដ្ឋភាពទូទៅ៖ ប្រាក់បញ្ជូនជាអ្វី ហេតុអ្វីសំខាន់

«ប្រាក់បញ្ជូន» (remittances) សំដៅលើប្រាក់ដែលកម្មករអន្តោប្រវេសន៍ផ្ញើមកគ្រួសារ ឬសាច់ញាតិនៅប្រទេសកំណើតរបស់ខ្លួន។ ធនាគារពិភពលោក និងមជ្ឈមណ្ឌលចំណេះដឹងសកលស្តីពីអន្តោប្រវេសន៍ និងអភិវឌ្ឍន៍ (KNOMAD) កំណត់និយមន័យផ្លូវការជាផលបូកនៃ «ប្រាក់ខែកម្មករព្រំដែន» (compensation of employees) និង «ការផ្ទេរប្រាក់ផ្ទាល់ខ្លួន» (personal transfers) រវាងគ្រួសារឆ្លងព្រំដែន។ តាមការប៉ាន់ស្មានរបស់មូលនិធិអន្តរជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍកសិកម្ម (IFAD) រៀងរាល់ឆ្នាំ អ្នកធ្វើការនៅបរទេសប្រមាណ ២០០ លាននាក់ផ្ញើប្រាក់មកផ្ទះ ជួយគាំទ្រសមាជិកគ្រួសារជាង ៨០០ លាននាក់ទូទាំងពិភពលោក។

យោងតាមរបាយការណ៍ Migration and Development Brief របស់ធនាគារពិភពលោក លំហូរប្រាក់បញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសមានចំណូលទាប-មធ្យម (LMIC) ត្រូវបានប៉ាន់ស្មានឡើងដល់ប្រមាណ ៦៨៥ ប៊ីលានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ កើនឡើង ៥,៨% ធៀបនឹងឆ្នាំមុន ខ្ពស់ជាងអត្រាកំណើន ១,២% ក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ ជាច្រើន។ ធនាគារពិភពលោកកត់សម្គាល់ថា លំហូរនេះកាន់តែធំជាងវិនិយោគផ្ទាល់បរទេស (FDI) បូកនឹងជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ផ្លូវការ (ODA) ដែលហូរចូល LMIC រួមគ្នា — ព័ត៌មានលម្អិតបន្ថែមនៅផ្នែក H ខាងក្រោម។

០២ប្រព័ន្ធផ្លូវការ៖ ធនាគារ និងក្រុមហ៊ុនផ្ទេរប្រាក់

ប្រព័ន្ធផ្លូវការសំដៅលើឆានែលផ្ទេរប្រាក់ដែលមានអាជ្ញាប័ណ្ណ និងស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យបទប្បញ្ញត្តិ។ បំបែកជាបីប្រភេទសំខាន់ៗ៖ ធនាគារ (ការផ្ទេរប្រាក់តាមខ្សែ/SWIFT ឆ្លងកាត់បណ្តាញធនាគារឆ្លងកាត់ correspondent banking) ក្រុមហ៊ុនផ្ទេរប្រាក់ជាក់លាក់ (money transfer operators — MTO) ដូចជា Western Union, MoneyGram, Ria និងបណ្តាញការិយាល័យប្រៃសណីយ៍ជាតិដែលសហការជាមួយ MTO នៅតំបន់ជនបទ។ ជាទូទៅ អ្នកផ្ញើផ្តល់សាច់ប្រាក់ ឬបញ្ជាទឹកប្រាក់ពីគណនីធនាគារនៅសាខា/ភ្នាក់ងារ/កម្មវិធីទូរស័ព្ទ ក្រុមហ៊ុនផ្ទេរជូនតាមរយៈបណ្តាញទូទាត់ផ្ទាល់ខ្លួន រួចអ្នកទទួលដកសាច់ប្រាក់ ឬទទួលចូលគណនីធនាគារ/លុយចល័តនៅប្រទេសដើម។

ដោយសារហានិភ័យលាងលុយកខ្វក់ និងហិរញ្ញប្បទានភេរវកម្ម ក្រុមហ៊ុនផ្ទេរប្រាក់ផ្លូវការត្រូវអនុវត្តនីតិវិធីស្គាល់អតិថិជន (Know Your Customer — KYC) និងកម្មវិធីប្រឆាំងលាងលុយកខ្វក់ (AML) តាមស្តង់ដារកំណត់ដោយក្រុមការងារសកម្មភាពហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិ (FATF)។ តម្រូវការនេះមានទាំងការផ្ទៀងផ្ទាត់អត្តសញ្ញាណអ្នកផ្ញើ/អ្នកទទួល ការកំណត់អតិបរមាប្រតិបត្តិការគ្មានឯកសារបន្ថែម និងការរាយការណ៍ប្រតិបត្តិការគួរឲ្យសង្ស័យទៅអាជ្ញាធរហិរញ្ញវត្ថុជាតិ។

០៣ប្រព័ន្ធក្រៅផ្លូវការ៖ ហាវ៉ាឡា (Hawala)

ជាមួយឆានែលផ្លូវការ កម្មករអន្តោប្រវេសន៍មួយចំនួនប្រើប្រព័ន្ធផ្ទេរតម្លៃក្រៅផ្លូវការ (informal value transfer system — IVTS) ដែលគេស្គាល់ក្នុងឈ្មោះ ហាវ៉ាឡា (hawala) ឬ ហុនឌី (hundi) — ប្រព័ន្ធចាស់ដែលមានប្រវត្តិមុនពេលធនាគារទំនើបកើតឡើង ប្រើប្រាស់ទូលំទូលាយក្នុងច្រកអាស៊ីខាងត្បូង មជ្ឈិមបូព៌ា និងអាហ្រ្វិកខាងកើត។ ក្រុមការងារសកម្មភាពហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិ (FATF) ពិពណ៌នាយន្តការនេះថាដំណើរការតាមជំហានចម្បងបួន៖

០៤ខ្នាត និងភូមិសាស្ត្រនៃលំហូរប្រាក់បញ្ជូនសកល

តាមទិន្នន័យធនាគារពិភពលោក ភូមិសាស្ត្រនៃលំហូរប្រាក់បញ្ជូនបង្ហាញរូបភាពពីរខុសគ្នា៖ ចំណាត់ថ្នាក់តាមទឹកប្រាក់ដុល្លារសរុប និងចំណាត់ថ្នាក់តាមសមាមាត្រទៅនឹងផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP)។ តាមទឹកប្រាក់សរុបឆ្នាំ ២០២៤ ឥណ្ឌាទទួលបានច្រើនជាងគេ ១២៩ ប៊ីលានដុល្លារ បន្តដោយម៉ិកស៊ិក ៦៨ ប៊ីលានដុល្លារ ចិន ៤៨ ប៊ីលានដុល្លារ ហ្វីលីពីន ៤០ ប៊ីលានដុល្លារ និងប៉ាគីស្ថាន ៣៣ ប៊ីលានដុល្លារ។

ផ្ទុយទៅវិញ នៅពេលវាស់តាមសមាមាត្រ GDP ប្រទេសតូចមួយចំនួនពឹងផ្អែកខ្លាំងជាងគេ៖ តាជីគីស្ថាន ៤៥% តុងហ្គា ៣៨% នីការ៉ាហ្គា ២៧% លីបង់ ២៧% និងសាមូអា ២៦% — សញ្ញាបញ្ជាក់ថា សេដ្ឋកិច្ចប្រទេសទាំងនេះពឹងផ្អែកលើប្រាក់បញ្ជូនកម្រិតរចនាសម្ព័ន្ធ ខុសពីប្រទេសធំៗដែលទទួលទឹកប្រាក់សរុបច្រើន ប៉ុន្តែជាសមាមាត្រតូចនៃសេដ្ឋកិច្ចផ្ទាល់ខ្លួន។ តាមតំបន់ អាស៊ីខាងត្បូងទទួលបានច្រើនជាងគេ ២០៧ ប៊ីលានដុល្លារ (កំណើន ១១,៨%) បន្តដោយអាមេរិកឡាទីន-ការាបៀន ១៦៣ ប៊ីលានដុល្លារ (កំណើន ៥,៥%) អាស៊ីខាងកើត-ប៉ាស៊ីហ្វិក ១៣៦ ប៊ីលានដុល្លារ (កំណើន ១,០%) មជ្ឈិមបូព៌ា-អាហ្រ្វិកខាងជើង ៥៨ ប៊ីលានដុល្លារ (កំណើន ៥,៤%) អឺរ៉ុប-អាស៊ីកណ្តាល ៦៤ ប៊ីលានដុល្លារ (កំណើន ៣,០%) និងអាហ្រ្វិកខាងត្បូងសាហារ៉ា ៥៦ ប៊ីលានដុល្លារ (កំណើន ២,៤%) — ទាំងអស់តាមរបាយការណ៍ Migration and Development Brief ធនាគារពិភពលោក។

០៥ប្រទេសអ្នកបញ្ជូន និងច្រកសំខាន់ៗ

ចំណាត់ថ្នាក់ប្រទេស «អ្នកបញ្ជូន» ខុសពី «អ្នកទទួល» ទាំងស្រុង។ សហរដ្ឋអាមេរិកជាប្រទេសអ្នកបញ្ជូនធំជាងគេលើពិភពលោកគិតជាទឹកប្រាក់សរុប ដោយសារចំនួនប្រជាជនអន្តោប្រវេសន៍ដ៏ច្រើន ខណៈរដ្ឋឈូងសមុទ្រ (សាអូឌីអារ៉ាប៊ី, គុយវ៉ែត, កាតារ) និងស្វីស លុចហ្សំបួគ៌ ក៏ជាអ្នកបញ្ជូនធំដែរ ដោយសមាមាត្រកម្មករបរទេសធៀបនឹងប្រជាជនរបស់ខ្លួនខ្ពស់ជាងគេ។ តាមការវិភាគរបស់ Finance Magnates ដោយផ្អែកលើម៉ាទ្រីសប្រាក់បញ្ជូនទ្វេភាគី (Bilateral Remittance Matrix) របស់ធនាគារពិភពលោក ក្រុមប្រទេសអ្នកបញ្ជូនធំបំផុតរួមមាន សហរដ្ឋអាមេរិក សាអូឌីអារ៉ាប៊ី ស្វីស អាល្លឺម៉ង់ ចិន គុយវ៉ែត លុចហ្សំបួគ៌ ហូឡង់ បារាំង និងកាតារ។

ច្រកទ្វេភាគីធំបំផុតលើពិភពលោកគឺ សហរដ្ឋអាមេរិក-ម៉ិកស៊ិក ដែលធនាគារពិភពលោកតែងលើកឡើងថាជាច្រកធំបំផុត ដោយសារពលរដ្ឋម៉ិកស៊ិកជាង ១០ លាននាក់រស់នៅ និងធ្វើការនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ ច្រកសំខាន់ៗផ្សេងទៀតរួមមាន អារ៉ាប់រួម-ឥណ្ឌា ($២០ ប៊ីលានដុល្លារ) សហរដ្ឋអាមេរិក-ឥណ្ឌា ($១៦ ប៊ីលានដុល្លារ) សហរដ្ឋអាមេរិក-ហ្វីលីពីន និងសហរដ្ឋអាមេរិក-ចិន (ប្រមាណ $១៣ ប៊ីលានដុល្លារនីមួយៗ) សាអូឌីអារ៉ាប៊ី-ឥណ្ឌា ($១៣ ប៊ីលានដុល្លារ) និងសាអូឌីអារ៉ាប៊ី-ប៉ាគីស្ថាន ($៨ ប៊ីលានដុល្លារ) — តួលេខតាមការប៉ាន់ស្មានឆ្នាំ ២០២១-២០២២ ដកស្រង់ដោយ Finance Magnates។

០៦ថ្លៃចំណាយផ្ញើប្រាក់ និងកិច្ចខិតខំកែទម្រង់

តាមរបាយការណ៍ Remittance Prices Worldwide (RPW) របស់ធនាគារពិភពលោក ត្រីមាសទី៣ ២០២៥ ថ្លៃចំណាយជាមធ្យមសកលសម្រាប់ផ្ញើប្រាក់ស្មើ ៦,៣៦% ថយចុះបន្តិចពី ៦,៤៩% ក្នុងត្រីមាសទី១ ២០២៥។ ថ្លៃប្រែប្រួលខ្លាំងតាមប្រភេទប្រតិបត្តិករ៖ ធនាគារថ្លៃបំផុត ១៤,៩៩% ក្រុមហ៊ុនផ្ទេរប្រាក់ (MTO) ៤,៧២% ប្រតិបត្តិករលុយចល័ត ៥,៥៨% និងប្រៃសណីយ៍ ៥,៥៨%។ តាមតំបន់ អាហ្រ្វិកខាងត្បូងសាហារ៉ានៅតែជាតំបន់ថ្លៃបំផុតលើពិភពលោក ជាមធ្យម ៨,៤៦% ដោយក្នុងចំណោមច្រកចំនួន ១៣ ដែលមានថ្លៃលើសពី ២០% មានច្រកចំនួន ៩ ចេញដំណើរពីអាហ្រ្វិកខាងត្បូងសាហារ៉ា។

កិច្ចខិតខំកែទម្រង់ចាប់ផ្តើមផ្លូវការនៅកិច្ចប្រជុំកំពូល G20 ក្រុងកានស៍ (Cannes) ឆ្នាំ ២០១១ ដែលកំណត់គោលដៅហៅថា «5×5» — កាត់បន្ថយថ្លៃមធ្យមសកល ៥ ចំណុចភាគរយក្នុងរយៈពេល ៥ឆ្នាំ ពីមូលដ្ឋាន ៩,៣០% (កណ្តាលឆ្នាំ ២០១១)។ ក្រោយអង្គការសហប្រជាជាតិអនុម័តរបៀបវារៈអភិវឌ្ឍន៍ ២០៣០ ឆ្នាំ ២០១៥ ដោយកំណត់គោលដៅ SDG ១០.c — កាត់បន្ថយថ្លៃចំណាយផ្ញើប្រាក់ឲ្យតិចជាង ៣% ជាមធ្យមសកល និងលុបបំបាត់ច្រកមានថ្លៃលើសពី ៥% ត្រឹមឆ្នាំ ២០៣០ — G20 បានតម្រង់ទិសគោលដៅផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ខ្លួនជាមួយ SDG ១០.c ក្នុងឆ្នាំ ២០១៦។ ធនាគារពិភពលោកប៉ាន់ស្មានថា ការសម្រេចគោលដៅ ៣% អាចជួយគ្រួសារសន្សំបានបន្ថែម ២០ ប៊ីលានដុល្លារជារៀងរាល់ឆ្នាំ។

០៧លុយចល័ត និងបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុ

ឆានែលឌីជីថល និងលុយចល័ត កំពុងជួយបង្រួមចន្លោះថ្លៃចំណាយ។ តាមទិន្នន័យ RPW ត្រីមាសទី៣ ២០២៥ ប្រតិបត្តិករលុយចល័តគិតថ្លៃមធ្យម ៥,៥៨% ទាបជាងធនាគារ (១៤,៩៩%) ជាក់ស្តែង។ ឧទាហរណ៍ដែលគេលើកឡើងញឹកញាប់គឺ M-Pesa សេវាកម្មលុយចល័តរបស់ក្រុមហ៊ុន Safaricom ដែលបើកដំណើរការនៅកេនយ៉ាតាំងពីខែមីនា ២០០៧។

ខែមីនា ២០១៥ Vodafone ប្រកាសថា M-Pesa បើកច្រកផ្ទេរប្រាក់អន្តរជាតិដំបូងគេរបស់ខ្លួន រវាងកេនយ៉ា និងតង់ហ្សានី ដំណើរការរួមគ្នារវាង Safaricom (កេនយ៉ា) និង Vodacom (តង់ហ្សានី) លើបណ្តាញភ្នាក់ងាររួម ១៨០.០០០ ជាង។ តាមឧទាហរណ៍ដែល Vodafone ផ្តល់ ការផ្ទេរប្រាក់ $៥០ ឆ្លងព្រំដែនតង់ហ្សានី-កេនយ៉ាតាមរយៈ M-Pesa ចំណាយប្រមាណ ១% នៃប្រតិបត្តិការបូកនឹងថ្លៃប្តូររូបិយប័ណ្ណ ធៀបនឹងសេវាកម្មប្រពៃណីខ្លះដែលអាចខ្ពស់ដល់ ៣១%។ គិតត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០១៤ M-Pesa មានអតិថិជនសកម្មប្រមាណ ១៩,៥ លាននាក់ លើទីផ្សារប្រាំបួន។

០៨ប្រាក់បញ្ជូនធៀបនឹងជំនួយ និងវិនិយោគផ្ទាល់បរទេស

ធនាគារពិភពលោកកត់សម្គាល់ថា ចាប់តាំងពីដើមទសវត្សរ៍ ២០០០ ប្រាក់បញ្ជូនបានលើសជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ផ្លូវការ (ODA) ជាលំហូរហិរញ្ញវត្ថុខាងក្រៅដ៏ធំបំផុតទៅកាន់ប្រទេសមានចំណូលទាប-មធ្យម ហើយចាប់ពីប្រហែលឆ្នាំ ២០២០ ក៏បានលើសវិនិយោគផ្ទាល់បរទេស (FDI) ដែរ ដោយផ្នែកមួយដោយសារ FDI ទៅកាន់ប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍធ្លាក់ចុះក្នុងអំឡុងជំងឺរាតត្បាត COVID-19។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ លំហូរប្រាក់បញ្ជូន $៦៨៥ ប៊ីលានដុល្លារទៅ LMIC ធំជាង FDI និង ODA រួមគ្នា តាមទិន្នន័យ Migration and Development Brief របស់ធនាគារពិភពលោក។

ធនាគារពិភពលោក និងអង្គការសហប្រជាជាតិកត់សម្គាល់ថា ប្រាក់បញ្ជូនមានលក្ខណៈប្រឆាំងវដ្តសេដ្ឋកិច្ច (counter-cyclical) ច្រើនជាង FDI/ODA៖ អំឡុងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច ឬគ្រោះមហន្តរាយនៅស្រុកកំណើត កម្មករអន្តោប្រវេសន៍ច្រើនតែផ្ញើប្រាក់ច្រើនជាងធម្មតាដើម្បីជួយគ្រួសារ សូម្បីនៅពេលសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះខ្លួនឯងកំពុងតានតឹងក៏ដោយ ខណៈ FDI មានទំនោរធ្លាក់ចុះតាមវដ្តអាជីវកម្មសកល និង ODA អាស្រ័យលើថវិការបស់រដ្ឋាភិបាលអ្នកផ្តល់ជំនួយ។ អំឡុងឆ្នាំ ២០២០ ខណៈ FDI ធ្លាក់ចុះខ្លាំង ប្រាក់បញ្ជូនធ្លាក់ចុះតិចជាងការព្យាករណ៍ដំបូង ជាភស្តុតាងលក្ខណៈស្ថិរភាពនេះ តាមការវិភាគរបស់ធនាគារពិភពលោក។

០៩ប្រព័ន្ធឧបត្ថម្ភការងារនៅរដ្ឋឈូងសមុទ្រ

រដ្ឋឈូងសមុទ្រមួយចំនួន (សាអូឌីអារ៉ាប៊ី អារ៉ាប់រួម កាតារ គុយវ៉ែត បារ៉ែន អូម៉ង់) ធ្លាប់ប្រតិបត្តិការប្រព័ន្ធវីសាភ្ជាប់និយោជក ដែលគេស្គាល់ជាទូទៅតាមពាក្យអារ៉ាប់ «កាហ្វាឡា» (kafala/ការឧបត្ថម្ភ)។ តាមការពិពណ៌នារបស់អង្គការពលកម្មអន្តរជាតិ (ILO) និងអង្គការសិទ្ធិមនុស្ស ក្រោមប្រព័ន្ធនេះ ស្ថានភាពស្នាក់នៅស្របច្បាប់របស់កម្មករអន្តោប្រវេសន៍ភ្ជាប់ជាមួយនិយោជកឧបត្ថម្ភ ដែលធ្លាប់ត្រូវការការអនុញ្ញាតដើម្បីប្តូរការងារ ឬចាកចេញពីប្រទេស។

ថ្ងៃទី ១៦ តុលា ២០១៩ ក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋមន្ត្រីកាតារឯកភាពលើកិច្ចកែទម្រង់ដ៏ធំមួយ ដែលចូលជាធរមានពេញលេញខែកញ្ញា ២០២០៖ លុបចោលតម្រូវការលិខិតគ្មានការជំទាស់ (No-Objection Certificate) ដោយកម្មករអាចប្តូរនិយោជកបានដោយមិនចាំបាច់ការអនុញ្ញាតបន្ទាប់ពីរយៈពេលសាកល្បង លុបចោលតម្រូវការលិខិតអនុញ្ញាតចាកចេញ (exit permit) សម្រាប់កម្មករភាគច្រើន និងកំណត់ប្រាក់ខែអប្បបរមាមិនរើសអើងសញ្ជាតិដំបូងគេនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ១.០០០ រៀអាល់កាតារ (ប្រមាណ $២៧៤)។ អគ្គនាយក ILO លោក Guy Ryder ថ្លែងថា កិច្ចកែទម្រង់នេះ «គាំទ្រយ៉ាងសំខាន់ដល់សិទ្ធិកម្មករអន្តោប្រវេសន៍»។ អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស (Human Rights Watch) បញ្ជាក់ថាមានការផ្លាស់ប្តូរជាក់ស្តែង ប៉ុន្តែកត់សម្គាល់ថា និយោជកនៅតែគ្រប់គ្រងស្ថានភាពស្នាក់នៅផ្លូវច្បាប់របស់កម្មករ ទណ្ឌកម្មចំពោះការ «រត់គេច» (ឃុំឃាំង ហាមចូលប្រទេសឡើងវិញ) នៅតែមាន ហើយប្រាក់ខែអប្បបរមាថា «ទាបពេក» ដោយគ្មានតំណាងកម្មករចូលរួមកំណត់។

ខែមីនា ២០២១ សាអូឌីអារ៉ាប៊ីប្រកាសផែនការណែនាំកែទម្រង់ការងារ (Labor Reform Initiative) អនុញ្ញាតឲ្យកម្មករប្តូរនិយោជកដោយមិនចាំបាច់ការយល់ព្រមបន្ទាប់ពីបំពេញកិច្ចសន្យាមួយឆ្នាំ ឬពេលកិច្ចសន្យាផុតកំណត់ ព្រមទាំងស្នើសុំវីសាចាកចេញ/ត្រឡប់វិញតាមអនឡាញដោយមិនចាំបាច់ការអនុញ្ញាតពីនិយោជក — ជាលើកដំបូងសម្រាប់សាអូឌីអារ៉ាប៊ី។ Human Rights Watch តាមរយៈអ្នកនាំពាក្យ Michael Page ថ្លែងថា កិច្ចកែទម្រង់នេះ «មិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ដើម្បីរំលាយប្រព័ន្ធកាហ្វាឡាដែលងាយកេងប្រវ័ញ្ច» ដោយកត់សម្គាល់ថា កម្មករផ្ទះជាង ៣,៧ លាននាក់ត្រូវលើកលែងទាំងស្រុងពីច្បាប់នេះ។

១០គោលនយោបាយនាំចេញកម្លាំងពលកម្មហ្វីលីពីន

ហ្វីលីពីនជាឧទាហរណ៍ដ៏ពេញនិយមបំផុតនៃរដ្ឋដែលរៀបចំនាំចេញកម្លាំងពលកម្មជាគោលនយោបាយផ្លូវការ។ ចាប់ផ្តើមពាក់កណ្តាលទសវត្សរ៍ ១៩៧០ ក្នុងសម័យប្រធានាធិបតី Ferdinand Marcos ស្របពេលតម្រូវការកម្មករកិច្ចសន្យានៅមជ្ឈិមបូព៌ាកើនឡើងខ្លាំង ដោយសារតម្លៃប្រេងឡើងថ្លៃ រដ្ឋាភិបាលបានបង្កើតប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រង និងលើកទឹកចិត្តលំហូរកម្លាំងពលកម្មចេញក្រៅប្រទេស តាមការសិក្សារបស់វិទ្យាស្ថានគោលនយោបាយអន្តោប្រវេសន៍ (Migration Policy Institute)។ ក្របខ័ណ្ឌនេះផ្លូវការឡើងតាមរយៈក្រឹត្យប្រធានាធិបតីលេខ ៧៩៧ ឆ្នាំ ១៩៨២ បង្កើតរដ្ឋបាលការងារនៅក្រៅប្រទេសហ្វីលីពីន (POEA) ក្រោមក្រសួងការងារ ទទួលបន្ទុកគ្រប់គ្រងភ្នាក់ងារជ្រើសរើសការងារ ចរចាកិច្ចព្រមព្រៀងការងារទ្វេភាគី និងផ្តល់ការការពារសុខុមាលភាព។

ត្រឹមឆ្នាំ ២០០០ ហ្វីលីពីនប្រមាណ ២,៩ លាននាក់ធ្វើការនៅក្រៅប្រទេសក្រោមការរៀបចំផ្លូវការ បូកនឹងចំនួនប៉ាន់ស្មានបន្ថែមក្រោមការរៀបចំមិនទៀងទាត់ និងអ្នករស់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ — តាមទិន្នន័យ Migration Policy Institute។ ថ្ងៃទី ៣០ ធ្នូ ២០២១ ប្រធានាធិបតី Rodrigo Duterte ចុះហត្ថលេខាលើច្បាប់លេខ ១១៦៤១ បង្កើតក្រសួងកម្មករអន្តោប្រវេសន៍ (Department of Migrant Workers — DMW) ចូលជាធរមានថ្ងៃទី ៣ កុម្ភៈ ២០២២ ដោយស្រូបយក POEA និងការិយាល័យពាក់ព័ន្ធ OFW ជាច្រើនផ្សេងទៀត។

ធនាគារកណ្តាលហ្វីលីពីន (BSP) រាយការណ៍ថា ប្រាក់បញ្ជូនជាសាច់ប្រាក់ពីកម្មករហ្វីលីពីននៅក្រៅប្រទេស (OFW) ឡើងដល់កម្រិតកំពូលប្រវត្តិសាស្ត្រ ៣៨,៣៤ ប៊ីលានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ខណៈធនាគារពិភពលោកប៉ាន់ស្មានឯករាជ្យប្រមាណ ៤០ ប៊ីលានដុល្លារ (វិធីសាស្ត្រគណនាខុសគ្នា)។ តាមទិន្នន័យធនាគារពិភពលោក ប្រាក់បញ្ជូនស្មើប្រមាណ ៨,៧% នៃ GDP ហ្វីលីពីនក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ — សមាមាត្រដែលបញ្ជាក់ថា កម្លាំងពលកម្មនៅក្រៅប្រទេសនៅតែជាមូលដ្ឋានគ្រឹះមួយនៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។

១១អ្វីត្រូវតាមដានបន្ត

• តើគោលដៅ SDG ១០.c (ថ្លៃចំណាយតិចជាង ៣%) នឹងសម្រេចបានត្រឹមឆ្នាំ ២០៣០ ដែរឬទេ ខណៈថ្លៃមធ្យមសកលនៅតែ ៦,៣៦% ក្នុងត្រីមាសទី៣ ២០២៥។
• តើដំណើរការអនុវត្តកិច្ចកែទម្រង់កាតារ និងសាអូឌីអារ៉ាប៊ីនឹងឈានទៅដល់កម្រិតដែល HRW ចាត់ទុកថាគ្រប់គ្រាន់ដែរឬទេ ហើយតើរដ្ឋឈូងសមុទ្រផ្សេងទៀត (អារ៉ាប់រួម គុយវ៉ែត បារ៉ែន អូម៉ង់) នឹងអនុវត្តកិច្ចកែទម្រង់ស្រដៀងគ្នាដែរឬទេ។
• តើសេវាកម្មលុយចល័តរចនាបែប M-Pesa នឹងពង្រីកលើសពីអាហ្រ្វិកខាងកើត ទៅដល់តំបន់ថ្លៃចំណាយខ្ពស់ផ្សេងទៀតដែរឬទេ។
• តើភាពប្រែប្រួលអត្រាប្តូររូបិយប័ណ្ណ និងហានិភ័យអាកាសធាតុនឹងប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសពឹងផ្អែកខ្ពស់ (តាជីគីស្ថាន ប្រទេសកោះប៉ាស៊ីហ្វិក) យ៉ាងណា។
• តើក្រសួងកម្មករអន្តោប្រវេសន៍ហ្វីលីពីន (DMW) នឹងកែលម្អការការពារកម្មករបានប៉ុនណា ខណៈចំនួន OFW បន្តកើនឡើង។
• តើលំហូរប្រាក់បញ្ជូននឹងបន្តលើសពី FDI/ODA ជានិន្នាការវែងឆ្ងាយដែរឬទេ តាមការព្យាករណ៍ធនាគារពិភពលោកឆ្នាំបន្តបន្ទាប់។

១២សំណួរញឹកញាប់

១៣ប្រភព (Sources)

1. Migration and Development Brief — លំហូរប្រាក់បញ្ជូន ២០២៤ — ធនាគារពិភពលោក
2. Remittance Prices Worldwide — Issue ត្រីមាសទី៣ ២០២៥ — ធនាគារពិភពលោក
3. ថ្លៃចំណាយផ្ញើប្រាក់លើសពី ៣% ក្នុង ២៨ ប្រទេស — ធនាគារពិភពលោក
4. 2022 Update to Leaders on Progress Towards the G20 Remittance Target — GPFI/G20
5. SDG Indicator 10.c.1 — Metadata — អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN Stats)
6. The Role of Hawala and Other Similar Service Providers in ML/TF — FATF (២០១៣)
7. M-Pesa launches Tanzania-Kenya money transfer corridor — Vodafone (២០១៥)
8. Landmark labour reforms signal end of kafala system in Qatar — ILO
9. Qatar: Significant Labor and Kafala Reforms — Human Rights Watch (២០២០)
10. Saudi Arabia: Labor Reforms Insufficient — Human Rights Watch (២០២១)
11. Labor Export as Government Policy: The Case of the Philippines — Migration Policy Institute
12. Republic Act No. 11641 — Department of Migrant Workers — Supreme Court E-Library, Philippines (២០២១)
13. Executive Order No. 797, s. 1982 — បង្កើត POEA — Official Gazette of the Philippines
14. OFW remittances hit record-high $38.34 billion in 2024 — Gulf News (ដកស្រង់ទិន្នន័យ BSP)
15. Personal remittances, received (% of GDP) — Philippines — ធនាគារពិភពលោក (World Bank Data)
16. Cross-Border Money Transfer Corridors: Where Is the Real Volume? — Finance Magnates
17. 8 Reasons Remittances Matter More Than Ever — IFAD
18. World Migration Report 2024 — International Remittances (Chapter 2) — អង្គការអន្តោប្រវេសន៍អន្តរជាតិ (IOM)

✓ ផ្ទៀងផ្ទាត់ជាមួយប្រភពបឋម · ធ្វើបច្ចុប្បន្នភាព សីហា ២០២៦

📷 រូបភាពក្នុងអត្ថបទនេះ មានប្រភព និងឥណទានម្ចាស់កម្មសិទ្ធិនៅក្រោមរូបភាពនីមួយៗ។ ចុចលើរូបភាព ដើម្បីមើលទំហំធំ។