Eksastra ┊ ប្រភពថ្នាលឯកសារឌីជីថល



📄 ខ្លឹមសារសង្ខេប

កាលីនីនក្រាដ ជាដីរុស្ស៊ីដែលនៅដាច់ពីប្រទេសម្ដាយ ហើយច្រកស…

ANALYSISផ្នែកវិភាគ Eksastra · ព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោកក្នុងភាសាខ្មែរ← មជ្ឈមណ្ឌលវិភាគ
បង្គោលព្រំដែនប៉ូឡូញ នៅចំណុចប្រសព្វព្រំដែនប៉ូឡូញ លីទុយអានី និងខេត្តកាលីនីនក្រាដរបស់រុស្ស៊ី ខែវិច្ឆិកា ២០២៥រូបភាព៖ Quintin Soloviev (CC BY 4.0) · Wikimedia Commons

កាលីនីនក្រាដ និងច្រកស៊ូវ៉ាល់គី៖ ហេតុអ្វីគេហៅថាចំណុចខ្សោយរបស់ NATO?

ដីរុស្ស៊ីមួយដុំដែលនៅដាច់ពីប្រទេសម្ដាយ ស្ថិតនៅចន្លោះប៉ូឡូញ និងលីទុយអានី ហើយនៅខាងកើតរបស់វា មានច្រកដីតូចចង្អៀតប្រវែងប្រហែល ៦៥ គីឡូម៉ែត្រ ដែលភ្ជាប់រដ្ឋបាល់ទិកទាំងបីទៅនឹងសម្ព័ន្ធមិត្ត NATO ផ្សេងទៀត។ អត្ថបទនេះពន្យល់ពីប្រវត្តិរបស់កាលីនីនក្រាដ ការពង្រឹងយោធារបស់រុស្ស៊ី ជម្លោះដឹកជញ្ជូនទំនិញ និងផែនការការពាររបស់ NATO ព្រមទាំងហេតុផលដែលច្រកនេះត្រូវគេមើលថាជាកន្លែងងាយរងគ្រោះបំផុតមួយរបស់សម្ព័ន្ធភាព។

✍️ ផ្នែកវិភាគ Eksastra🗓 ៤ វិច្ឆិកា ២០២៦⏱ អានប្រហែល ១៣ នាទី✓ ប្រភពដែលអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បាន ១២📷 រូបភាពមានប្រភពច្បាស់ ៩

⚡ សង្ខេបក្នុង ៣០ វិនាទី

  1. ដីដាច់ពីប្រទេសម្ដាយ៖ កាលីនីនក្រាដ ពីមុនជាទីក្រុងខឹនីកស្បឺក (Königsberg) របស់អាល្លឺម៉ង់ ត្រូវបានប្រគល់ឱ្យសហភាពសូវៀតក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៩១ មក វានៅដាច់ពីដីគោករុស្ស៊ី ដោយត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយប៉ូឡូញ លីទុយអានី និងសមុទ្របាល់ទិក។
  2. មូលដ្ឋានយោធា៖ ខេត្តនេះជាទីស្នាក់ការកងនាវាបាល់ទិករបស់រុស្ស៊ី ហើយមានមីស៊ីល Iskander-M ដែលអាចផ្ទុកក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរ ដាក់ពង្រាយជាអចិន្ត្រៃយ៍តាំងពីឆ្នាំ ២០១៨។
  3. ច្រកស៊ូវ៉ាល់គី៖ ច្រកដីប្រវែងប្រហែល ៦៥ គីឡូម៉ែត្រ រវាងកាលីនីនក្រាដ និងបេឡារុស្ស តាមបណ្ដោយព្រំដែនប៉ូឡូញ–លីទុយអានី ជាផ្លូវគោកតែមួយគត់ដែលភ្ជាប់អេស្តូនី ឡាតវី និងលីទុយអានី ទៅនឹងសម្ព័ន្ធមិត្ត NATO ផ្សេងទៀត។
  4. ការឆ្លើយតបរបស់ NATO៖ ពីក្រុមប្រយុទ្ធពហុជាតិឆ្នាំ ២០១៧ ដល់កងពលតូចអាល្លឺម៉ង់អចិន្ត្រៃយ៍នៅលីទុយអានី និងគម្រោងរបាំងការពារ «East Shield» របស់ប៉ូឡូញ។
  5. ហេតុអ្វីសំខាន់៖ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ បេឡារុស្សបានធ្វើសមយុទ្ធក្បែរច្រកនេះ ហើយរុស្ស៊ីព្រមានថា នឹងប្រើ «អាវុធទាំងអស់» ប្រសិនបើ NATO ព្យាយាមផ្ដាច់កាលីនីនក្រាដ។ ភាគីទាំងពីរមើលឃើញតំបន់តែមួយនេះ ជាគ្រោះថ្នាក់តាមរបៀបផ្ទុយគ្នា។
~៦៥ គ.ម.ប្រវែងច្រកស៊ូវ៉ាល់គី រវាងកាលីនីនក្រាដ និងបេឡារុស្ស
១៥ ១២៥ គ.ម.²ផ្ទៃដីខេត្តកាលីនីនក្រាដ
~១,០៣ លានប្រជាជន (ជំរឿនឆ្នាំ ២០២១)
~៣៦០ គ.ម.ចម្ងាយពីដីគោករុស្ស៊ី (យោងតាម Crisis Group)
៥០០ គ.ម.ចម្ងាយបាញ់អតិបរមារបស់មីស៊ីល Iskander-M (យោងតាម RFE/RL)
៤ ៨០០ទាហានកងពលតូចអាល្លឺម៉ង់នៅលីទុយអានី គោលដៅចុងឆ្នាំ ២០២៧

០១ · ហេតុអ្វីពេលនេះហេតុអ្វីកាលីនីនក្រាដ និងច្រកស៊ូវ៉ាល់គី ត្រឡប់មកជាព័ត៌មានវិញ?

នៅលើផែនទី កាលីនីនក្រាដ (Kaliningrad) មើលទៅដូចជាចំណុចតូចមួយនៅឆ្នេរសមុទ្របាល់ទិក។ ប៉ុន្តែសម្រាប់អ្នកធ្វើផែនការយោធាទាំងនៅទីក្រុងម៉ូស្គូ និងនៅទីស្នាក់ការ NATO វាជាតំបន់មួយដែលរសើបបំផុតនៅអឺរ៉ុប។ រុស្ស៊ីខ្លាចថា NATO អាចបិទផ្លូវ ហើយផ្ដាច់កាលីនីនក្រាដ។ NATO វិញខ្លាចថា រុស្ស៊ី និងបេឡារុស្សអាចបិទច្រកស៊ូវ៉ាល់គី (Suwałki Gap) ហើយកាត់ផ្ដាច់រដ្ឋបាល់ទិកទាំងបី។

ព្រឹត្តិការណ៍ថ្មីៗក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ បានធ្វើឱ្យប្រធានបទនេះក្ដៅម្ដងទៀត៖

  • សមយុទ្ធបេឡារុស្ស៖ ចាប់ពីថ្ងៃទី១៦ កញ្ញា ២០២៦ បេឡារុស្សបានធ្វើសមយុទ្ធរយៈពេល ៤ ថ្ងៃ នៅទីលានហ្វឹកហ្វឺនជិតព្រំដែនប៉ូឡូញ និងលីទុយអានី។ ក្រសួងការពារជាតិបេឡារុស្សហៅវាថា «ការពារសុទ្ធសាធ» (Euronews)។
  • ការព្រមានរបស់រុស្ស៊ី៖ នៅចុងខែកញ្ញា ២០២៦ ស្ថានទូតរុស្ស៊ីប្រចាំបែលហ្ស៊ិកបានប្រកាសថា ម៉ូស្គូ «ត្រៀមខ្លួនប្រើប្រាស់អាវុធទាំងអស់ដែលខ្លួនមាន» ប្រសិនបើប្រទេស NATO ព្យាយាមផ្ដាច់កាលីនីនក្រាដ (TASS)។ ទីប្រឹក្សាប្រធានាធិបតីលីទុយអានី លោក Deividas Matulionis បានហៅការគំរាមនេះថា «មធ្យោបាយដាក់សម្ពាធផ្លូវចិត្ត» (Ukrinform)។
  • កងពលតូចអាល្លឺម៉ង់៖ ដោយសារខ្វះអ្នកស្ម័គ្រចិត្ត ក្រសួងការពារជាតិអាល្លឺម៉ង់គ្រោងចាប់ផ្ដើមបញ្ជាឱ្យទាហានមួយចំនួនទៅបម្រើការនៅលីទុយអានី ចាប់ពីចុងខែកញ្ញា ២០២៦ ដើម្បីបំពេញកងពលតូចឱ្យដល់ ៤ ៨០០ នាក់ត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០២៧ (Euronews)។
  • ការព្រមានរបស់អ្នកជំនាញ៖ ក្នុងខែឧសភា ២០២៦ ក្រុម International Crisis Group ព្រមានថា បើគ្មានបណ្ដាញទំនាក់ទំនង ឧប្បត្តិហេតុតូចមួយអាចក្លាយជាវិបត្តិ ដែល «គ្មានភាគីណាចង់បាន ហើយក៏គ្មានភាគីណាអាចគ្រប់គ្រងបានងាយស្រួល»។

ការវិភាគកាលីនីនក្រាដ និងច្រកស៊ូវ៉ាល់គីគឺជាមុខពីរនៃកាក់តែមួយ។ តំបន់ដែលរុស្ស៊ីមើលឃើញថាជាចំណុចខ្សោយរបស់ខ្លួន (ដីដាច់ពីប្រទេសម្ដាយ) ស្ថិតនៅជាប់នឹងតំបន់ដែល NATO មើលឃើញថាជាចំណុចខ្សោយរបស់ខ្លួន (ច្រកតូចចង្អៀត)។ ភាពភ័យខ្លាចទៅវិញទៅមកនេះ ធ្វើឱ្យតំបន់ដ៏តូចមួយនេះ ក្លាយជាកន្លែងដែលការយល់ខុសអាចមានតម្លៃខ្ពស់បំផុត។

០២ · ប្រវត្តិពីខឹនីកស្បឺក ដល់កាលីនីនក្រាដ

មុនក្លាយជាទឹកដីរុស្ស៊ី កាលីនីនក្រាដមានប្រវត្តិជិត ៧០០ ឆ្នាំជាទីក្រុងអាល្លឺម៉ង់ ឈ្មោះខឹនីកស្បឺក (Königsberg) ដែលជាទីក្រុងធំបំផុតនៃតំបន់ព្រុស្ស៊ីខាងកើត (East Prussia)។ ប្រវត្តិសង្ខេបខាងក្រោមផ្អែកលើ Wikipedia៖

អង្គការអ្នកចម្បាំងសាសនា Teutonic Order បង្កើតទីក្រុងខឹនីកស្បឺក នៅលើទីតាំងភូមិរបស់ជនជាតិព្រុស្ស៊ីដើម។

ខឹនីកស្បឺកជាទីស្នាក់នៅរបស់អ្នកគ្រងឌុចឈីព្រុស្ស៊ី (Duchy of Prussia) ដែលជារដ្ឋប្រូតេស្តង់ដំបូងគេនៅអឺរ៉ុប។ ក្រោយមក តំបន់នេះក្លាយជាខេត្តព្រុស្ស៊ីខាងកើតនៃនគរព្រុស្ស៊ី និងប្រទេសអាល្លឺម៉ង់។

កងទ័ពក្រហមសូវៀតឡោមព័ទ្ធទីក្រុង។ យោធភូមិអាល្លឺម៉ង់ចុះចាញ់នៅថ្ងៃទី៩ មេសា ១៩៤៥ ក្រោយការវាយលុកបីថ្ងៃ។ ប្រជាជនជាងពីរលាននាក់នៅព្រុស្ស៊ីខាងកើតបានភៀសខ្លួនទៅខាងលិច។

កិច្ចព្រមព្រៀងប៉ុតស្ដាម (Potsdam) ប្រគល់ទីក្រុង និងតំបន់ជុំវិញឱ្យសហភាពសូវៀត «រង់ចាំ» កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពចុងក្រោយ ដែលត្រូវបានបញ្ជាក់នៅឆ្នាំ ១៩៩០។

ទីក្រុងត្រូវបានប្ដូរឈ្មោះជាកាលីនីនក្រាដ នៅថ្ងៃទី៧ មេសា ១៩៤៦ តាមឈ្មោះមេដឹកនាំសូវៀត Mikhail Kalinin។ ប្រជាជនអាល្លឺម៉ង់ដែលនៅសល់ ត្រូវបានបណ្ដេញចេញនៅឆ្នាំ ១៩៤៧–១៩៤៨ ហើយពលរដ្ឋសូវៀតត្រូវបាននាំមករស់នៅជំនួស។

ទីក្រុងត្រូវបានបិទជិតចំពោះជនបរទេស។

លីទុយអានីប្រកាសឯករាជ្យ ហើយសហភាពសូវៀតរលាយ។ កាលីនីនក្រាដនៅដាច់ពីដីគោករុស្ស៊ីភ្លាមៗ។

លីទុយអានីចូលជាសមាជិក NATO និង EU (ប៉ូឡូញជាសមាជិក NATO រួចហើយ)។ ផ្លូវគោកទាំងអស់ទៅរុស្ស៊ី ត្រូវឆ្លងកាត់ទឹកដីសមាជិក NATO និង EU។

ទីក្រុងខឹនីកស្បឺកដែលខូចខាត ក្រោយការទម្លាក់គ្រាប់បែកខែសីហា ១៩៤៤
ទីក្រុងខឹនីកស្បឺក ក្រោយការទម្លាក់គ្រាប់បែកពីរលើករបស់កងទ័ពអាកាសអង់គ្លេស នៅចុងខែសីហា ១៩៤៤។ ទីក្រុងចាស់ភាគច្រើនមិនត្រូវបានសាងសង់ឡើងវិញទេ។រូបថត៖ Fritz Krauskopf (Public domain) — Wikimedia Commons
វិហារខឹនីកស្បឺក នៅទីក្រុងកាលីនីនក្រាដ ឆ្នាំ ២០១២
វិហារខឹនីកស្បឺក ដែលត្រូវបានជួសជុលឡើងវិញក្នុងទសវត្សរ៍ ១៩៩០ ជាសំណល់មួយក្នុងចំណោមសំណល់តិចតួច នៃទីក្រុងអាល្លឺម៉ង់ចាស់ (ឆ្នាំ ២០១២)។រូបថត៖ Perituss (CC0) — Wikimedia Commons

ខេត្តដាច់ពីប្រទេសម្ដាយ៖ រស់នៅយ៉ាងដូចម្ដេច?

ខេត្តកាលីនីនក្រាដមានផ្ទៃដី ១៥ ១២៥ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងប្រជាជន ១ ០២៩ ៩៦៦ នាក់ តាមជំរឿនឆ្នាំ ២០២១។ Crisis Group ពិពណ៌នាថា វាមានទំហំប្រហែលពាក់កណ្ដាលប្រទេសបែលហ្ស៊ិក និងស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែល ៣៦០ គីឡូម៉ែត្រពីដីគោករុស្ស៊ី។ កំពង់ផែរបស់វាជាកំពង់ផែតែមួយគត់របស់រុស្ស៊ីនៅសមុទ្របាល់ទិក ដែលទឹកមិនកកពេញមួយឆ្នាំ។

  • សេដ្ឋកិច្ច៖ តំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសត្រូវបានបង្កើតនៅឆ្នាំ ១៩៩៦។ ឧស្សាហកម្មសំខាន់ៗរួមមាន ការដំឡើងរថយន្ត ការសាងសង់នាវា នេសាទ និងត្បូងអាំប័រ (amber) ដែលតំបន់នេះមានប្រហែល ៩០% នៃប្រភពត្បូងអាំប័រលើពិភពលោក។
  • អគ្គិសនី៖ នៅខែកុម្ភៈ ២០២៥ រដ្ឋបាល់ទិកបានផ្ដាច់ខ្លួនពីបណ្ដាញអគ្គិសនីរុស្ស៊ី ហើយភ្ជាប់ទៅបណ្ដាញអឺរ៉ុប។ ចាប់ពីពេលនោះ កាលីនីនក្រាដត្រូវផលិតអគ្គិសនីដោយខ្លួនឯង (Wikipedia)។
ទិដ្ឋភាពទូទៅនៃទីក្រុងកាលីនីនក្រាដ ឆ្នាំ ២០១១
ទិដ្ឋភាពទូទៅនៃទីក្រុងកាលីនីនក្រាដ ឆ្នាំ ២០១១។រូបថត៖ Dima Bushkov (CC BY 2.0) — Wikimedia Commons

០៣ · យោធាបន្ទាយយោធារបស់រុស្ស៊ីនៅបាល់ទិក

ក្រោយឆ្នាំ ១៩៩១ កងទ័ពរុស្ស៊ីនៅកាលីនីនក្រាដត្រូវបានកាត់បន្ថយយ៉ាងច្រើន។ ប៉ុន្តែក្នុងទសវត្សរ៍ ២០១០ ម៉ូស្គូបានពង្រឹងខេត្តនេះឡើងវិញ ដោយប្រព័ន្ធមីស៊ីល រ៉ាដា និងការពារដែនអាកាស។

ប្រព័ន្ធ / អង្គភាពអ្វីដែលគេដឹងស្ថានភាព
កងនាវាបាល់ទិកទីស្នាក់ការនៅកាលីនីនក្រាដ និងមូលដ្ឋានកងទ័ពជើងទឹកនៅក្រុងបាល់ទីស្ក (Baltiysk)បានបញ្ជាក់
មីស៊ីល Iskander-Mពង្រាយជាអចិន្ត្រៃយ៍ ដែលរុស្ស៊ីបានបញ្ជាក់នៅខែកុម្ភៈ ២០១៨។ ចម្ងាយបាញ់រហូតដល់ ៥០០ គ.ម. អាចផ្ទុកក្បាលគ្រាប់ធម្មតា ឬនុយក្លេអ៊ែរបានបញ្ជាក់
ការពារដែនអាកាស និងមីស៊ីលប្រឆាំងនាវាS-400, Pantsir-S1, Oniks និង Kh-35បានបញ្ជាក់
រ៉ាដា Voronezhដាក់ឱ្យដំណើរការចុងឆ្នាំ ២០១១ នៅ Pionersky ដើម្បីតាមដានការបាញ់មីស៊ីលក្នុងចម្ងាយប្រហែល ៦ ០០០ គ.ម.បានបញ្ជាក់
កងអង្គភាពកងទ័ពទី ១១បង្កើតឆ្នាំ ២០១៦ ទីស្នាក់ការនៅក្រុង Gusev។ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅសមរភូមិអ៊ុយក្រែន ហើយរងការខាតបង់ធ្ងន់ធ្ងរក្នុងឆ្នាំ ២០២២កម្លាំងថយចុះ
ឃ្លាំងក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែររូបភាពផ្កាយរណបឆ្នាំ ២០១៨ បង្ហាញថា ឃ្លាំងក្រោមដីមួយនៅជិតភូមិ Kulikovo ត្រូវបានជួសជុល ប៉ុន្តែមិនអាចបញ្ជាក់ថាមានក្បាលគ្រាប់នៅទីនោះទេមិនទាន់បញ្ជាក់

ប្រភព៖ RFE/RL ០៦.០២.២០១៨ · Crisis Group ១៩.០៥.២០២៦ · FAS ១៨.០៦.២០១៨ · Wikipedia (កងអង្គភាពទី ១១ និងរ៉ាដា Voronezh)។

រថយន្តបាញ់មីស៊ីល Iskander-M ក្នុងការហាត់សមក្បួនដង្ហែជ័យជម្នះ ឆ្នាំ ២០០៨
ប្រព័ន្ធមីស៊ីល Iskander-M ក្នុងការហាត់សមក្បួនដង្ហែថ្ងៃជ័យជម្នះនៅទីក្រុងម៉ូស្គូ ឆ្នាំ ២០០៨។រូបថត៖ Digr (CC BY-SA 3.0) — Wikimedia Commons
នាវាចម្បាំងនៃកងនាវាបាល់ទិក នៅកំពង់ផែបាល់ទីស្ក
នាវាចម្បាំងនៃកងនាវាបាល់ទិករបស់រុស្ស៊ី នៅមូលដ្ឋានក្រុងបាល់ទីស្ក ខេត្តកាលីនីនក្រាដ (ឆ្នាំ ២០១០)។រូបថត៖ Fastboy (CC BY 3.0) — Wikimedia Commons
ការពង្រាយអាវុធណាមួយ ឬអង្គភាពយោធាណាមួយ នៅលើទឹកដីរុស្ស៊ី គឺជាបញ្ហាអធិបតេយ្យភាពផ្ដាច់មុខរបស់សហព័ន្ធរុស្ស៊ី។— លោក Dmitry Peskov អ្នកនាំពាក្យវិមានក្រឹមឡាំង ខែកុម្ភៈ ២០១៨ (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ RFE/RL

ចំណុចដែលគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ គឺកងទ័ពជើងគោកនៅកាលីនីនក្រាដបានថយចុះយ៉ាងខ្លាំង ចាប់តាំងពីការឈ្លានពានអ៊ុយក្រែនឆ្នាំ ២០២២។ យោងតាម Crisis Group ចំនួនទាហានជើងគោកបានធ្លាក់ចុះប្រហែល ៨០% ពីប្រហែល ២០ ០០០ នាក់ មកនៅប្រហែល ៤ ០០០ នាក់ ខណៈកម្លាំងកងទ័ពអាកាស និងកងទ័ពជើងទឹក នៅរក្សាបានស្ទើរតែដដែល។

ការវិភាគកាលីនីនក្រាដច្រើនត្រូវបានហៅថា «ពពុះ A2/AD» (anti-access/area denial) ពោលគឺតំបន់ដែលមីស៊ីល និងប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាស ធ្វើឱ្យកងទ័ពសត្រូវពិបាកចូលជិត។ ប៉ុន្តែពពុះនេះមានដែនកំណត់ពីរ៖ វាពឹងលើការផ្គត់ផ្គង់ពីខាងក្រៅ ហើយកងទ័ពជើងគោកសម្រាប់ការវាយលុក ត្រូវបានបញ្ជូនទៅអ៊ុយក្រែនមួយចំនួនធំ។

០៤ · ភូមិសាស្ត្រច្រកស៊ូវ៉ាល់គី៖ ច្រកដីតូចចង្អៀតដែលមានតម្លៃយុទ្ធសាស្ត្រធំ

ច្រកស៊ូវ៉ាល់គី ដាក់ឈ្មោះតាមក្រុងស៊ូវ៉ាល់គី (Suwałki) នៅភាគឦសានប៉ូឡូញ។ វាជាបន្ទះដីប្រវែងប្រហែល ៦៥ គីឡូម៉ែត្រ ដែលបំបែកកាលីនីនក្រាដចេញពីបេឡារុស្ស សម្ព័ន្ធមិត្តជិតស្និទ្ធរបស់រុស្ស៊ី (Wikipedia)។ ប្រវែងនេះគឺជាចម្ងាយខ្លីបំផុតជាបន្ទាត់ត្រង់។ ប្រសិនបើវាស់តាមព្រំដែនប៉ូឡូញ–លីទុយអានីទាំងមូល វាមានប្រវែងប្រហែល ១០៤ គីឡូម៉ែត្រ ដូចដែល Euronews បានសរសេរ។

សមុទ្របាល់ទិក កាលីនីនក្រាដ (រុស្ស៊ី) លីទុយអានី (NATO · រដ្ឋបាល់ទិក) ប៉ូឡូញ (NATO) បេឡារុស្ស (សម្ព័ន្ធមិត្តរុស្ស៊ី) ច្រកស៊ូវ៉ាល់គី ~៦៥ គ.ម. ផ្លូវគោកតែមួយគត់ទៅរដ្ឋបាល់ទិក

គំនូសពន្យល់សាមញ្ញដោយ Eksastra — មិនមែនជាផែនទីផ្លូវការ ហើយមិនតាមមាត្រដ្ឋានពិតទេ។

ហេតុអ្វីបានជាបន្ទះដីតូចមួយនេះសំខាន់ម្ល៉េះ? ព្រោះវាជាផ្លូវគោកតែមួយគត់ ដែលភ្ជាប់អេស្តូនី ឡាតវី និងលីទុយអានី ទៅនឹងប៉ូឡូញ និងសមាជិក NATO ផ្សេងទៀត។ ប្រសិនបើកងទ័ពរុស្ស៊ីវាយចេញពីកាលីនីនក្រាដ និងពីបេឡារុស្សក្នុងពេលតែមួយ ពួកគេអាចបិទច្រកនេះ ហើយកាត់ផ្ដាច់ផ្លូវបញ្ជូនកម្លាំងបន្ថែមតាមផ្លូវគោក។

  • ការសាកល្បងសង្គ្រាមរបស់ RAND (២០១៦)៖ ក្នុងការសាកល្បងសង្គ្រាម (wargame) ជាច្រើនលើក រយៈពេលយូរបំផុតដែលកងទ័ពរុស្ស៊ីត្រូវការដើម្បីទៅដល់ជាយក្រុងតាលីន (Tallinn) ឬរីហ្គា (Riga) គឺ ៦០ ម៉ោងប៉ុណ្ណោះ។ RAND ផ្ដល់អនុសាសន៍ឱ្យមានកម្លាំងប្រហែល ៧ កងពលតូច រួមទាំងកងពលតូចពាសដែកធុនធ្ងន់ ៣ (RAND)។
  • បេឡារុស្ស៖ កងទ័ពបេឡារុស្សមានសមត្ថភាពវាយលុកទាប ប៉ុន្តែពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងលើរុស្ស៊ី។ នៅឆ្នាំ ២០២២ បេឡារុស្សបានអនុញ្ញាតឱ្យកងទ័ពរុស្ស៊ីប្រើទឹកដីរបស់ខ្លួន ដើម្បីឈ្លានពានអ៊ុយក្រែន។
  • ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ៖ ច្រកនេះមានផ្លូវហាយវេ Via Baltica ខ្សែអគ្គិសនី LitPol Link និងបំពង់ឧស្ម័នប៉ូឡូញ–លីទុយអានី។ ផ្លូវដែក Rail Baltica នៅកំពុងសាងសង់ ព្រោះផ្លូវដែកបាល់ទិកសព្វថ្ងៃប្រើទំហំផ្លូវរុស្ស៊ី។
  • សមយុទ្ធ Zapad ២០២៥៖ រុស្ស៊ី និងបេឡារុស្សបានធ្វើសមយុទ្ធយុទ្ធសាស្ត្រនៅថ្ងៃទី១២–១៦ កញ្ញា ២០២៥ រួមទាំងនៅកាលីនីនក្រាដ។ បេឡារុស្សប្រកាសចំនួនអ្នកចូលរួមប្រហែល ១៣ ០០០ នាក់ ហើយប៉ូឡូញបានបិទព្រំដែនជាមួយបេឡារុស្សនៅថ្ងៃទី១២ កញ្ញា (Wikipedia)។
យានយោធារបស់ក្រុមប្រយុទ្ធ NATO ក្នុងសមយុទ្ធឆ្លងទន្លេនៅលីទុយអានី ឆ្នាំ ២០១៧
យានយោធាពីក្រុមប្រយុទ្ធ NATO ត្រូវបានដាក់តាំងមុនសមយុទ្ធ «ឆ្លងទន្លេច្រកស៊ូវ៉ាល់គី» ក្នុងសមយុទ្ធ Iron Wolf នៅលីទុយអានី ថ្ងៃទី២០ មិថុនា ២០១៧។រូបថត៖ U.S. Army / Sgt. Shiloh Capers (Public domain) — Wikimedia Commons

០៥ · NATOផែនការការពាររបស់ NATO៖ ពីក្រុមប្រយុទ្ធ ដល់របាំងព្រំដែន

ក្រោយរុស្ស៊ីឧបសម្ព័ន្ធគ្រីមៀនៅឆ្នាំ ២០១៤ NATO បានពង្រឹងជួរខាងកើតជាដំណាក់កាល (NATO)៖

  • ២០១៦–២០១៧៖ កិច្ចប្រជុំកំពូលនៅវ៉ារស្សាវ៉ា បង្កើត «វត្តមានជួរមុខពង្រឹង» (enhanced Forward Presence)។ ក្រុមប្រយុទ្ធពហុជាតិ ៤ នៅអេស្តូនី ឡាតវី លីទុយអានី និងប៉ូឡូញ ដំណើរការពេញលេញនៅខែសីហា ២០១៧។ អាល្លឺម៉ង់ដឹកនាំក្រុមនៅលីទុយអានី ហើយសហរដ្ឋអាមេរិកដឹកនាំក្រុមនៅប៉ូឡូញ។
  • ២០២២៖ ក្រោយការឈ្លានពានអ៊ុយក្រែន NATO បន្ថែមក្រុមប្រយុទ្ធ ៤ ទៀត ហើយកិច្ចប្រជុំកំពូលម៉ាឌ្រីតយល់ព្រមពង្រីកក្រុមទាំងនេះពីទំហំកងវរសេនាតូច ទៅទំហំកងពលតូច នៅកន្លែងដែលចាំបាច់។
  • ២០២៣៖ កិច្ចប្រជុំកំពូលនៅវីលនីស (Vilnius) អនុម័តផែនការការពារតាមតំបន់ថ្មី។
  • ២០២៥៖ NATO ចាប់ផ្ដើមប្រតិបត្តិការ «Eastern Sentry» នៅខែកញ្ញា ២០២៥ ក្រោយការរំលោភដែនអាកាសរបស់រុស្ស៊ី។

កងពលតូចអាល្លឺម៉ង់ទី ៤៥ នៅលីទុយអានី

កងពលតូចពាសដែកទី ៤៥ របស់អាល្លឺម៉ង់ ត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការនៅទីក្រុងវីលនីស នៅថ្ងៃទី១ មេសា ២០២៥។ យោងតាម Bundeswehr នេះជាលើកដំបូងដែលអាល្លឺម៉ង់ដាក់ពង្រាយកងពលតូចមួយជាអចិន្ត្រៃយ៍នៅបរទេស (Bundeswehr)។ មូលដ្ឋានសំខាន់នៅ Rūdninkai ស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែល ៣០ គីឡូម៉ែត្រពីបេឡារុស្ស ហើយគោលដៅគឺមានទាហាន ៤ ៨០០ នាក់ ត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០២៧។

កងទ័ពជើងគោកក្នុងតំបន់ (ការប៉ាន់ស្មាន)

ចំនួនទាហាន · យោងតាម International Crisis Group (ឧសភា ២០២៦)

រុស្ស៊ីនៅកាលីនីនក្រាដ មុនឆ្នាំ ២០២២
~២០ ០០០
រុស្ស៊ីនៅកាលីនីនក្រាដ សព្វថ្ងៃ
~៤ ០០០
NATO នៅតំបន់បាល់ទិក
~២២ ០០០
សហរដ្ឋអាមេរិកនៅប៉ូឡូញ (វេនបង្វិល)
~១០ ០០០
រុស្ស៊ីNATO

របាំងព្រំដែន៖ East Shield និងខ្សែការពារបាល់ទិក

  • East Shield របស់ប៉ូឡូញ៖ ប្រកាសដោយនាយករដ្ឋមន្ត្រី Donald Tusk នៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភា ២០២៤ ដោយមានថវិកា ១០ ពាន់លានហ្ស្លូទី (ប្រហែល ២,៣ ពាន់លានអឺរ៉ូ) គ្របដណ្ដប់លើបន្ទះព្រំដែនប្រវែង ៧០០–៨០០ គីឡូម៉ែត្រ ជាមួយកាលីនីនក្រាដ និងបេឡារុស្ស។ គម្រោងនេះមានគោលដៅបញ្ចប់នៅឆ្នាំ ២០២៨ (KAS)។
  • ខ្សែការពារបាល់ទិក (Baltic Defence Line)៖ ប្រកាសនៅខែមករា ២០២៤ ដោយរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិបាល់ទិកទាំងបី ដោយប្រើប្រឡាយប្រឆាំងរថក្រោះ ដុំបេតុង «ធ្មេញនាគ» និងលួសបន្លា។ លីទុយអានីក៏បានរៀបចំស្ពាន Queen Louise លើទន្លេនេមុន (Nemunas) សម្រាប់បំផ្លាញ ក្នុងករណីចាំបាច់ (LSM)។
  • អនុសញ្ញាអូតាវ៉ា៖ ប៉ូឡូញ រដ្ឋបាល់ទិកទាំងបី និងហ្វាំងឡង់ សម្រេចចាកចេញពីអនុសញ្ញាហាមឃាត់មីនប្រឆាំងមនុស្ស ដើម្បីអាចដាក់មីនតាមព្រំដែនជាមួយរុស្ស៊ី និងបេឡារុស្ស។
មេបញ្ជាការអាល្លឺម៉ង់ និងលីទុយអានី ចាប់ដៃគ្នាក្នុងពិធីផ្ទេរសិទ្ធិបញ្ជាក្រុមប្រយុទ្ធ NATO នៅលីទុយអានី ឆ្នាំ ២០២០
មេបញ្ជាការអាល្លឺម៉ង់ និងលីទុយអានី ក្នុងពិធីផ្ទេរសិទ្ធិបញ្ជាក្រុមប្រយុទ្ធ NATO នៅលីទុយអានី ថ្ងៃទី៤ សីហា ២០២០។រូបថត៖ U.S. Army / Lt. Col. Ryan Donald (Public domain) — Wikimedia Commons

០៦ · ដឹកជញ្ជូនជម្លោះដឹកជញ្ជូន និងការភ័យខ្លាច «ការបិទផ្លូវ» របស់រុស្ស៊ី

ព្រោះកាលីនីនក្រាដគ្មានព្រំដែនជាប់នឹងរុស្ស៊ី ទំនិញ និងអ្នកដំណើរភាគច្រើនត្រូវឆ្លងកាត់លីទុយអានីតាមផ្លូវដែក។ របបឆ្លងកាត់សម្រួលមួយ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យពលរដ្ឋរុស្ស៊ីធ្វើដំណើរដោយឯកសារពិសេស (Facilitated Transit Document) បានចាប់ផ្ដើមនៅថ្ងៃទី១ កក្កដា ២០០៣។ រុស្ស៊ីធ្លាប់ទាមទារ «ច្រកយោធា» ប៉ុន្តែលីទុយអានីបានបដិសេធ ព្រោះវាប៉ះពាល់ដល់អធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន (Wikipedia)។

លីទុយអានីចាប់ផ្ដើមហាមឃាត់ការដឹកជញ្ជូនទំនិញដែលស្ថិតក្រោមទណ្ឌកម្ម EU តាមផ្លូវដែក រួមមាន ធ្យូងថ្ម លោហៈ ស៊ីម៉ងត៍ ឈើ និងផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់។ អភិបាលកាលីនីនក្រាដ លោក Anton Alikhanov និយាយថា វាប៉ះពាល់ ៤០–៥០% នៃទំនិញដែលដឹកជញ្ជូន។

សមាជិកព្រឹទ្ធសភារុស្ស៊ីគំរាមថា រុស្ស៊ីអាច «ដោះស្រាយបញ្ហានេះដោយមធ្យោបាយណាក៏ដោយ»។ សហរដ្ឋអាមេរិករំលឹកថា ការប្ដេជ្ញាការពារលីទុយអានីរបស់ NATO គឺ «រឹងមាំដូចដែក»។

គណៈកម្មការអឺរ៉ុបចេញការណែនាំ ដែលបញ្ជាក់ថាសកម្មភាពរបស់លីទុយអានីស្របច្បាប់។

ក្រោយ EU កែសម្រួលការណែនាំឱ្យអនុវត្តតែលើការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវគោក លីទុយអានីលុបចោលការរឹតបន្តឹងលើផ្លូវដែក។

រុស្ស៊ីចោទ NATO ម្ដងហើយម្ដងទៀតថា កំពុងរៀបចំផែនការបិទផ្លូវ ឬដណ្ដើមកាលីនីនក្រាដ។ ចុងខែកញ្ញា ២០២៦ ស្ថានទូតរុស្ស៊ីនៅបែលហ្ស៊ិក ព្រមានថានឹងប្រើ «អាវុធទាំងអស់»។

រថភ្លើងដឹកទំនិញនៅព្រំដែនលីទុយអានី–រុស្ស៊ី ខែកញ្ញា ២០២២
រថភ្លើងដឹកទំនិញនៅព្រំដែនលីទុយអានី–រុស្ស៊ី ខែកញ្ញា ២០២២។រូបថត៖ William John Gauthier (CC BY-SA 2.0) — Wikimedia Commons

យោងតាម Crisis Group អ្នកធ្វើផែនការរុស្ស៊ីកាន់តែមើលឃើញថា «ការបិទផ្លូវ» (blockade) ដោយ NATO ទំនងកើតឡើងជាងការវាយប្រហារយោធាផ្ទាល់។ រោងចក្រអគ្គិសនីកម្ដៅរបស់កាលីនីនក្រាដ អាចដំណើរការបាន «តែពីរបីខែប៉ុណ្ណោះ» ប្រសិនបើត្រូវបានបិទផ្លូវទាំងស្រុង។ គោលលទ្ធិនុយក្លេអ៊ែររបស់រុស្ស៊ីក៏បានបញ្ជាក់ថា កងកម្លាំងនុយក្លេអ៊ែរមានតួនាទីទប់ស្កាត់ «ការប៉ុនប៉ងញែកផ្នែកណាមួយនៃប្រទេសដាច់ចេញ»។

ការវិភាគជម្លោះឆ្នាំ ២០២២ បង្ហាញថា កាលីនីនក្រាដអាចរងសម្ពាធពីវិធានការសេដ្ឋកិច្ច ដោយមិនចាំបាច់ប្រើកម្លាំងយោធា។ សម្រាប់ម៉ូស្គូ ការរឹតបន្តឹងការដឹកជញ្ជូន ជាបញ្ហាសន្តិសុខ មិនមែនបញ្ហាពាណិជ្ជកម្មធម្មតាទេ។

០៧ · តួអង្គភាគីនីមួយៗចង់បានអ្វី?

🇷🇺

រុស្ស៊ី

រក្សាការភ្ជាប់ទៅកាលីនីនក្រាដ ការពារកងនាវាបាល់ទិក និងប្រើមីស៊ីលនៅទីនោះ ជាឧបករណ៍ទប់ស្កាត់ និងដាក់សម្ពាធលើ NATO។ ម៉ូស្គូចាត់ទុកការរឹតបន្តឹងការដឹកជញ្ជូនណាមួយ ជាការគំរាមកំហែងដល់បូរណភាពទឹកដី។

🇱🇹

លីទុយអានី

អនុវត្តទណ្ឌកម្ម EU ពេញលេញ ទទួលកងពលតូចអាល្លឺម៉ង់ ហើយបន្តគាំទ្រអ៊ុយក្រែន ទោះបីរុស្ស៊ីដាក់សម្ពាធក៏ដោយ។ លីទុយអានីប្រឈមមុខនឹងកាលីនីនក្រាដនៅខាងលិច និងបេឡារុស្សនៅខាងកើត។

🇵🇱

ប៉ូឡូញ

ការពារព្រំដែនជាមួយកាលីនីនក្រាដ និងបេឡារុស្ស តាមរយៈ East Shield និងការបង្កើនកងទ័ព ព្រមទាំងរក្សាវត្តមានកងទ័ពអាមេរិកនៅលើទឹកដីខ្លួន។

🇧🇾

បេឡារុស្ស

លោក Alexander Lukashenko ធ្វើសមយុទ្ធជាមួយរុស្ស៊ីក្បែរព្រំដែន ហើយប្រកាសពីការទិញ Iskander និង S-400 ពីរុស្ស៊ីក្នុងឆ្នាំ ២០២២ ប៉ុន្តែពេលខ្លះក៏បើកទំនាក់ទំនងជាមួយលោកខាងលិច ដូចជាការដោះលែងអ្នកទោសនយោបាយ ៥២ នាក់ នៅខែកញ្ញា ២០២៥។

🇩🇪

អាល្លឺម៉ង់ និង NATO

ទប់ស្កាត់រុស្ស៊ីដោយបង្ហាញថា ការវាយប្រហារលើច្រកស៊ូវ៉ាល់គី នឹងជួបការឆ្លើយតបពីសម្ព័ន្ធភាពទាំងមូលភ្លាមៗ តាមមាត្រា ៥ នៃសន្ធិសញ្ញា NATO។

🇺🇸

សហរដ្ឋអាមេរិក

ដឹកនាំក្រុមប្រយុទ្ធនៅប៉ូឡូញ និងមានទាហានប្រហែល ១០ ០០០ នាក់តាមវេនបង្វិល ហើយបានចាប់ផ្ដើមកិច្ចសន្ទនាយោធាជាមួយរុស្ស៊ីឡើងវិញ នៅខែកុម្ភៈ ២០២៦ (យោងតាម Crisis Group)។

យើងដឹងពីការគំរាមថ្មីៗរបស់រុស្ស៊ី ដែលគ្មានមូលដ្ឋានទាល់តែសោះ ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាជាមធ្យោបាយដាក់សម្ពាធផ្លូវចិត្ត។— លោក Deividas Matulionis ទីប្រឹក្សាប្រធានាធិបតីលីទុយអានី ២៩ កញ្ញា ២០២៦ (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ Ukrinform

០៨ · ការវិភាគពិតជា «ចំណុចខ្សោយ» របស់ NATO ឬ?

ឈ្មោះ «ចំណុចខ្សោយ» មកពីភូមិសាស្ត្រ៖ ច្រកតូចចង្អៀត មានសត្រូវនៅសងខាង ហើយជាផ្លូវគោកតែមួយគត់។ ប៉ុន្តែការវាយតម្លៃហានិភ័យបានផ្លាស់ប្ដូរច្រើន ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៦។

⚠️ ហេតុផលដែលវានៅតែងាយរងគ្រោះ

  • ភូមិសាស្ត្រមិនផ្លាស់ប្ដូរ៖ ច្រកប្រវែងប្រហែល ៦៥ គ.ម. អាចត្រូវបានវាយប្រហារពីទិសពីរក្នុងពេលតែមួយ។
  • មីស៊ីល និងការពារដែនអាកាស៖ ប្រព័ន្ធនៅកាលីនីនក្រាដ អាចរំខានដល់ការបញ្ជូនកម្លាំងតាមអាកាស និងសមុទ្រ។
  • សមយុទ្ធ Zapad ២០២៥៖ យោងតាម Crisis Group NATO ជឿថារុស្ស៊ីបានហាត់សមការវាយប្រហារចម្ងាយឆ្ងាយលើកងនាវា NATO។
  • ពេលវេលា៖ ការពង្រឹងកម្លាំងទាមទាររយៈពេលច្រើនឆ្នាំ។ កងពលតូចអាល្លឺម៉ង់ មិនទាន់ពេញលេញរហូតដល់ឆ្នាំ ២០២៧។

✅ ហេតុផលដែលហានិភ័យថយចុះ

  • កងទ័ពរុស្ស៊ីជាប់នៅអ៊ុយក្រែន៖ ទាហានជើងគោកនៅកាលីនីនក្រាដថយចុះប្រហែល ៨០% ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២២។
  • ហ្វាំងឡង់ និងស៊ុយអែត៖ ការវាយតម្លៃមួយចំនួននៅចុងឆ្នាំ ២០២៣ រកឃើញថា ការគំរាមកំហែងបានថយចុះ ដោយសារកងទ័ពរុស្ស៊ីជាប់នៅអ៊ុយក្រែន និងការចូលជាសមាជិក NATO របស់ប្រទេសទាំងពីរនេះ។
  • កម្លាំងអចិន្ត្រៃយ៍៖ ពីក្រុមប្រយុទ្ធ ៤ ក្នុងឆ្នាំ ២០១៧ ឥឡូវមានកងពលតូចអាល្លឺម៉ង់ និងទាហាន NATO ប្រហែល ២២ ០០០ នាក់ក្នុងតំបន់។
  • របាំងព្រំដែន៖ East Shield និងខ្សែការពារបាល់ទិក ធ្វើឱ្យការវាយលុកភ្លាមៗកាន់តែពិបាក។

នៅខែកក្កដា ២០២៥ ឧត្តមសេនីយ៍អាមេរិក Christopher Donahue បាននិយាយថា NATO អាចបំផ្លាញសមត្ថភាពមីស៊ីលចម្ងាយឆ្ងាយ និងប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសរបស់រុស្ស៊ីនៅជុំវិញកាលីនីនក្រាដ «លឿនជាងពេលណាទាំងអស់»។ ប៉ុន្តែ Crisis Group កត់សម្គាល់ថា ការធ្វើបែបនេះតម្រូវឱ្យវាយប្រហារលើទឹកដីរុស្ស៊ី ដែលអាចបង្កការឆ្លើយតបដោយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។ លោក Vladimir Putin ក៏បានព្រមាននៅឆ្នាំ ២០២៥ ថា ការបិទផ្លូវសមុទ្រនឹងនាំឱ្យមាន «ការកើនឡើងភាពតានតឹងដែលមិនធ្លាប់មាន»។

ការវិភាគច្រកស៊ូវ៉ាល់គីប្រហែលជាមិនមែនជា «ទ្វារបើកចំហ» ដូចឆ្នាំ ២០១៦ ទៀតទេ។ ហានិភ័យធំជាងគេក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ប្រហែលជាមិនមែនការវាយលុកដែលបានគ្រោងទុកជាមុននោះទេ ប៉ុន្តែជាការយល់ខុស៖ ដ្រូនមួយគ្រឿង ការចាប់នាវាដឹកប្រេងមួយ ឬការរឹតបន្តឹងការដឹកជញ្ជូនមួយ ដែលភាគីម្ខាងបកស្រាយថាជាការរៀបចំសង្គ្រាម។ ដោយសារកាលីនីនក្រាដ និងច្រកស៊ូវ៉ាល់គីនៅជាប់គ្នា វិធានការការពាររបស់ភាគីម្ខាង ងាយនឹងត្រូវភាគីម្ខាងទៀតមើលឃើញថាជាការគំរាមកំហែង។

០៩ · អនាគតសេណារីយ៉ូ និងអ្វីដែលត្រូវតាមដាន

🟢

សេណារីយ៉ូ ១៖ ការទប់ស្កាត់ដែលមានស្ថិរភាព

ភាគីទាំងពីរបន្តពង្រឹងកម្លាំង ប៉ុន្តែរក្សាបណ្ដាញទំនាក់ទំនងយោធា។ ភាពតានតឹងនៅខ្ពស់ តែមិនមានការប៉ះទង្គិចដោយផ្ទាល់។

🟡

សេណារីយ៉ូ ២៖ សម្ពាធតំបន់ប្រផេះ

ដ្រូន ការរំលោភដែនអាកាស ការរំខានសញ្ញា GPS និងជម្លោះដឹកជញ្ជូនកើនឡើង។ ឧប្បត្តិហេតុនីមួយៗមានទំហំតូច ប៉ុន្តែធ្វើឱ្យទំនុកចិត្តធ្លាក់ចុះ។

🔴

សេណារីយ៉ូ ៣៖ វិបត្តិដោយចៃដន្យ

ឧប្បត្តិហេតុមួយនៅសមុទ្របាល់ទិក ឬនៅព្រំដែន ត្រូវបានបកស្រាយខុស ហើយនាំឱ្យមានការឆ្លើយតបយោធា ជុំវិញកាលីនីនក្រាដ ឬច្រកស៊ូវ៉ាល់គី។

🕊️

កត្តាអ៊ុយក្រែន

ការឈប់បាញ់ណាមួយនៅអ៊ុយក្រែន អាចអនុញ្ញាតឱ្យរុស្ស៊ីបញ្ជូនកងទ័ពជើងគោកត្រឡប់មកតំបន់បាល់ទិកវិញ ដែលនឹងធ្វើឱ្យការគណនារបស់ NATO ផ្លាស់ប្ដូរ។

  • កងពលតូចអាល្លឺម៉ង់៖ តើអាល្លឺម៉ង់អាចបំពេញទាហាន ៤ ៨០០ នាក់ត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០២៧ តាមគោលដៅដែរឬទេ?
  • East Shield៖ ល្បឿនសាងសង់ធៀបនឹងគោលដៅឆ្នាំ ២០២៨ ដែល KAS ព្រមានថាអាចនឹងត្រូវពន្យារ។
  • ទំនាក់ទំនងរុស្ស៊ី–បេឡារុស្ស៖ សមយុទ្ធថ្មីៗក្បែរព្រំដែន និងការពង្រាយអាវុធរុស្ស៊ីនៅបេឡារុស្ស។
  • ការដឹកជញ្ជូន៖ ទណ្ឌកម្មថ្មីរបស់ EU ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ការដឹកជញ្ជូនទៅកាលីនីនក្រាដ។

១០ · FAQសំណួរដែលសួរញឹកញាប់

ហេតុអ្វីរុស្ស៊ីមានទឹកដីនៅចន្លោះប៉ូឡូញ និងលីទុយអានី?

ព្រោះក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ កិច្ចព្រមព្រៀងប៉ុតស្ដាមបានប្រគល់ខឹនីកស្បឺកឱ្យសហភាពសូវៀត ហើយវាត្រូវបានដាក់បញ្ចូលក្នុងសាធារណរដ្ឋរុស្ស៊ី។ នៅពេលលីទុយអានីទទួលបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ ១៩៩០ កាលីនីនក្រាដក៏នៅដាច់ពីរុស្ស៊ី។

តើពលរដ្ឋរុស្ស៊ីធ្វើដំណើរទៅកាលីនីនក្រាដយ៉ាងដូចម្ដេច?

តាមយន្តហោះ តាមសមុទ្រ ឬតាមរថភ្លើងឆ្លងកាត់លីទុយអានី ដោយប្រើឯកសារឆ្លងកាត់សម្រួល (FTD/FRTD) ដែលលីទុយអានីជាអ្នកកំណត់ច្បាប់។

ច្រកស៊ូវ៉ាល់គីវែងប៉ុន្មាន? ហេតុអ្វីប្រភពខ្លះនិយាយ ៧០ ឬ ១០៤ គ.ម.?

ចម្ងាយខ្លីបំផុតរវាងកាលីនីនក្រាដ និងបេឡារុស្ស គឺប្រហែល ៦៥ គ.ម.។ ប្រភពខ្លះប្រើតួលេខបង្គត់ ៧០ គ.ម. ហើយព្រំដែនប៉ូឡូញ–លីទុយអានីទាំងមូលមានប្រវែងប្រហែល ១០៤ គ.ម.។

តើមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរនៅកាលីនីនក្រាដដែរឬទេ?

មីស៊ីល Iskander-M នៅទីនោះអាចផ្ទុកក្បាលគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរ ហើយឃ្លាំងមួយនៅជិត Kulikovo ត្រូវបានជួសជុលក្នុងឆ្នាំ ២០១៦–២០១៨។ ប៉ុន្តែប្រភពបើកចំហ មិនអាចបញ្ជាក់ថាមានក្បាលគ្រាប់ត្រូវបានរក្សាទុកនៅទីនោះជាប្រចាំទេ។

១១ · ប្រភពប្រភពឯកសារយោង និងរូបភាព

  1. International Crisis Group — Kaliningrad and the Suwalki Gap: Conflicting Threat Perceptions in the Baltic Sea Region (19.05.2026)
  2. Wikipedia — Suwałki Gap
  3. Wikipedia — Kaliningrad Oblast
  4. Wikipedia — Restrictions on transit to Kaliningrad Oblast
  5. RFE/RL — Kremlin Says It’s Up To Russia Where It Deploys Its Missiles (06.02.2018)
  6. Federation of American Scientists — Russia Upgrades Nuclear Weapons Storage Site In Kaliningrad (18.06.2018)
  7. RAND — Reinforcing Deterrence on NATO’s Eastern Flank: Wargaming the Defense of the Baltics (2016)
  8. NATO — NATO’s military presence in the east of the Alliance
  9. Bundeswehr — German 45 Armoured Brigade entered service in Lithuania (01.04.2025)
  10. Euronews — Germany to deploy troops to Lithuania after volunteer shortfall (14.09.2026)
  11. Konrad-Adenauer-Stiftung — Poland’s East Shield (08.2025)
  12. Euronews — Belarus launches drills near Suwalki Gap on NATO’s eastern flank (16.09.2026)

📷 ឥណទានរូបភាព

រូបភាពទាំង ៩ ក្នុងអត្ថបទនេះ មកពី Wikimedia Commons៖ Quintin Soloviev (CC BY 4.0) · Fritz Krauskopf (Public domain) · Perituss (CC0) · Dima Bushkov (CC BY 2.0) · Digr (CC BY-SA 3.0) · Fastboy (CC BY 3.0) · U.S. Army / Sgt. Shiloh Capers (Public domain) · U.S. Army / Lt. Col. Ryan Donald (Public domain) · William John Gauthier (CC BY-SA 2.0)។ តារាង គំនូស និងគំនូសពន្យល់ រៀបចំដោយ Eksastra។ ចុចលើរូបភាពណាមួយ ដើម្បីមើលទំហំធំ។

FacebookTelegram

🌐 ផ្នែកវិភាគ Eksastra

អត្ថបទវិភាគស៊ីជម្រៅលើព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក ជាភាសាខ្មែរ — បរិបទ ពេលវេលា អ្វីដែលភាគីនីមួយៗចង់បាន និងផលប៉ះពាល់ទៅលើពិភពលោក។

បើកមជ្ឈមណ្ឌលវិភាគ →🛡️ មាត្រា ៥ របស់ NATO៖ ការការពាររួម⚔️ ប្រភពដើមនៃសង្គ្រាមរុស្ស៊ី–អ៊ុយក្រែន🚀 ហេតុអ្វី Trump អនុញ្ញាតឱ្យអ៊ុយក្រែនផលិតមីស៊ីល Patriot🌍 អឺរ៉ុប–រុស្ស៊ី





🔎 ស្វែងរកឯកសារបន្ថែម?

ស្វែងរកតាមក្រសួង-ស្ថាប័ន ប្រភេទឯកសារ ឬកាលបរិច្ឆេទ ក្នុងឯកសារជាង ២,២០០។

🔎 ស្វែងរកកម្រិតខ្ពស់ 📚 បណ្ណសារឯកសារ
ℹ️
ការបដិសេធ (Disclaimer)

Eksastra.com ជា Startup ឯករាជ្យ បង្កើតឡើងដោយអតីតនិស្សិត ដេប៉ាតឺម៉ង់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងសារគមនាគមន៍ (DMC)។ យើងមិនមានទំនាក់ទំនងជាមួយស្ថាប័នណាមួយ ហើយក៏មិនមែនជាសារព័ត៌មានដែរ។ ឯកសារទាំងអស់ជាឯកសារសាធារណៈ ប្រមូលផ្តុំពីប្រភពផ្លូវការ ដើម្បីភាពងាយស្រួលក្នុងការស្វែងរកតែប៉ុណ្ណោះ។

Eksastra — ថ្នាលឯកសារឌីជីថលឯករាជ្យ៖ ស្វែងរក អាន និងទាញយកឯកសារផ្លូវការកម្ពុជា អត្ថបទគួរដឹង និងឱកាសអាហារូបករណ៍ ឥតគិតថ្លៃ។

💛Donateប្រាក់ឧបត្ថម្ភ
© 2026 Eksastra.com Startup ឯករាជ្យ — មិនមានទំនាក់ទំនងជាមួយស្ថាប័នណាមួយ