០១ · ហេតុអ្វីពេលនេះហេតុអ្វីផ្លូវទឹកកកមួយ ក្លាយជាប្រធានបទភូមិសាស្ត្រនយោបាយ?

អស់រាប់សតវត្សមកហើយ អ្នកធ្វើនាវាចរណ៍សុបិនចង់រកផ្លូវខ្លីមួយពីអឺរ៉ុបទៅអាស៊ី តាមមហាសមុទ្រអាក់ទិក។ ថ្ងៃនេះ ផ្លូវនោះមានពិតប្រាកដ គឺផ្លូវសមុទ្រខាងជើង (Northern Sea Route) ដែលរត់តាមឆ្នេរភាគខាងជើងរបស់រុស្ស៊ី។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ មានសញ្ញាជាច្រើនបង្ហាញថា ផ្លូវនេះកំពុងចូលដល់ដំណាក់កាលថ្មី៖

• ទំនិញច្រើនជាងមុន៖ យោងតាម High North News ទំនិញតាមផ្លូវនេះក្នុងឆមាសទីមួយឆ្នាំ ២០២៦ ខ្ពស់ជាងរយៈពេលដូចគ្នាឆ្នាំមុន ១៥% ហើយទំនិញសរុបប្រចាំឆ្នាំ អាចលើសពី ៤០ លានតោនជាលើកដំបូង។
• សេវាកុងតឺន័រទៀងទាត់៖ ក្រុមហ៊ុន Sea Legend របស់ចិនគ្រោងធ្វើដំណើរ ៨ ជើង ពីខែសីហា ដល់ខែតុលា ២០២៦ ពីកំពង់ផែ Ningbo-Zhoushan ទៅអឺរ៉ុប ហើយក្រុមហ៊ុន PanStar របស់កូរ៉េខាងត្បូង ក៏បានបញ្ជូននាវាមួយពីទីក្រុង Busan ដែរ។
• ចិន–រុស្ស៊ីកាន់តែជិតស្និទ្ធ៖ ទំនិញទ្វេភាគីចិន–រុស្ស៊ីតាមផ្លូវនេះ លើសពី ៥ លានតោនក្នុងឆមាសទីមួយឆ្នាំ ២០២៦ ហើយភាគីទាំងពីរកំណត់គោលដៅ ២០ លានតោននៅឆ្នាំ ២០៣០។
• ទឹកកកនៅតែទាប៖ យោងតាម NASA ទឹកកកសមុទ្រអាក់ទិកបានធ្លាក់ដល់កម្រិតទាបបំផុតប្រចាំឆ្នាំ ៤,៦ លានគីឡូម៉ែត្រការ៉េ នៅថ្ងៃទី១២ កញ្ញា ២០២៦ ដែលស្មើនឹងកម្រិតទាបបំផុតលំដាប់ទី១០ ក្នុងកំណត់ត្រាផ្កាយរណប។

យើងឃើញសកម្មភាពដែនសមុទ្រកើនឡើងតាមផ្លូវឦសានបូព៌ា។ ប៉ុន្តែបើគិតពីបរិមាណ វានៅឆ្ងាយណាស់ ពីការស្មើនឹងផ្លូវនាវាចរណ៍អន្តរជាតិធំៗ។— លោក Jacob K. Clasen អនុប្រធាននាយកប្រតិបត្តិនៃសមាគម Danish Shipping (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ Cyprus Shipping News ២៥.០៩.២០២៦

ការវិភាគផ្លូវសមុទ្រខាងជើងមានសារៈសំខាន់ មិនមែនដោយសារវាជំនួសព្រែកជីកស៊ុយអេបានទេ ព្រោះវានៅតូចណាស់។ វាសំខាន់ដោយសារវាបង្ហាញនិន្នាការធំៗបីក្នុងពេលតែមួយ៖ ការរលាយទឹកកកដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ការងាកទៅអាស៊ីរបស់សេដ្ឋកិច្ចរុស្ស៊ីក្រោមទណ្ឌកម្ម និងការចង់បានផ្លូវដឹកជញ្ជូនជំនួសរបស់ចិន ក្រៅពីច្រកសមុទ្រដែលងាយរងការរំខាន។

០២ · ប្រវត្តិពីបេសកកម្ម Vega ដល់រ៉ូសាតូម

អ្នកធ្វើដំណើរដំបូងគេដែលឆ្លងកាត់ផ្លូវនេះទាំងស្រុង គឺអ្នករុករកស៊ុយអែត-ហ្វាំងឡង់ លោក Adolf Erik Nordenskiöld ជាមួយនាវា Vega ក្នុងឆ្នាំ ១៨៧៨–១៨៧៩ ដែលត្រូវជាប់ទឹកកកពេញមួយរដូវរងា មុនពេលទៅដល់ច្រកសមុទ្របេរីង។ នៅឆ្នាំ ១៩៣២ បេសកកម្មរបស់ Otto Schmidt លើនាវា Sibiryakov បានឆ្លងកាត់ផ្លូវនេះក្នុងរដូវតែមួយជាលើកដំបូង។ ក្រោយមក សហភាពសូវៀតបានធ្វើឱ្យវាក្លាយជាផ្លូវដែលរដ្ឋគ្រប់គ្រង ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ទីក្រុង និងអណ្ដូងរ៉ែនៅស៊ីបេរី។

ការវិភាគសម្រាប់ទីក្រុងម៉ូស្គូ ផ្លូវនេះមិនដែលជាគម្រោងពាណិជ្ជកម្មសុទ្ធសាធទេ។ តាំងពីសម័យសូវៀតមក វាជាឧបករណ៍សម្រាប់ធ្វើឱ្យអាក់ទិកជាផ្នែកមួយនៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិ និងអធិបតេយ្យភាព។ ការប្រគល់ផ្លូវនេះឱ្យរ៉ូសាតូម ដែលជាក្រុមហ៊ុនរដ្ឋ បង្ហាញថា ក្រឹមឡាំងចាត់ទុកវាជាទ្រព្យយុទ្ធសាស្ត្រ។

០៣ · យន្តការផ្លូវនេះដំណើរការយ៉ាងដូចម្ដេច?

ផ្លូវសមុទ្រខាងជើងមានប្រវែងប្រហែល ៥ ៦០០ គីឡូម៉ែត្រ ពីច្រក Kara (ព្រំដែនរវាងសមុទ្រ Barents និងសមុទ្រ Kara) ដល់ច្រកសមុទ្របេរីង ក្បែរជ្រោយ Dezhnev។ វាឆ្លងកាត់សមុទ្រ Kara, Laptev, ស៊ីបេរីខាងកើត និង Chukchi ហើយស្ថិតទាំងស្រុងនៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្ដាច់មុខរបស់រុស្ស៊ី។ ចំណុចខ្លាំងតែមួយគត់របស់វាគឺចម្ងាយ៖

ច្បាប់ និងលិខិតអនុញ្ញាត

• លិខិតអនុញ្ញាត៖ នាវាត្រូវដាក់ពាក្យសុំទៅរដ្ឋបាលផ្លូវសមុទ្រខាងជើង។ យោងតាមប្រធានរ៉ូសាតូម លោក Alexey Likhachev ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ រដ្ឋបាលនេះបានពិនិត្យពាក្យសុំ ១ ៣១២ ហើយមិនបានបដិសេធណាមួយទេ។
• ការនាំផ្លូវដោយនាវាបំបែកទឹកកក៖ អាស្រ័យលើកម្រិតទឹកកក និងថ្នាក់ធន់ទឹកកក (ice class) របស់នាវា នាវាខ្លះត្រូវមាននាវាបំបែកទឹកកករុស្ស៊ីនាំមុខ។
• រដូវកាលខ្លី៖ យោងតាមមជ្ឈមណ្ឌល CHNL របស់ន័រវេស ការឆ្លងកាត់ពេញផ្លូវក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ធ្វើឡើងតែពីថ្ងៃទី៣០ មិថុនា ដល់ ១៧ វិច្ឆិកា ប្រហែល ៤,៥ ខែប៉ុណ្ណោះ។
• ទំហំនាវាមានកំណត់៖ យោងតាម Asia Times តាមប្រវត្តិ នាវាដែលប្រើផ្លូវនេះមានទំហំប្រហែល ២០ ០០០ ដល់ ៥០ ០០០ តោនទម្ងន់ផ្ទុក (DWT) ដែលតូចជាងនាវាកុងតឺន័រធំៗសព្វថ្ងៃ។

ការវិភាគការសន្សំចម្ងាយមិនតែងតែស្មើនឹងការសន្សំប្រាក់ទេ។ ថ្លៃធានារ៉ាប់រង នាវាធន់ទឹកកកដែលមានតម្លៃខ្ពស់ ថ្លៃនាវាបំបែកទឹកកក និងល្បឿនយឺតក្នុងទឹកកក អាចលុបចោលអត្ថប្រយោជន៍ពីចម្ងាយខ្លីបាន។ ហេតុនេះហើយ បានជាផ្លូវនេះទាក់ទាញទំនិញដែលចេញពីអាក់ទិកផ្ទាល់ ច្រើនជាងទំនិញឆ្លងកាត់ពីអាស៊ីទៅអឺរ៉ុប។

០៤ · តួអង្គសំខាន់រ៉ូសាតូម និងកងនាវាបំបែកទឹកកកនុយក្លេអ៊ែរ

រុស្ស៊ីជាប្រទេសតែមួយគត់ក្នុងពិភពលោក ដែលមានកងនាវាបំបែកទឹកកកដើរដោយថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ។ កងនាវានេះស្ថិតក្រោមក្រុមហ៊ុន Atomflot ដែលជាផ្នែកមួយនៃរ៉ូសាតូម ហើយមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងមួម៉ាន់ស្ក (Murmansk)។ នាវាទាំងនេះអាចធ្វើការនៅក្នុងទឹកកកបានយូរ ដោយមិនចាំបាច់ចាក់ប្រេងឡើងវិញ។

ប្រភព៖ Wikipedia — Northern Sea Route (បញ្ជីកងនាវាឆ្នាំ ២០២៥) និង Baird Maritime (០៤.០៦.២០២៦)។ ស្ថានភាពក្នុងជួរឈរចុងក្រោយ ជាការសង្ខេបរបស់ Eksastra។

នាវាគម្រោង 22220 នីមួយៗមានប្រវែងជាង ១៧៣ ម៉ែត្រ ទម្ងន់ប្រហែល ៣៣ ០០០ តោន និងម៉ាស៊ីនប្រតិកម្ម RITM-200 ពីរ ដែលនីមួយៗមានកម្លាំងកម្ដៅ ១៧៥ មេហ្គាវ៉ាត់។ យោងតាម World Nuclear News នាវា Chukotka អាចបំបែកទឹកកកក្រាស់រហូតដល់ ៣ ម៉ែត្រ។ ប៉ុន្តែនៅខែមិថុនា ២០២៦ រដ្ឋាភិបាលរុស្ស៊ីបានចេញក្រឹត្យ ពន្យារពេលប្រគល់នាវានេះដល់ឆ្នាំ ២០២៧។

រ៉ូសាតូមក៏មានមហិច្ឆតាធំជាងនេះដែរ។ លោក Likhachev បានលើកឡើងពីការបង្កើត «ច្រករបៀងដឹកជញ្ជូនថ្មី» ពីទីក្រុង Kaliningrad នៅសមុទ្របាល់ទិក ដល់ទីក្រុង Vladivostok នៅចុងបូព៌ា ដែលហៅថា «ផ្លូវសមុទ្រខាងជើងធំ»។

ការវិភាគនាវាបំបែកទឹកកកនុយក្លេអ៊ែរ គឺជាអត្ថប្រយោជន៍ដែលប្រទេសដទៃមិនអាចចម្លងបានភ្លាមៗ។ ប៉ុន្តែការពន្យារពេលនាវា Chukotka បង្ហាញថា ឧស្សាហកម្មកប៉ាល់របស់រុស្ស៊ីកំពុងរងសម្ពាធ ហើយសមត្ថភាពនាំផ្លូវ អាចក្លាយជាចំណុចកកស្ទះ ប្រសិនបើចរាចរណ៍កើនលឿនជាងការសាងសង់នាវាថ្មី។

០៥ · តួលេខចរាចរណ៍៖ កំណើនពិតប្រាកដ ប៉ុន្តែឆ្ងាយពីគោលដៅ

ទំនិញតាមផ្លូវនេះបានកើនឡើងជិត ១០ ដង ពីឆ្នាំ ២០១២ ដល់ ២០២៥ ភាគច្រើនដោយសារគម្រោងឧស្ម័នធម្មជាតិរាវ (LNG) និងប្រេងនៅឧបទ្វីប Yamal និងតំបន់ Taymyr។ ប៉ុន្តែប្រធានាធិបតីពូទីន ធ្លាប់កំណត់គោលដៅ ៨០ លានតោនសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២៤ ហើយលទ្ធផលពិតប្រាកដ មានតែប្រហែលពាក់កណ្ដាលប៉ុណ្ណោះ។

ទំនិញក្នុងស្រុក ធៀបនឹងការឆ្លងកាត់

ចំណុចដែលមនុស្សជាច្រើនច្រឡំ គឺទំនិញភាគច្រើនមិនមែនឆ្លងកាត់ពីអាស៊ីទៅអឺរ៉ុបទេ ប៉ុន្តែជាទំនិញចេញចូលកំពង់ផែរុស្ស៊ីនៅអាក់ទិក។ យោងតាម CHNL ក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ មានការឆ្លងកាត់ពេញផ្លូវ ១០៣ ជើង ដោយនាវា ៨៨ គ្រឿង ដឹកទំនិញប្រហែល ៣,២ លានតោន។ ក្នុងនោះ នាវាដឹកប្រេងមាន ៣៤ ជើង នាវាដឹកទំនិញរាយ (bulk carrier) ២៣ ជើង និងនាវាកុងតឺន័រ ១៥ ជើង។ សមាគម Danish Shipping គណនាថា ចរាចរណ៍ឆ្លងកាត់ពេញមួយឆ្នាំនេះ ស្មើនឹងចរាចរណ៍ប្រហែលមួយថ្ងៃកន្លះ នៅជុំវិញជ្រោយ Good Hope ប៉ុណ្ណោះ។

• គោលដៅថ្មី៖ ៩០ លានតោននៅឆ្នាំ ២០៣០ និង ១៣០ លានតោននៅឆ្នាំ ២០៣៥ ដែលភាគច្រើនជា LNG (យោងតាម The Barents Observer)។
• ការព្យាករឆ្នាំ ២០២៦៖ រ៉ូសាតូមរំពឹងថា ចរាចរណ៍នឹងកើន ១៤% ធៀបនឹងឆ្នាំ ២០២៥។

ការវិភាគផ្លូវសមុទ្រខាងជើងជា «ផ្លូវធនធាន» ច្រើនជាង «ផ្លូវឆ្លងកាត់»។ កំណើនរបស់វាពឹងលើគម្រោងឧស្ម័ន និងប្រេងរបស់រុស្ស៊ី ដូច្នេះទណ្ឌកម្មលើគម្រោងទាំងនោះ មានឥទ្ធិពលផ្ទាល់ទៅលើតួលេខចរាចរណ៍។

០៦ · ចិនចិន និង «ផ្លូវសូត្រប៉ូល»

ចិនបានក្លាយជាអ្នកសង្កេតការណ៍នៃក្រុមប្រឹក្សាអាក់ទិក (Arctic Council) ក្នុងឆ្នាំ ២០១៣។ នៅខែមករា ២០១៨ ទីក្រុងប៉េកាំងបានចេញសៀវភៅសលើគោលនយោបាយអាក់ទិក ដែលហៅចិនថាជា «រដ្ឋជិតអាក់ទិក» (near-Arctic state) និងស្នើបង្កើត «ផ្លូវសូត្រប៉ូល» (Polar Silk Road) ជាផ្នែកមួយនៃគំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវ។

• ការវិនិយោគ៖ ក្រុមហ៊ុន CNPC របស់ចិនកាន់ភាគហ៊ុន ២០% និងមូលនិធិផ្លូវសូត្រ (Silk Road Fund) កាន់ ៩,៩% ក្នុងគម្រោង Yamal LNG ដែលមានតម្លៃប្រហែល ២៧ ពាន់លានដុល្លារ។
• កិច្ចព្រមព្រៀងនៅ Harbin៖ នៅខែតុលា ២០២៥ រុស្ស៊ី និងចិនបានសម្រេចកិច្ចព្រមព្រៀង ដើម្បីអភិវឌ្ឍផ្លូវនេះរួមគ្នា។ យោងតាម gCaptain ក្នុងឆ្នាំមុននោះ ចរាចរណ៍ឆ្លងកាត់អាក់ទិកអន្តរជាតិ ៩៥% ធ្វើដំណើរពីរុស្ស៊ីទៅចិន។
• សេវាកុងតឺន័រ៖ នាវា Istanbul Bridge (៤ ៨៤៣ TEU) របស់ Sea Legend បានចេញពី Ningbo-Zhoushan នៅថ្ងៃទី២២ កញ្ញា ២០២៥ ហើយទៅដល់ Felixstowe ប្រទេសអង់គ្លេស នៅថ្ងៃទី១៣ តុលា ក្នុងរយៈពេល ២០ ថ្ងៃ ធៀបនឹង ៤០ ទៅ ៥០ ថ្ងៃតាមផ្លូវស៊ុយអេ។
• ឆ្នាំ ២០២៦៖ នាវា Dubai Tower ចេញដំណើរនៅថ្ងៃទី១៥ សីហា ហើយទៅដល់ Teesport ប្រទេសអង់គ្លេស នៅថ្ងៃទី៩ កញ្ញា។ យោងតាម Interfax លោក Likhachev និយាយថា ក្រុមហ៊ុនចិនគ្រោងធ្វើដំណើរកុងតឺន័រ «ជាង ៣០» ជើងមុនចុងឆ្នាំ បើធៀបនឹង ២៣ ជើងរវាងរុស្ស៊ី និងចិនក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។

សេចក្ដីសម្រេចដែលបានធ្វើនៅថ្ងៃនេះ នឹងផ្ដល់កម្លាំងរុញច្រានបន្ថែម ដល់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរុស្ស៊ី–ចិន ក្នុងការអភិវឌ្ឍសក្ដានុពលនៃផ្លូវសមុទ្រខាងជើង។— លោក Alexey Likhachev ប្រធានរ៉ូសាតូម (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ gCaptain ២១.១០.២០២៥

ការវិភាគចិន និងរុស្ស៊ីត្រូវការគ្នា ប៉ុន្តែមិនមែនដោយស្មើភាពទេ។ រុស្ស៊ីត្រូវការអតិថិជន ទុន និងនាវាចិន ក្រោយពេលលោកខាងលិចដាក់ទណ្ឌកម្ម។ ចិនវិញ ចង់បានផ្លូវដឹកជញ្ជូនជម្រើសមួយទៀត ដែលមិនឆ្លងកាត់ច្រកសមុទ្រដែលងាយរងការរំខាន ដូចជាសមុទ្រក្រហម។ ប៉ុន្តែទីក្រុងម៉ូស្គូនៅតែប្រុងប្រយ័ត្ន មិនចង់ឱ្យចិនមានឥទ្ធិពលខ្លាំងពេកនៅអាក់ទិករបស់ខ្លួនឡើយ។

០៧ · ទណ្ឌកម្ម និងច្បាប់ទណ្ឌកម្ម LNG និងជម្លោះលើសិទ្ធិធ្វើនាវាចរណ៍

ក្រោយរុស្ស៊ីឈ្លានពានអ៊ុយក្រែនក្នុងឆ្នាំ ២០២២ ផ្លូវសមុទ្រខាងជើងក្លាយជាផ្នែកមួយនៃសមរភូមិទណ្ឌកម្ម។ គោលដៅសំខាន់គឺគម្រោង Arctic LNG 2 របស់ក្រុមហ៊ុន Novatek៖

• ទណ្ឌកម្ម៖ សហរដ្ឋអាមេរិកដាក់ទណ្ឌកម្មលើគម្រោងនេះនៅចុងឆ្នាំ ២០២៣ ហើយចក្រភពអង់គ្លេសនៅខែកុម្ភៈ ២០២៤។ យោងតាមអ្នកវិភាគ ទណ្ឌកម្មក៏កំណត់លទ្ធភាពរបស់រុស្ស៊ីក្នុងការទទួលបានបច្ចេកវិទ្យានាវាធន់ទឹកកកទំនើបដែរ។
• ចិនជាអ្នកទិញ៖ ស្ថានីយ Beihai នៅភាគខាងត្បូងចិន បានទទួល LNG ពីគម្រោងនេះ ចាប់ពីថ្ងៃទី២៨ សីហា ២០២៥។ នៅថ្ងៃទី១៥ តុលា ២០២៥ ចក្រភពអង់គ្លេសបានដាក់ទណ្ឌកម្មលើស្ថានីយ Beihai និងនាវាដឹក LNG ពិសេសចំនួន ៧។
• ការដឹកជញ្ជូនបន្ត៖ យោងតាម S and P Global ក្នុងខែមិថុនា ២០២៦ មាននាវា ៨ គ្រឿងចូលស្ថានីយ Beihai ដែលជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតប្រចាំខែ។

ក្រោយប្រតិបត្តិការទាំងនេះដំណើរការជិតមួយឆ្នាំ ដោយមិនត្រូវបានរំខានដោយទណ្ឌកម្មអាមេរិក ខ្ញុំគិតថាសមហេតុផលក្នុងការសន្និដ្ឋានថា អាមេរិកមិនចាប់អារម្មណ៍ទេ។— លោកស្រី Tatiana Mitrova សាកលវិទ្យាល័យ Columbia (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ S and P Global ០៣.០៧.២០២៦

ជម្លោះច្បាប់៖ ទឹកដែនរុស្ស៊ី ឬផ្លូវអន្តរជាតិ?

រុស្ស៊ីផ្អែកលើមាត្រា ២៣៤ នៃអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) ដែលអនុញ្ញាតឱ្យរដ្ឋឆ្នេរដាក់ច្បាប់បរិស្ថាននៅតំបន់គ្របដោយទឹកកក។ ម៉ូស្គូក៏ចាត់ទុកច្រកខ្លះជា «ទឹកផ្ទៃក្នុង» ផងដែរ។ សហរដ្ឋអាមេរិកហៅការទាមទាររបស់រុស្ស៊ីថា «ទូលំទូលាយហួសហេតុ និងមិនស្របនឹងច្បាប់អន្តរជាតិ» ហើយចាត់ទុកច្រកទាំងនោះជាច្រកសមុទ្រអន្តរជាតិ។ យោងតាម Lawfare នៅឆ្នាំ ២០២២ រុស្ស៊ីបានព្រាងវិសោធនកម្មច្បាប់ ដែលតម្រូវឱ្យនាវាចម្បាំងបរទេសស្នើសុំការអនុញ្ញាតតាមផ្លូវការទូតយ៉ាងហោចណាស់ ៩០ ថ្ងៃមុន។

ការវិភាគទណ្ឌកម្មមិនបានបិទផ្លូវនេះទេ ប៉ុន្តែបានកែប្រែអ្នកប្រើប្រាស់របស់វា។ ក្រុមហ៊ុនអឺរ៉ុប និងជប៉ុនភាគច្រើនបានដកខ្លួន ខណៈនាវា និងអតិថិជនចិនបានជំនួស។ នេះធ្វើឱ្យផ្លូវសមុទ្រខាងជើង កាន់តែក្លាយជាផ្លូវរុស្ស៊ី–ចិន ជាជាងផ្លូវពិភពលោក។

០៨ · បរិស្ថានទឹកកកដែលរលាយ និងហានិភ័យបរិស្ថាន

ផ្លូវនេះបើកកាន់តែយូរ ដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ការសិក្សារបស់ Rantanen និងសហការី (២០២២) បានរកឃើញថា ពីឆ្នាំ ១៩៧៩ ដល់ ២០២១ អាក់ទិកឡើងកម្ដៅលឿនជាងមធ្យមភាគពិភពលោក ៣,៨ ដង។ យោងតាម NASA កម្រិតទឹកកកសមុទ្រទាបបំផុតប្រចាំឆ្នាំ ទាំង ២០ លើកដែលទាបជាងគេ សុទ្ធតែកើតឡើងក្នុងរយៈពេល ២០ ឆ្នាំចុងក្រោយ (២០០៧–២០២៦)។

យើងបានឈានដល់កម្រិតថេរ ប៉ុន្តែយើងនៅតែទាប បើធៀបនឹងដំណាក់កាលដំបូងនៃកំណត់ត្រា។— លោក Walt Meier មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យព្រិល និងទឹកកកជាតិអាមេរិក NSIDC (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ NASA ២៣.០៩.២០២៦

អង្គការដែនសមុទ្រអន្តរជាតិ (IMO) បានហាមការប្រើប្រេងឥន្ធនៈធ្ងន់ (heavy fuel oil) នៅអាក់ទិក ចាប់ពីថ្ងៃទី១ កក្កដា ២០២៤។ ប៉ុន្តែការលើកលែងអាចប្រើបានរហូតដល់ឆ្នាំ ២០២៩ ហើយយោងតាមសម្ព័ន្ធ Clean Arctic Alliance ដែលដកស្រង់ដោយ Bellona ការលើកលែងទាំងនោះ គ្របដណ្ដប់ប្រហែល ៧៤% នៃនាវាចរណ៍អាក់ទិក។

ការវិភាគនេះជាភាពផ្ទុយគ្នាមួយ៖ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុបើកផ្លូវនេះ ហើយនាវាដែលប្រើផ្លូវនេះ អាចពន្លឿនការរលាយទឹកកកថែមទៀត តាមរយៈធ្យូងខ្មៅ។ ដោយសារអាក់ទិករុស្ស៊ីមានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសង្គ្រោះតិច គ្រោះថ្នាក់មួយអាចបង្កការខូចខាតយូរអង្វែង។

០៩ · មើលទៅមុខសេណារីយ៉ូ និងអ្វីដែលត្រូវតាមដាន

• តួលេខចុងឆ្នាំ ២០២៦៖ តើទំនិញលើសពី ៤០ លានតោនពិតមែនឬទេ ហើយតើមានជើងកុងតឺន័រប៉ុន្មាន?
• នាវា Chukotka៖ តើការប្រគល់ក្នុងឆ្នាំ ២០២៧ នឹងធ្វើតាមកាលវិភាគទេ?
• Arctic LNG 2៖ តើអាមេរិក ឬអឺរ៉ុប នឹងពង្រឹងទណ្ឌកម្មលើការដឹកជញ្ជូនទៅចិនឬទេ?
• គោលដៅ ២០៣០៖ ៩០ លានតោនសរុប និង ២០ លានតោនសម្រាប់ទំនិញរុស្ស៊ី–ចិន។

អានបន្ថែមអំពីការប្រកួតប្រជែងនៅអាក់ទិក៖ កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិសុខហ្គ្រីនឡែន និងតំបន់អាក់ទិក។

១០ · FAQសំណួរដែលសួរញឹកញាប់

១១ · ប្រភពប្រភពឯកសារយោង និងរូបភាព

1. Wikipedia — Northern Sea Route · Yamal LNG
2. Oxford Institute for Energy Studies — The Northern Sea Route (Insight 105, 11.2021)
3. The Barents Observer — Shipping on Northern Sea Route lags far behind plans (10.01.2025) · World Nuclear News — Northern Sea Route cargo set new record in 2024
4. CHNL — Main Results of NSR Transit Navigation in 2025 (09.12.2025)
5. High North News — Russia’s Northern Sea Route cargo set to surpass 40 million tonnes (18.08.2026)
6. Eye on the Arctic (RCI) — Northern Sea Route cargo traffic to rise 14 per cent, says Rosatom (04.09.2026) · Asia Times (21.09.2026)
7. Cyprus Shipping News — Record year on the Northeast Passage but Arctic shipping remains very limited (25.09.2026)
8. gCaptain — Istanbul Bridge reaches UK via Arctic route in record 20 days (13.10.2025) · Russia, China finalize deal (21.10.2025)
9. S and P Global — Rising Chinese Arctic LNG 2 imports signal firming global market divide (03.07.2026) · gCaptain (15.10.2025)
10. Baird Maritime — Russian Government orders postponed commissioning of new nuclear icebreaker (04.06.2026)
11. Lawfare — Wrangling Warships: Russia’s Proposed Law on Northern Sea Route Navigation (17.10.2022) · CNBC (14.02.2018)
12. NASA — Arctic Sea Ice Reaches 2026 Annual Minimum Extent (23.09.2026) · Carbon Brief (11.08.2022) · Bellona (03.07.2024)

📷 ឥណទានរូបភាព

រូបភាពទាំង ៩ ក្នុងអត្ថបទនេះ មកពី Wikimedia Commons៖ Christopher Michel (CC BY 2.0) · Palefire (CC BY-SA 3.0) · Ansgar Walk (CC BY-SA 3.0) · Abarinov (Public domain) · Kremlin.ru (CC BY-SA 4.0) · John Fielding (CC BY-SA 2.0) · Alessio Re (CC BY-SA 2.0) · NASA Goddard Space Flight Center (Public domain) · Matti និង Keti (CC BY-SA 4.0)។ តារាង និងក្រាហ្វ រៀបចំដោយ Eksastra។ ចុចលើរូបភាពណាមួយ ដើម្បីមើលទំហំធំ។