០១ · ហេតុអ្វីពេលនេះហេតុអ្វីសិទ្ធិអាយុ ៨១ ឆ្នាំនេះ ត្រឡប់មកជាប្រធានបទក្ដៅវិញ?

ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ (UN Security Council) ជាស្ថាប័នតែមួយគត់ក្នុងពិភពលោក ដែលអាចចេញសេចក្ដីសម្រេចចងកាតព្វកិច្ចលើរដ្ឋទាំងអស់ ដាក់ទណ្ឌកម្ម ឬអនុញ្ញាតឱ្យប្រើកម្លាំងយោធា។ ប៉ុន្តែអំណាចនេះមានសោមួយ គឺសិទ្ធិវេតូ (veto) របស់សមាជិកអចិន្ត្រៃយ៍ប្រាំ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ សោនេះត្រូវបានប្រើម្ដងហើយម្ដងទៀត៖

• ច្រកសមុទ្រហ័រមូស (៧ មេសា)៖ រុស្ស៊ី និងចិន បានវេតូសេចក្ដីព្រាងរបស់បារ៉ែន ហ្ស៊កដានី គុយវ៉ែត កាតា អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត និងអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ដែលទាមទារឱ្យអ៊ីរ៉ង់បញ្ឈប់ការវាយប្រហារលើនាវា។ សេចក្ដីព្រាងនេះទទួលបានសំឡេងគាំទ្រ ១១ ហើយកូឡុំប៊ី និងប៉ាគីស្ថាន អនុប្បវាទ (UN News)។ អានបន្ថែម៖ ហេតុអ្វីច្រកសមុទ្រហ័រមូសធ្វើឱ្យពិភពលោករញ្ជួយ។
• ទណ្ឌកម្មលើអ៊ីរ៉ង់ (១៧ កញ្ញា)៖ រុស្ស៊ី និងចិន បានវេតូសេចក្ដីព្រាងរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលស្នើបន្តអាណត្តិក្រុមអ្នកជំនាញឯករាជ្យ សម្រាប់តាមដានការរំលោភទណ្ឌកម្មលើអ៊ីរ៉ង់។ សមាជិក ១១ គាំទ្រ ហើយប៉ាគីស្ថាន និងសូម៉ាលី អនុប្បវាទ (Al Jazeera)។
• ការអំពាវនាវឱ្យលុបវេតូ៖ នៅខែកញ្ញា ២០២៦ ប្រធានាធិបតីតួកគី លោក Recep Tayyip Erdoğan បានប្រាប់អ្នកកាសែតនៅញូវយ៉កថា៖ «សូមលុបចោលយន្តការវេតូ» (ប្រែសម្រួល)។
• ការជ្រើសរើសអគ្គលេខាធិការ៖ អាណត្តិលោក António Guterres ផុតនៅថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០២៦។ ការណែនាំបេក្ខជនរបស់ក្រុមប្រឹក្សា ក៏ស្ថិតក្រោមវេតូដែរ ហើយការបោះឆ្នោតសាកល្បង (straw poll) លើកដំបូង បានធ្វើនៅថ្ងៃទី៣០ កក្កដា (Security Council Report)។ សូមអាន៖ អ្នកណានឹងក្លាយជាអគ្គលេខាធិការ UN បន្ទាប់?

បើគ្មានក្រុមអ្នកជំនាញឯករាជ្យទេ ក្រុមប្រឹក្សានេះនឹងបាត់បង់ប្រភពរបាយការណ៍សំខាន់ ដែលមិនលម្អៀង និងផ្អែកលើភស្តុតាង។— លោកស្រី Jennifer Locetta រងឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំ UN (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ Al Jazeera ១៧.០៩.២០២៦

ក្រៅពីវេតូ ក្រុមប្រឹក្សាក៏កំពុងសម្រេចបានតិចជាងមុនដែរ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ វាបានអនុម័តសេចក្ដីសម្រេចតែ ៤៤ ដែលជាចំនួនទាបបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៩១ ហើយអត្រាអនុម័តដោយឯកច្ឆន្ទ បានធ្លាក់ពីជាមធ្យម ៨៤% ក្នុងឆ្នាំ ២០១៤–២០២៣ មកនៅ ៥៧% ក្នុងឆមាសទីមួយឆ្នាំ ២០២៦។

ការវិភាគវេតូមិនមែនជាបញ្ហាថ្មីទេ។ អ្វីដែលថ្មីគឺ វាកំពុងត្រូវប្រើលើវិបត្តិធំៗជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ហើយដោយមហាអំណាចពីរប្លុកផ្ទុយគ្នា។ នៅពេលអាមេរិកម្ខាង រុស្ស៊ី និងចិនម្ខាង រារាំងគ្នាទៅវិញទៅមក ក្រុមប្រឹក្សាងាយនឹងនៅស្ងៀម ចំពោះសង្គ្រាមដែលពិភពលោកចង់ឱ្យវាដោះស្រាយខ្លាំងបំផុត។

០២ · ប្រវត្តិកំណើតនៃវេតូ៖ តម្លៃដែលពិភពលោកបង់ ដើម្បីទាញមហាអំណាចចូល UN

ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Franklin D. Roosevelt ស្រមៃចង់បានពិភពលោកក្រោយសង្គ្រាម ដែល «ប៉ូលិសទាំងបួន» គឺអាមេរិក ចក្រភពអង់គ្លេស សហភាពសូវៀត និងចិន ថែរក្សាសន្តិភាព។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីអង់គ្លេស លោក Winston Churchill បានជំរុញឱ្យបន្ថែមបារាំង (CFR)។ មហាអំណាចទាំងនេះ ព្រមចូលអង្គការថ្មី លុះត្រាតែគ្មានសេចក្ដីសម្រេចណាមួយ អាចប្រឆាំងនឹងពួកគេបាន។ នេះហើយជាប្រភពដើមនៃវេតូ។

អ្នកអាចត្រឡប់ពីសាន់ហ្វ្រាន់ស៊ីស្កូទៅវិញ ហើយរាយការណ៍ថា អ្នកបានកម្ចាត់វេតូ… ប៉ុន្តែអ្នកក៏អាចនិយាយផងដែរថា «យើងបានហែកធម្មនុញ្ញចោល!»— សមាជិកព្រឹទ្ធសភាអាមេរិក Tom Connally នៅសន្និសីទសាន់ហ្វ្រាន់ស៊ីស្កូ ឆ្នាំ ១៩៤៥ (ប្រែសម្រួល) · ដកស្រង់ដោយ Security Council Report

ការវិភាគវេតូជាការដោះដូរ៖ ស្ថាបនិក UN បានចងចាំការបរាជ័យរបស់សម្ព័ន្ធប្រជាជាតិ (League of Nations) ដែលមហាអំណាចសំខាន់ៗ មិនបានចូលរួម ឬបានចាកចេញ។ ពួកគេជ្រើសរើសអង្គការដែលមហាអំណាចនៅខាងក្នុង ទោះបីវាអាចជាប់គាំងក៏ដោយ ជាជាងអង្គការដែលមហាអំណាចមិនអើពើ។

០៣ · យន្តការវេតូដំណើរការយ៉ាងដូចម្ដេច?

ក្រុមប្រឹក្សាមានសមាជិក ១៥៖ សមាជិកអចិន្ត្រៃយ៍ ៥ និងសមាជិកជាប់ឆ្នោត ១០ ដែលមហាសន្និបាតជ្រើសរើសសម្រាប់អាណត្តិពីរឆ្នាំ។ ច្បាប់សំខាន់ៗមានដូចខាងក្រោម៖

ប្រភព៖ Security Council Report, Living with the Veto (មីនា ២០២៦); Wikipedia (United Nations Security Council veto power, Resolution 2623, Resolution 2803); CFR។ ជួរឈរ «ផលប៉ះពាល់» ជាការវាយតម្លៃរបស់ Eksastra។

ការវិភាគច្បាប់អនុប្បវាទ គឺជាសន្ទះសុវត្ថិភាពសំខាន់។ មហាអំណាចដែលមិនពេញចិត្ត តែមិនចង់ទទួលខុសត្រូវចំពោះការរារាំង អាចអនុប្បវាទជំនួសឱ្យការវេតូ។ ករណីហ្គាហ្សាឆ្នាំ ២០២៥ បង្ហាញថា ផ្លូវកណ្ដាលនេះនៅតែដំណើរការ ទោះបីក្នុងពេលមានភាពតានតឹងខ្លាំងក៏ដោយ។

០៤ · តួលេខអ្នកណាប្រើវេតូច្រើនជាងគេ?

យោងតាម Security Council Report វេតូត្រូវបានប្រើ ៣២០ ដង លើសេចក្ដីព្រាង និងវិសោធនកម្ម ២៦៤។ តួលេខនេះអាចខុសគ្នាតាមវិធីរាប់៖ ឧទាហរណ៍ Al Jazeera រាប់បាន ៣៣១ ដង ដែលក្នុងនោះរុស្ស៊ីមាន ១៦៣។ ប៉ុន្តែលំនាំទូទៅដូចគ្នា៖

• សម័យសង្គ្រាមត្រជាក់ដំបូង៖ សហភាពសូវៀតជាអ្នកប្រើវេតូស្ទើរតែតែម្នាក់ឯង រួមទាំងលើការទទួលសមាជិកថ្មី។
• ចាប់ពីទសវត្សរ៍ ១៩៧០៖ សហរដ្ឋអាមេរិកក្លាយជាអ្នកប្រើវេតូញឹកញាប់ ជាពិសេសដើម្បីការពារផលប្រយោជន៍អ៊ីស្រាអែល «អស់រយៈពេលជាងប្រាំទសវត្សរ៍»។
• ចក្រភពអង់គ្លេស និងបារាំង៖ វេតូចុងក្រោយរបស់ពួកគេ គឺនៅថ្ងៃទី២៣ ធ្នូ ១៩៨៩ រួមជាមួយអាមេរិក ដើម្បីរារាំងការថ្កោលទោសការលុកលុយប៉ាណាម៉ារបស់អាមេរិក។
• សម័យថ្មី៖ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ មានសេចក្ដីព្រាង ៧ ត្រូវវេតូ ដែលច្រើនបំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៨៦ (រុស្ស៊ី ៤ ដង អាមេរិក ៣ ដង ចិន ១ ដង) ក្នុងនោះមានវេតូរបស់រុស្ស៊ីលើសេចក្ដីព្រាងស្ដីពីសង្គ្រាមស៊ូដង់ នៅថ្ងៃទី១៨ វិច្ឆិកា ២០២៤។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ មានវេតូ ៤ ដង។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ រហូតដល់ខែកញ្ញា សេចក្ដីព្រាងពីរត្រូវបានវេតូ ដោយរុស្ស៊ី និងចិនរួមគ្នា។

ការវិភាគចិនកម្រប្រើវេតូតែម្នាក់ឯងណាស់។ ភាគច្រើន ទីក្រុងប៉េកាំងបោះឆ្នោតជាមួយម៉ូស្គូ។ នេះបង្ហាញថា ការបែងចែកសព្វថ្ងៃ មិនមែនជាប្រទេសប្រាំដាច់ដោយឡែកទេ ប៉ុន្តែជាប្លុកពីរ៖ អាមេរិក អង់គ្លេស និងបារាំងម្ខាង និងរុស្ស៊ី ជាមួយចិនម្ខាងទៀត។

០៥ · ករណីសិក្សា ១ស៊ីរី៖ វេតូ ១៨ ដង លើសង្គ្រាមមួយ

សង្គ្រាមស៊ីវិលស៊ីរី ដែលចាប់ផ្ដើមក្នុងឆ្នាំ ២០១១ ជាឧទាហរណ៍ច្បាស់បំផុតនៃការជាប់គាំងរបស់ក្រុមប្រឹក្សា។ យោងតាម Security Council Report ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១១ មកមានសេចក្ដីព្រាងសរុប ១៨ លើស៊ីរី ដែលត្រូវវេតូ។ រុស្ស៊ីបានវេតូទាំងអស់ ហើយចិនបានវេតូរួមជាមួយរុស្ស៊ី ១០ ដង។

ប្រភព៖ Wikipedia — Vetoed United Nations Security Council resolutions on Syria និង List of vetoed United Nations Security Council resolutions។ តារាងនេះបង្ហាញតែករណីសំខាន់ៗ មិនមែនទាំង ១៨ ទេ។

ការវិភាគករណីស៊ីរីបង្ហាញថា វេតូមិនត្រឹមតែរារាំងការដាក់ទណ្ឌកម្ម ឬការប្រើកម្លាំងប៉ុណ្ណោះទេ។ វាក៏អាចរារាំងការស៊ើបអង្កេតអាវុធគីមី ការបញ្ជូនទៅតុលាការ និងសូម្បីតែច្រកជំនួយមនុស្សធម៌ផងដែរ។ សម្រាប់ម៉ូស្គូ វេតូគឺជាឧបករណ៍ការពារសម្ព័ន្ធមិត្តនៅដាម៉ាស។

០៦ · ករណីសិក្សា ២អ៊ុយក្រែន៖ នៅពេលភាគីនៃសង្គ្រាម កាន់វេតូ

នៅថ្ងៃទី២៥ កុម្ភៈ ២០២២ មួយថ្ងៃក្រោយរុស្ស៊ីលុកលុយអ៊ុយក្រែនទ្រង់ទ្រាយធំ ក្រុមប្រឹក្សាបានបោះឆ្នោតលើសេចក្ដីព្រាង S/2022/155 ដែលសោកស្ដាយចំពោះការឈ្លានពាន និងទាមទារឱ្យរុស្ស៊ីដកទ័ពភ្លាមៗ។ សេចក្ដីព្រាងនេះមានប្រទេស ៨១ ជាសហឧបត្ថម្ភក ហើយទទួលបានសំឡេងគាំទ្រ ១១។ ចិន ឥណ្ឌា និងអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម អនុប្បវាទ។ ប៉ុន្តែសំឡេង «ទេ» តែមួយរបស់រុស្ស៊ី បានធ្វើឱ្យវាធ្លាក់។

ករណីអ៊ុយក្រែនធ្វើឱ្យមានការជជែកវែកញែកឡើងវិញ អំពីមាត្រា ២៧(៣)៖ តើភាគីនៃជម្លោះ គួរបោះឆ្នោតលើជម្លោះរបស់ខ្លួនឬទេ? «កតិកាសញ្ញាសម្រាប់អនាគត» (Pact for the Future) ដែលមហាសន្និបាតអនុម័តក្នុងខែកញ្ញា ២០២៤ បានអំពាវនាវឱ្យ «អនុវត្តពេញលេញ» នូវបទប្បញ្ញត្តិនេះ ប៉ុន្តែវាអនុវត្តតែលើជំពូក ៦ ប៉ុណ្ណោះ មិនមែនលើវិធានការបង្ខិតបង្ខំក្រោមជំពូក ៧ ទេ។

ការវិភាគអ៊ុយក្រែនបង្ហាញពីចំណុចខ្សោយជាមូលដ្ឋាននៃប្រព័ន្ធឆ្នាំ ១៩៤៥៖ ក្រុមប្រឹក្សាត្រូវបានរចនាឡើង ដើម្បីទប់ស្កាត់ការឈ្លានពាន ប៉ុន្តែវាគ្មានសមត្ថភាពទេ នៅពេលអ្នកឈ្លានពានខ្លួនឯង ជាសមាជិកអចិន្ត្រៃយ៍។ ក្នុងករណីនេះ មហាសន្និបាតអាចបង្ហាញមតិពិភពលោកបាន ប៉ុន្តែមិនអាចជំនួសអំណាចចងកាតព្វកិច្ចរបស់ក្រុមប្រឹក្សាបានទេ។

០៧ · ករណីសិក្សា ៣ហ្គាហ្សា៖ វេតូរបស់អាមេរិក និងវេតូតបត

ចាប់តាំងពីខែតុលា ២០២៣ សហរដ្ឋអាមេរិកបានវេតូសេចក្ដីព្រាងទាមទារបទឈប់បាញ់នៅហ្គាហ្សា ប្រាំមួយដង (The National)។ វេតូទាំងនេះ ស្របតាមលំនាំយូរមកហើយ៖ យោងតាមការរាប់របស់ Wikipedia វេតូរបស់អាមេរិកប្រមាណ ៥១ ដង គឺដើម្បីការពារអ៊ីស្រាអែល។

សេចក្ដីព្រាងថ្ងៃទី១៨ កញ្ញា ២០២៥ ត្រូវបានរៀបចំដោយសមាជិកជាប់ឆ្នោតទាំង ១០ នាក់។ សមាជិក ១៤ គាំទ្រ មានតែអាមេរិកប៉ុណ្ណោះដែលប្រឆាំង។ តំណាងអាមេរិក លោកស្រី Morgan Ortagus បានអះអាងថា ហ្គាហ្សាមានតម្រូវការមនុស្សធម៌ «ដោយសារហាម៉ាស»។

នេះជាសារមួយថា ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខមិនបែរខ្នងដាក់ជនស៊ីវិលដែលកំពុងអត់ឃ្លាន ចំណាប់ខ្មាំង និងការទាមទារឱ្យមានបទឈប់បាញ់នោះទេ។— លោកស្រី Christina Markus Lassen ឯកអគ្គរដ្ឋទូតដាណឺម៉ាក ថ្លែងជំនួសសមាជិកជាប់ឆ្នោតទាំង ១០ (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ The National ១៨.០៩.២០២៥

ការវិភាគហ្គាហ្សា និងអ៊ុយក្រែន បង្ហាញពីរឿងដូចគ្នាតាមទិសពីរផ្ទុយគ្នា៖ មហាអំណាចនីមួយៗ រិះគន់វេតូរបស់គូប្រជែង ប៉ុន្តែការពារវេតូរបស់ខ្លួន។ នេះជាមូលហេតុមួយ ដែលធ្វើឱ្យប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍជាច្រើន មើលឃើញថាប្រព័ន្ធនេះ មានស្តង់ដារពីរ។

០៨ · ការតបតមហាសន្និបាតតបត៖ «គំនិតផ្ដួចផ្ដើមវេតូ» និងការអំពាវនាវឱ្យអត់ធ្មត់

ដោយមិនអាចលុបវេតូបាន ប្រទេសជាច្រើនបានស្វែងរកវិធីធ្វើឱ្យការប្រើវេតូ «មានតម្លៃខ្ពស់» ជាងមុនវិញ។ នៅថ្ងៃទី២៦ មេសា ២០២២ មហាសន្និបាតបានអនុម័តដោយការឯកភាពគ្នា (consensus) នូវសេចក្ដីសម្រេច ៧៦/២៦២ ដែលគេហៅថា «គំនិតផ្ដួចផ្ដើមវេតូ» (Veto Initiative)។ គំនិតនេះ ត្រូវបានលីចតិនស្ទីនលើកឡើងតាំងពីខែមីនា ២០២០ ហើយមានប្រទេស ៨៣ ជាសហឧបត្ថម្ភក រួមទាំងអាមេរិក ចក្រភពអង់គ្លេស និងបារាំង (PassBlue)។

• ក្នុងរយៈពេល ១០ ថ្ងៃធ្វើការ៖ រាល់ពេលមានវេតូ ប្រធានមហាសន្និបាតត្រូវកោះប្រជុំពេញអង្គ ហើយប្រទេសដែលប្រើវេតូ ត្រូវបានអញ្ជើញឱ្យថ្លែងមុនគេ។
• លទ្ធផលរហូតដល់ចុងឆ្នាំ ២០២៥៖ មហាសន្និបាតបានប្រជុំ ១៣ ដង លើបញ្ហា ១១ ដែលត្រូវវេតូ (Security Council Report)។
• គំនិតផ្ដួចផ្ដើមបារាំង–ម៉ិកស៊ិក៖ ស្នើឱ្យសមាជិកអចិន្ត្រៃយ៍ជៀសវាងប្រើវេតូ ក្នុងករណីឧក្រិដ្ឋកម្មទ្រង់ទ្រាយធំ។ យោងតាម Al Jazeera មានប្រទេស ១២៨ គាំទ្រនៅខែកញ្ញា ២០២៦ រួមទាំងចក្រភពអង់គ្លេស ដែលទើបចូលរួមក្នុងរយៈពេលបួនខែចុងក្រោយ។
• ក្រមសីលធម៌ ACT៖ ការប្ដេជ្ញាមិនបោះឆ្នោតប្រឆាំងសេចក្ដីព្រាង ដែលមានគោលបំណងបញ្ឈប់ឧក្រិដ្ឋកម្មប្រល័យពូជសាសន៍ ឬឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ។ មានរដ្ឋសមាជិក ១៣០ និងរដ្ឋសង្កេតការណ៍ពីរ គាំទ្រ ប៉ុន្តែក្នុងចំណោម P5 មានតែបារាំង និងចក្រភពអង់គ្លេសប៉ុណ្ណោះ។

ជាអាណត្តិអចិន្ត្រៃយ៍ ដើម្បីឱ្យមហាសន្និបាតត្រូវបានកោះប្រជុំដោយស្វ័យប្រវត្តិ ក្នុងរយៈពេល ១០ ថ្ងៃធ្វើការ រាល់ពេលដែលមានវេតូ។— លោក Christian Wenaweser ឯកអគ្គរដ្ឋទូតលីចតិនស្ទីនប្រចាំ UN (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ PassBlue ២៦.០៤.២០២២

ការវិភាគគំនិតផ្ដួចផ្ដើមទាំងនេះ មិនដកសិទ្ធិវេតូចេញទេ។ ប៉ុន្តែវាបង្កើនតម្លៃនយោបាយ ដោយបង្ខំឱ្យប្រទេសដែលប្រើវេតូ ពន្យល់ខ្លួនឯងជាសាធារណៈ នៅចំពោះមុខរដ្ឋសមាជិកទាំងអស់។

០៩ · កែទម្រង់គម្រោងកែទម្រង់ សេណារីយ៉ូ និងអ្វីដែលត្រូវតាមដាន

ការជជែកអំពីការកែទម្រង់ក្រុមប្រឹក្សា បានចាប់ផ្ដើមតាំងពីឆ្នាំ ១៩៧៩។ ក្នុងឆ្នាំ ២០០៥ មហាសន្និបាតបានទុកសំណើប្រកួតប្រជែងគ្នាចំនួនបីចោល ដោយសារការបែកបាក់យ៉ាងជ្រៅ (AP)។ សព្វថ្ងៃ ក្រុមសំខាន់ៗមានដូចខាងក្រោម៖

ប្រភព៖ Wikipedia; CSIS; AP (១២.០៩.២០២៤); Al Jazeera (២៦.០៩.២០២៦)។ យោងតាម CSIS គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០១៨ កិច្ចប្រជុំរបស់ក្រុមប្រឹក្សាជាង ៥០% និងសេចក្ដីសម្រេចប្រមាណ ៧០% ទាក់ទងនឹងសន្តិភាព និងសន្តិសុខនៅអាហ្វ្រិក។

ស្ថានភាពដែលមានស្រាប់ មិនពិតជាចាប់អារម្មណ៍នឹងការផ្លាស់ប្ដូរទេ។— សាស្ត្រាចារ្យ Ibrahim Gambari អតីតរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនីហ្សេរីយ៉ា (ប្រែសម្រួល) · ប្រភព៖ Al Jazeera ២៦.០៩.២០២៦

• ការជ្រើសរើសអគ្គលេខាធិការ៖ ក្រុមប្រឹក្សាធ្លាប់ណែនាំអគ្គលេខាធិការនៅថ្ងៃទី៩ តុលា ២០០៦ និងថ្ងៃទី៦ តុលា ២០១៦។ តើមានសមាជិកអចិន្ត្រៃយ៍ណាមួយ ប្រើវេតូដើម្បីរារាំងបេក្ខជនក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ឬទេ?
• គំនិតផ្ដួចផ្ដើមបារាំង–ម៉ិកស៊ិក៖ តើនឹងមានសេចក្ដីព្រាងជាផ្លូវការនៅមហាសន្និបាតឬទេ?

១០ · FAQសំណួរដែលសួរញឹកញាប់

១១ · ប្រភពប្រភពឯកសារយោង និងរូបភាព

1. Security Council Report — Living with the Veto, Research Report 2026 No. 1 (23.03.2026)
2. Security Council Report — In Hindsight: The Security Council in 2026, Mid-Year Scorecard (08.2026)
3. UN News — Security Council: Russia and China veto resolution on Strait of Hormuz (07.04.2026)
4. Al Jazeera — Russia, China veto UN mandate to monitor Iran sanctions (17.09.2026)
5. Al Jazeera — Turkiye calls for UN Security Council veto to end: Could it happen? (26.09.2026)
6. The National — US vetoes UN Security Council Gaza ceasefire resolution for sixth time (18.09.2025)
7. PassBlue — Liechtenstein’s ‘Veto Initiative’ Wins Wide Approval at the UN (26.04.2022)
8. Security Council Report, What’s In Blue — Ukraine: Vote on Draft “Uniting for Peace” Resolution (02.2022)
9. Council on Foreign Relations — The UN Security Council (backgrounder, updated 09.09.2026)
10. AP — US backs 2 permanent seats for African nations on the UN Security Council (12.09.2024)
11. CSIS — Africa’s Design for a Reformed UN Security Council
12. Wikipedia — UN Security Council veto power · List of vetoed resolutions · Syria vetoes · Reform · Resolution 2623 · ES-11/1 · Resolution 2803

📷 ឥណទានរូបភាព

រូបភាពទាំង ៧ ក្នុងអត្ថបទនេះ មកពី Wikimedia Commons៖ Patrick Gruban (CC BY-SA 2.0) · Jdforrester (CC BY 4.0) · U.S. Department of Defense / F. Kazukaitis (Public domain) · VOA (Public domain) · State Emergency Service of Ukraine (CC BY 4.0) · Mstyslav Chernov (CC BY-SA 4.0) · Horizon206 (CC0)។ តារាង និងក្រាហ្វ រៀបចំដោយ Eksastra។