កដើមកំណើត៖ ពីអាជីវកម្មតាមប្រៃសណីយ៍ រហូតដល់ក្រុមហ៊ុនគ្រឿងសង្ហារិម

IKEA ជាពាក្យកាត់មកពីឈ្មោះ Ingvar Kamprad បូកនឹងកសិដ្ឋានគ្រួសាររបស់គាត់ Elmtaryd និងភូមិជិតខាង Agunnaryd។ ដំបូងឡើយ Kamprad លក់តែវត្ថុតូចៗដូចជាប៊ិច កាបូបប្រាក់ ស្រោមជើង និងក្របខ័ណ្ឌរូបភាព។ ដល់ឆ្នាំ ១៩៤៨ គាត់ចាប់ផ្តើមបញ្ចូលគ្រឿងសង្ហារិមចូលក្នុងបញ្ជីទំនិញ ហើយឆ្នាំ ១៩៥០ បោះពុម្ពកាតាឡុកដំបូងចែកចាយនៅស៊ុយអែត។

ចំណុចផ្លាស់ប្តូរដ៏សំខាន់មួយកើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៩៥៥ ពេលក្រុមហ៊ុនផលិត និងចែកចាយគ្រឿងសង្ហារិមក្នុងស្រុកបានចាត់ទុក IKEA ជាគូប្រកួតគំរាមកំហែង ហើយធ្វើការតវ៉ារួមគ្នាមិនឲ្យផលិតករលក់ទំនិញឲ្យ IKEA ទៀត។ ជាការឆ្លើយតប Kamprad ត្រូវបង្ខំចិត្តបង្កើតរោងចក្រផលិតគ្រឿងសង្ហារិមផ្ទាល់ខ្លួន — សេចក្តីសម្រេចចិត្តនេះហើយដែលបានបើកផ្លូវឲ្យក្រុមអ្នករចនាផ្ទៃក្នុងរបស់ក្រុមហ៊ុនចាប់ផ្តើមសាកល្បងគំនិតវេចខ្ចប់ថ្មីៗ រួមទាំង flat-pack ផងដែរ។

ខដើមកំណើតគំនិត Flat-pack៖ រឿងដែលគេនិយាយច្រើន ធៀបនឹងកំណត់ត្រាផ្លូវការ

រឿងដែលគេនិយាយឮពាសពេញបំផុតអំពីដើមកំណើត flat-pack គឺជារឿងរបស់ Gillis Lundgren — និយោជិតទី៤របស់ IKEA ចូលបម្រើការឆ្នាំ ១៩៥៣ — ដែលនៅឆ្នាំ ១៩៥៦ បានដកជើងតុមួយចេញ ដើម្បីឲ្យសមចូលក្នុងធុងឡានរបស់គាត់ មុននឹងដឹកទៅតាំងបង្ហាញ។ ក្រោយពីឃើញថាតុនោះមិនខូចខាតទាល់តែសោះ Lundgren និង Kamprad ក៏មានគំនិតថា ប្រសិនបើអតិថិជនអាចដឹកគ្រឿងសង្ហារិមខ្លួនឯង ហើយផ្គុំវាឡើងវិញនៅផ្ទះបាន នោះក្រុមហ៊ុននឹងសន្សំសំចៃថ្លៃដឹកជញ្ជូន និងកន្លែងស្តុកយ៉ាងច្រើន។ រឿងនេះត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយដដែលៗតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយធំៗ (Wall Street Journal, Washington Post, The Times) ក្រោយពេល Lundgren ទទួលមរណភាពក្នុងឆ្នាំ ២០១៦។

ប៉ុន្តែកំណត់ត្រាផ្លូវការរបស់សារមន្ទីរ IKEA ខ្លួនឯង (IKEA Museum) វិញ ផ្តល់រូបភាពស្មុគស្មាញជាងនេះបន្តិច៖ សារមន្ទីររំលឹកថា គំនិតដំបូងស្តីពីការលក់គ្រឿងសង្ហារិមជាប្រអប់រាបស្មើ និងផ្គុំដោយអតិថិជនផ្ទាល់ ជាការណែនាំដំបូងពីក្រុមហ៊ុនផ្គត់ផ្គង់មួយឈ្មោះ Ovendals នៅទីក្រុង Hultsfred ស៊ុយអែត ហើយតុ flat-pack ដំបូងគេ (ឈ្មោះ DELFI, RIGA, KÖKSA) បានលេចមកក្នុងកាតាឡុករបស់ IKEA តាំងពីឆ្នាំ ១៩៥៣ រួចទៅហើយ — មុនរឿងឡានរបស់ Lundgren ដល់ទៅ ៣ ឆ្នាំ។ អ្វីដែលពិតប្រាកដដែលមិនមានការជជែកគ្នាទេ គឺ Lundgren បានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការពង្រីក និងធ្វើឲ្យគំនិត self-assembly នេះក្លាយជាគោលការណ៍រចនាស្តង់ដារលើផលិតផលទាំងអស់របស់ IKEA គាត់ផ្ទាល់បានរចនាផលិតផលជាង ២០០ មុខ រួមទាំងធ្នើសៀវភៅ Billy ដ៏ល្បីល្បាញ។

គរបៀបដែល Flat-pack សរសេរឡើងវិញនូវសេដ្ឋកិច្ចនៃការដឹកជញ្ជូន

តម្លៃពិតនៃ flat-pack មិនមែនស្ថិតនៅត្រង់ការរចនាដ៏ឆើតឆាយនោះទេ ថែមទាំងស្ថិតនៅត្រង់គណិតវិទ្យាសាមញ្ញនៃចន្លោះ។ គ្រឿងសង្ហារិមផ្គុំរួចមួយផ្ទុកនូវ «ខ្យល់» ច្រើនជាងឈើ — តុមួយផ្គុំរួចនឹងកាន់កាប់ចន្លោះទំហំច្រើនដងលើឡានដឹកទំនិញ បើធៀបនឹងតុដដែលនោះក្រាបជាបន្ទះស្មើក្នុងប្រអប់មួយ។ IKEA Museum ពន្យល់ថា គោលការណ៍នេះមានន័យថា «ផលិតផលកាន់តែច្រើនអាចផ្ទុកចូលក្នុងឡានដឹកទំនិញ ធុងកុងតេន័រ រថភ្លើង ឃ្លាំង និងហាងលក់» ដែលបញ្ជាក់ថាមូលហេតុចម្បងនៃការសន្សំថ្លៃដើមគឺមកពី ការកាត់បន្ថយចំនួនជើងធ្វើដំណើររបស់ឡាន មិនមែនគ្រាន់តែថ្លៃប្រអប់ខ្ចប់ថោកជាងនោះទេ។

លើសពីនេះ ការឲ្យអតិថិជនផ្គុំគ្រឿងសង្ហារិមដោយខ្លួនឯងនៅផ្ទះ គឺជាការផ្ទេរថ្លៃពលកម្មដ៏ចាំបាច់មួយ (ការផ្គុំ ការវេចខ្ចប់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន) ពីក្រុមហ៊ុនទៅកាន់អតិថិជនផ្ទាល់ ជាថ្នូរនឹងតម្លៃទាបជាង។ បន្សំគ្នារវាងការសន្សំកន្លែងដឹកជញ្ជូន និងការផ្ទេរពលកម្មនេះហើយ ដែលអនុញ្ញាតឲ្យ IKEA រក្សាតម្លៃលក់ទាបជាងគូប្រកួតប្រជែងជាប្រចាំ ខណៈនៅតែរក្សាបាននូវប្រាក់ចំណេញ។ IKEA ក៏បន្តច្នៃប្រឌិតលើគោលការណ៍នេះជាបន្តបន្ទាប់ — ជាឧទាហរណ៍ ការប្តូរទៅប្រើបន្ទះឈើផ្អែក (pallet) ធ្វើពីក្រដាសកាតុងជំនួសឈើ បានជួយកាត់បន្ថយចំនួនជើងធ្វើដំណើររបស់ឡានដឹកទំនិញបាន ២០–៣០% (ស្មើនឹងជើងធ្វើដំណើរជាង ៥០,០០០–១០០,០០០ ដងក្នុងមួយឆ្នាំ) ហើយកាត់បន្ថយកម្រិតបំភាយឧស្ម័នកាបូនរបស់ក្រុមហ៊ុនប្រហែល ២០%។

ឃទស្សនវិជ្ជា «Democratic Design»

IKEA ផ្លូវការនាំយកគំនិត Democratic Design មកអនុវត្តជាក្របខ័ណ្ឌរចនាផលិតផលចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ ១៩៩០ ដោយកំណត់ថាផលិតផលល្អមួយត្រូវឆ្លងកាត់វិមាត្រទាំង ៥ ក្នុងពេលតែមួយ៖

ចំណុចសំខាន់គឺ Flat-pack ជាឧបករណ៍ដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុតដែលអនុញ្ញាតឲ្យ IKEA សម្រេចវិមាត្រទី៥ (តម្លៃទាប) ដោយមិនបាច់សម្របសម្រួលនឹងវិមាត្រផ្សេងទៀត — ព្រោះការសន្សំថ្លៃដឹកជញ្ជូន និងពលកម្មផ្គុំ អាចនាំមកនូវថវិកាបន្ថែមសម្រាប់វិនិយោគលើគុណភាពសម្ភារៈ ឬការរចនាឲ្យកាន់តែស្រស់ស្អាត។

ងយុទ្ធសាស្ត្រពង្រីកសកល ដែល Flat-pack ជួយឲ្យអាចធ្វើទៅបាន

ដោយសារគ្រឿងសង្ហារិម flat-pack ស្រាលជាង តូចជាង និងខូចខាតតិចជាងក្នុងការដឹកជញ្ជូនចម្ងាយឆ្ងាយ IKEA អាចដឹកទំនិញឆ្លងទ្វីបដោយសុវត្ថិភាព ដោយកាត់បន្ថយចំណាយបន្ថែមក្នុងការនាំចេញ។ គំរូនេះក៏អនុញ្ញាតឲ្យក្រុមហ៊ុនប្រើប្រាស់ «រោងចក្រកណ្តាល» មួយចំនួនតូច ផលិតទំនិញឲ្យហាងរាប់ពាន់កន្លែងទូទាំងពិភពលោក ដោយមិនចាំបាច់មានរោងចក្រនៅជិតរាល់ទីផ្សារនីមួយៗ — ខុសពីម៉ូដែលផលិតតាមតំបន់ (regional manufacturing) ដែលក្រុមហ៊ុនគ្រឿងសង្ហារិមប្រពៃណីភាគច្រើនប្រើ។

ចការរិះគន់ និងដែនកំណត់ដែលមានឯកសារបញ្ជាក់

ដូចគំរូអាជីវកម្មធំៗណាមួយដែរ ជោគជ័យរបស់ IKEA មិនមែនគ្មានតម្លៃត្រូវបង់ឡើយ។ ការរិះគន់ខាងក្រោមមានឯកសារ និងការស៊ើបអង្កេតជាសាធារណៈគាំទ្រ៖

ឆរឿងព្រេង ធៀបនឹងការពិត

ជសំណួរគេសួរញឹកញាប់