ការប្រឆាំងដ្រូន — ពេលការពារម្តងថ្លៃជាងអ្វីដែលអ្នកបាញ់ធ្លាក់
នៅយប់ថ្ងៃទី ៩–១០ កញ្ញា ២០២៥ ដ្រូន ១៩ ដល់ ២១ គ្រឿងបានចូលដែនអាកាសប៉ូឡូញ។ យន្តហោះចម្បាំងសម្ព័ន្ធមិត្តបាញ់ធ្លាក់បានយ៉ាងច្រើន ៤ គ្រឿង ដោយប្រើមីស៊ីលតម្លៃ $៥០០,០០០ ដល់ $១ លាន ក្នុងមួយគ្រាប់ ចំណែកដ្រូនបោកបញ្ឆោតដែលរើសបានវិញ តម្លៃប្រហែល $១០,០០០។ អត្ថបទនេះពន្យល់ពីផ្នែកការពារនៃបញ្ហាដ្រូន៖ ហេតុអ្វីរ៉ាដាសម្រាប់យន្តហោះពិបាកមើលឃើញយន្តហោះតូចធ្វើពីប្លាស្ទិក, ខ្សែសង្វាក់បួនដំណាក់កាល, តម្លៃពិតក្នុងមួយគ្រាប់, អត្ថន័យពិតនៃតួលេខ «ទប់ស្កាត់បាន ៩០%», ជម្រៅឃ្លាំងគ្រាប់ និងច្បាប់ដែលនៅតាមមិនទាន់បច្ចេកវិទ្យា។
បញ្ហាជាអ្វី A
ប្រព័ន្ធការពារអាកាសទំនើបភាគច្រើនត្រូវបានរចនាឡើងក្នុងសម័យត្រជាក់ ដើម្បីទប់ទល់នឹងវត្ថុដែល ធំ (ធ្វើពីលោហៈ), លឿន និង ហោះខ្ពស់។ ដ្រូនតូចមួយបំបែកការសន្មតទាំងបីនេះក្នុងពេលតែមួយ។ នេះមិនមែនជាបញ្ហាថវិកាទេ — វាជាបញ្ហារូបវិទ្យា។
ផ្ទៃឆ្លុះរ៉ាដា
រ៉ាដាមើលឃើញវត្ថុតាមរយៈ ផ្ទៃឆ្លុះរ៉ាដា (radar cross-section, RCS)។ ក្នុងការសិក្សាវាស់វែងមួយពី University College London (Ritchie, Horne និង Peters) ដ្រូនតូចដែលគេវាស់នៅរលក ២៤ GHz មាន RCS ធម្មតាចន្លោះ −២០ ដល់ −៨ dBsm — ស្មើនឹងប្រហែល ០.០១ ដល់ ០.១៦ ម៉ែត្រការ៉េ ប៉ុណ្ណោះ។ សត្វស្លាបនៅក្នុងការសិក្សាដដែលមានតម្លៃ −៣០ ដល់ −១៩ dBsm។ ប៉ុន្តែចំណុចសំខាន់មិនមែននៅត្រង់មធ្យមភាគទេ — គឺនៅត្រង់ ការត្រួតគ្នា៖ តម្លៃអតិបរមារបស់សត្វស្លាបឡើងដល់ −៥ ដល់ +៥ dBsm ដែលស្ទើរតែដូចគ្នាបេះបិទនឹងតម្លៃ −៦.២ ដល់ +៨ dBsm របស់ដ្រូន។
រយៈកម្ពស់ និងសំណល់រំខាន
ដ្រូនតូចហោះទាប។ នៅរយៈកម្ពស់ទាប រ៉ាដាទទួលបានសញ្ញាឆ្លុះត្រឡប់ពីដី អគារ ដើមឈើ និងរលកសមុទ្រ — អ្វីដែលគេហៅថា clutter។ របាយការណ៍ស្ទង់មតិឆ្នាំ ២០១៩ របស់ Center for the Study of the Drone សរុបថា រ៉ាដាមានការលំបាកជាមួយគោលដៅតូច និងហោះទាប; ម៉ាស៊ីនថតអាចច្រឡំដ្រូនជាមួយសត្វស្លាប; ឧបករណ៍ចាប់រលកវិទ្យុធ្លាក់គុណភាពក្នុងទីក្រុងដែលមានសំឡេងរំខានច្រើន។ បញ្ហាមួយទៀតគឺ ខ្សែមើលឃើញផ្ទាល់ — នៅក្នុងទីក្រុងដែលមានអគារខ្ពស់ ឧបករណ៍ភាគច្រើនមើលមិនផុត។
សម្ភារៈ និងទំហំ
ដ្រូនបោកបញ្ឆោតដែលធ្លាក់ក្នុងទឹកដីប៉ូឡូញនៅខែកញ្ញា ២០២៥ ត្រូវបានព្រះរាជអាជ្ញា Lublin ពិពណ៌នាថាធ្វើពី ពពុះស្ទីរ៉ូ (polystyrene)។ វត្ថុប្រភេទនេះឆ្លុះរលកវិទ្យុតិចជាងលោហៈច្រើន។ ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់អាមេរិក ដ្រូនក្រុមទី ១–៣ — ជាចំណុចផ្តោតនៃការងារប្រឆាំងដ្រូន — មានទម្ងន់ក្រោមប្រហែល ២៥ គីឡូក្រាម ហោះទាប និងយឺត (CRS, ២០២៥)។
| RCS ដ្រូនតូច (២៤ GHz) | −២០ ដល់ −៨ dBsm ≈ ០.០១–០.១៦ ម៉ែត្រការ៉េ (UCL) |
|---|---|
| RCS សត្វស្លាប (២៤ GHz) | −៣០ ដល់ −១៩ dBsm; អតិបរមាឡើងដល់ +៥ dBsm |
| ក្រុមដ្រូនគោលដៅ | ក្រុមទី ១–៣ ក្រោមប្រហែល ២៥ គ.ក. (CRS ២០២៥) |
| ចម្ងាយទប់ស្កាត់ស៊ីវិល | ប្រហែល ៣០០ ម៉ែត្រ ឬតិចជាង (GAO ២០២២) |
| ល្បឿនដ្រូនជួរវែងថ្មី | ដល់ ~៦០០ គ.ម./ម៉ោង (២០២៦) |
GAO (មីនា ២០២២) បានកត់សម្គាល់ថា ប្រព័ន្ធទប់ស្កាត់ស៊ីវិលជាច្រើនមានចម្ងាយប្រតិបត្តិការត្រឹមប្រហែល ៣០០ ម៉ែត្រ ឬតិចជាង។ នេះមានន័យថាការសម្រេចចិត្តត្រូវធ្វើក្នុងរយៈពេលវិនាទី។

ខ្សែសង្វាក់ការពារ B
ក្របខ័ណ្ឌសាធារណៈស្ទើរតែទាំងអស់បំបែកការងារប្រឆាំងដ្រូនជា បួនដំណាក់កាល។ ការពិភាក្សាសាធារណៈភាគច្រើនបង្រួមទាំងបួននេះទៅជាមួយ ហើយនោះជាមូលហេតុដែលការជជែកច្រើនតែច្រឡំ។
- រកឃើញ (detect) — ដឹងថាមានវត្ថុអ្វីមួយនៅលើមេឃ។ នេះជាបញ្ហារូបវិទ្យា។
- តាមដាន (track) — រក្សាទីតាំង ល្បឿន និងទិសដៅ ដើម្បីទស្សន៍ទាយថាវាទៅណា។
- សម្គាល់ (identify) — សម្រេចថាវត្ថុនោះជាអ្វី និងជារបស់អ្នកណា។ ពិបាកបំផុត ហើយគេនិយាយតិចបំផុត។
- ទប់ស្កាត់ (defeat) — ធ្វើអ្វីមួយចំពោះវា។ ដំណាក់កាលតែមួយគត់ដែលចំណាយលុយក្នុងមួយដង ហើយក៏ជាដំណាក់កាលតែមួយគត់ដែលច្បាប់ភាគច្រើនហាមឃាត់។
ដំណាក់កាលដែលបរាជ័យញឹកញាប់បំផុត
ក្នុងករណីស៊ីវិលដ៏ល្បីៗ អ្វីដែលបរាជ័យមិនមែនជាដំណាក់កាលទី ៤ ទេ — គឺដំណាក់កាលទី ៣។ នៅអាកាសយានដ្ឋាន Oslo ខែកញ្ញា ២០២៥ ការស៊ើបអង្កេតរបស់នគរបាលន័រវែស មិនអាចបញ្ជាក់ ឬបដិសេធ ថាដ្រូនត្រូវបានឃើញពិតប្រាកដឬអត់។ បើគ្មានការសម្គាល់ដែលអាចទុកចិត្តបាន នោះជម្រើសដែលនៅសល់មានតែមួយ៖ បញ្ឈប់ការហោះហើរ។
សេវាស្រាវជ្រាវសភាអាមេរិក (មីនា ២០២៥) កត់សម្គាល់ថា មន្ត្រីយោធាចាត់ទុកសមត្ថភាព បញ្ជានិងបញ្ជាការ — ការតភ្ជាប់ឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាផ្សេងៗគ្នាឲ្យធ្វើការជាមួយគ្នា — ជា «បញ្ហាអចិន្ត្រៃយ៍»។ ការិយាល័យសម្របសម្រួលរួម (JCO) បានវាយតម្លៃប្រព័ន្ធបណ្តោះអាសន្ន ៤០ ក្នុងឆ្នាំ ២០២០ ហើយជ្រើសរើសយកតែ ៨។
របៀបរកឃើញ C
មានគ្រួសារឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាបួនប្រភេទ ហើយគ្មានប្រភេទណាមួយល្អគ្រប់ជ្រុងជ្រោយទេ។ ការស្ទង់មតិរបស់ Center for the Study of the Drone (ធ្នូ ២០១៩) បានចុះបញ្ជីផលិតផលប្រឆាំងដ្រូន ៥៣៧ ពីក្រុមហ៊ុន ២៧៧ នៅក្នុង ៣៨ ប្រទេស ដោយរាប់៖ រលកវិទ្យុ ១៥៩, រ៉ាដា ១៤៧, អុបទិកអេឡិចត្រូនិក ១១៣, អាំងហ្វ្រារ៉ូស ១១១ និងសំឡេង ៣៤។
| រ៉ាដា (radar) | សម្រាប់រកឃើញនៅចម្ងាយឆ្ងាយ ទាំងយប់ទាំងអាកាសធាតុមិនល្អ។ ដោះដូរ៖ សំណល់រំខានពីដី និងការច្រឡំជាមួយសត្វស្លាប |
|---|---|
| រលកវិទ្យុ (RF) | សម្រាប់ចាប់វត្តមាននៃការទំនាក់ទំនងវិទ្យុ ដោយមិនបញ្ចេញសញ្ញាខ្លួនឯង។ ដោះដូរ៖ ធ្លាក់គុណភាពក្នុងទីក្រុង |
| អុបទិក/អាំងហ្វ្រារ៉ូស | ជាប្រភេទតែមួយគត់ដែលបញ្ជាក់បានថាវត្ថុនោះជាអ្វី។ ដោះដូរ៖ ត្រូវការខ្សែមើលឃើញផ្ទាល់ ពន្លឺ និងអាកាសធាតុល្អ |
| សំឡេង (acoustic) | ថ្លៃថោក និងតម្លើងបានងាយ។ ដោះដូរ៖ ចម្ងាយខ្លី និងពឹងលើបណ្ណាល័យសំឡេងដែលមានកំណត់ |
ហេតុអ្វីគេត្រូវប្រើច្រើនប្រភេទរួមគ្នា
ដោយសារគ្រួសារនីមួយៗខ្សោយត្រង់កន្លែងផ្សេងគ្នា ដំណោះស្រាយធម្មតាគឺ ការបញ្ចូលគ្នា (sensor fusion)។ ប៉ុន្តែក្នុងចំណោមផលិតផល ៥៣៧ នោះ មានតែ ១៣៣ ប៉ុណ្ណោះដែលបញ្ចូលឧបករណ៍ចាប់សញ្ញាច្រើនប្រភេទ ចំណែក ១៩០ ពឹងលើប្រភេទតែមួយ។
អ្វីដែលការរកឃើញមិនអាចដោះស្រាយ
សូម្បីតែពេលការរកឃើញដំណើរការល្អ វានៅតែមិនប្រាប់ ចេតនា។ ដ្រូនអាជីវកម្ម ដ្រូនកសិកម្ម ដ្រូនកម្សាន្ត និងដ្រូនដែលមានបំណងអាក្រក់ អាចមើលទៅដូចគ្នាបេះបិទ។ នេះជាមូលហេតុដែលក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ស្ទើរតែទាំងអស់ទាមទារ «ការកំណត់ការគំរាមកំហែងដែលអាចជឿជាក់បាន» ជាមុនសិន។
តម្លៃក្នុងមួយគ្រាប់ D
បញ្ហាយុទ្ធសាស្ត្រនៃការប្រឆាំងដ្រូនមិនមែនជាបញ្ហាបច្ចេកទេសទេ — វាជាបញ្ហានព្វន្ត។
យប់ថ្ងៃទី ៩–១០ កញ្ញា ២០២៥ ដ្រូនរវាង ១៩ ទៅ ២១ គ្រឿងបានចូលដែនអាកាសប៉ូឡូញ។ យោងតាមការវិភាគរបស់ Robert Hamilton ក្នុង War on the Rocks (២៥ កញ្ញា ២០២៥) យន្តហោះចម្បាំងណាតូបានបាញ់ធ្លាក់បាន ៤ គ្រឿង ដោយប្រើមីស៊ីល AIM-9X និង AIM-120C-7 តម្លៃ $៥០០,០០០ ដល់ $១ លាន ក្នុងមួយគ្រាប់ ចំណែកដ្រូន Gerbera មានតម្លៃប្រហែល $១០,០០០។ Hamilton សន្និដ្ឋានថា ដោយចំណាយតិចជាង $២០០,០០០ រុស្ស៊ីបានបង្ខំឲ្យណាតូចំណាយរាប់លានដុល្លារ។ ការិយាល័យព្រះរាជអាជ្ញា Lublin បញ្ជាក់ថាដ្រូនដែលរើសបានគ្មានអាវុធ និងគ្មានសារធាតុផ្ទុះ។
តារាងតម្លៃពិត
| មីស៊ីល PAC-3 (Patriot) | លើសពី $៣ លាន ក្នុងមួយគ្រាប់ (CSIS) |
|---|---|
| មីស៊ីល SM-2 (កងទ័ពជើងទឹក) | ប្រហែល $២ លាន (CSIS, កុម្ភៈ ២០២៤) |
| មីស៊ីល NASAMS (ម៉ូដែល AIM-9X) | ជាងបន្តិច $១ លាន (CSIS) |
| Coyote Block 2 (ដ្រូនស្កាត់) | ប្រហែល $១០០,០០០ (២០២៣) |
| គ្រាប់កាំភ្លើង ៣៥ មម សម្រាប់ Gepard | ប្រហែល $៦០០ ក្នុងមួយគ្រាប់ (Rheinmetall តាម Forbes ២០២៥) |
| គ្រាប់ AHEAD សម្រាប់ Skyranger | ទំនងលើសពី $១,០០០ ក្នុងមួយគ្រាប់ (២០២៥) |
| ដ្រូនស្កាត់អ៊ុយក្រែន | $១,០០០ ដល់ $២,៥០០ ក្នុងមួយគ្រឿង (២០២៦) |
| ដ្រូន Shahed/Geran | ការប៉ាន់ស្មានចន្លោះ $២០,០០០ ដល់ $៨០,០០០ (CSIS ប្រើ $៣៥,០០០) |
CSIS បានប្រើតម្លៃ $៣៥,០០០ ក្នុងមួយ Shahed ដោយកត់សម្គាល់ថាការប៉ាន់ស្មានសាធារណៈមានចាប់ពី $២០,០០០–$៣០,០០០ (អ្នកជំនាញអ៊ីស្រាអែល, ២០២៣) ដល់ប្រហែល $៨០,០០០ (អ្នកវិភាគអង់គ្លេស, ២០២២)។ ភាពខុសគ្នាបួនដងនេះបង្ហាញថាតួលេខ «តម្លៃដ្រូន» គួរអានដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។
ទោះជាយ៉ាងណា គម្លាតនៅតែធំ។ CSIS បានគណនាថាការវាយប្រហារដោយ Shahed ចំណាយរុស្ស៊ីប្រហែល $៣៥០,០០០ ក្នុងមួយគោលដៅដែលវាយត្រូវ ដោយសារភាគច្រើនត្រូវបានទប់ស្កាត់មុនដល់គោលដៅ។ នេះនៅតែថោកជាងតម្លៃមីស៊ីលការពារមួយគ្រាប់។
អត្រាទប់ស្កាត់ដែលប្រកាស E
តួលេខដែលគេដកស្រង់ញឹកញាប់បំផុតអំពីការការពារដ្រូន គឺភាគរយនៃការទប់ស្កាត់ — ហើយវាក៏ងាយយល់ខុសបំផុតដែរ។
ក្នុងខែមីនា ២០២៦ រុស្ស៊ីបានបាញ់ដ្រូនជួរវែងយ៉ាងតិច ៦,៤៦២ គ្រឿងចូលអ៊ុយក្រែន។ កងទ័ពអាកាសអ៊ុយក្រែនរាយការណ៍ថាបានទម្លាក់ជិត ៩០% ដែលជាអត្រាខ្ពស់បំផុតតាំងពីខែកុម្ភៈ ២០២៥ (Euronews, មេសា ២០២៦)។ ក្នុងខែតុលា ២០២៥ វិញ តួលេខទាបជាង៖ ៤,២៤២ ក្នុងចំណោម ៥,៣១២ ដ្រូន (~៨០%) និងមីស៊ីលត្រឹម ១៤៦ ក្នុងចំណោម ២៧០ (៥៤%) តាមទិន្នន័យដែល ABC News វិភាគ (វិច្ឆិកា ២០២៥)។
តើភាគរយនោះមានន័យយ៉ាងណា
ត្រូវសួរបីសំណួរ៖ ភាគបែងជាអ្វី? (ជាទូទៅជាចំនួនដែលបាញ់ចេញ មិនមែនចំនួនដែលចូលដល់តំបន់ការពារ) · ភាគយកជាអ្វី? · និង អ្នកណារាប់? — ក្នុងជម្លោះសកម្ម ភាគីការពាររាប់ខ្លួនឯង។
នេះមិនមែនមានន័យថាតួលេខអ៊ុយក្រែនក្លែងក្លាយទេ — វាឆ្លើយសំណួរមួយផ្សេងពីសំណួរដែលអ្នកអានភាគច្រើនគិតថាវាឆ្លើយ។ ABC News បានសរសេរច្បាស់ថាខ្លួន មិនអាចផ្ទៀងផ្ទាត់ដោយឯករាជ្យ នូវទិន្នន័យប្រយុទ្ធរបស់ភាគីណាមួយ ហើយថា «អាចទៅរួចដែលភាគីទាំងពីរបំផ្លើសប្រសិទ្ធភាពនៃការការពាររបស់ខ្លួន»។
អ្វីដែលភាគរយមិនប្រាប់
ភាគរយលាក់ ចំនួនដាច់ខាត។ ១០% នៃ ៦,៤៦២ គឺ ៦៤៦ ដ្រូន។ អត្រា ៩០% ដែលមើលទៅល្អឥតខ្ចោះ នៅតែមានន័យថាមានរាប់រយគ្រឿងឆ្លងកាត់ក្នុងមួយខែ។ ចំពោះការការពារហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ អ្វីដែលសំខាន់គឺចំនួនដែលឆ្លងកាត់ និងកន្លែងដែលវាធ្លាក់។
ករណីប៉ូឡូញបង្ហាញភាគបែងមួយផ្សេងទៀត៖ ដ្រូន ១៩ ដល់ ២១ គ្រឿងចូល, យ៉ាងច្រើន ៤ គ្រឿងត្រូវបានបាញ់ធ្លាក់ — អត្រាប្រហែល ២០%។ គ្មានតួលេខណាមួយខុសទេ; អ្វីដែលខុសគឺការប្រៀបធៀបលេខពីក្របខ័ណ្ឌរាប់ពីរផ្សេងគ្នា។

ជម្រើសថ្មី F
ដោយសារគម្លាតតម្លៃ រដ្ឋនានាកំពុងស្វែងរកមធ្យោបាយថោកជាង។ មានបួនផ្លូវសំខាន់ ដែលនីមួយៗនៅមានដែនកំណត់របស់វា។
១. កាំភ្លើងធំ
រថក្រោះប្រឆាំងអាកាស Gepard របស់អាល្លឺម៉ង់ ជាការរចនាពីសម័យត្រជាក់ដែលបានវិលមកវិញជាឧបករណ៍ប្រឆាំងដ្រូន។ វាបាញ់ជិត ២០ គ្រាប់ក្នុងមួយវិនាទី ហើយគ្រាប់ ៣៥ មម មានតម្លៃប្រហែល $៦០០ ក្នុងមួយគ្រាប់ (Forbes, ២០២៥)។ ថោកជាងមីស៊ីលច្រើន ប៉ុន្តែចម្ងាយបាញ់ខ្លី។ ប្រព័ន្ធជំនាន់ក្រោយ Skyranger មានតម្លៃប្រហែល $១២ លាន ក្នុងមួយឯកតា ចំណែកប្រព័ន្ធកាំភ្លើងតូច Sky Sentinel របស់អ៊ុយក្រែន មានតម្លៃប្រហែល $១០០,០០០។
២. ដ្រូនស្កាត់
អ៊ុយក្រែនបានប្តូរទៅប្រើដ្រូនតូចដើម្បីទប់ស្កាត់ដ្រូនតូច។ ត្រឹមខែមករា ២០២៦ មានក្រុមហ៊ុនជាង ២០ ផលិតដ្រូនស្កាត់ក្នុងតម្លៃ $១,០០០ ដល់ $២,៥០០។ តាមរបាយការណ៍ Military Times (មីនា ២០២៦) ដ្រូនស្កាត់បានទម្លាក់ជាង ៧០% នៃ Shahed ដែលចូលមកលើទីក្រុងគៀវក្នុងខែមុន។ ដែនកំណត់ក៏ច្បាស់ដែរ៖ ម៉ូដែល Geran-5 របស់រុស្ស៊ីត្រូវបានរាយការណ៍ថាហោះដល់ ~៦០០ គ.ម./ម៉ោង — លឿនជាងដ្រូនស្កាត់ដែលកំពុងប្រើទាំងអស់។
៣. រលកមីក្រូថាមពលខ្ពស់
ប្រព័ន្ធរលកមីក្រូថាមពលខ្ពស់ (high-power microwave) ដូចជា Leonidas របស់ Epirus ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីវាយលើគោលដៅច្រើនក្នុងពេលតែមួយ។ កងទ័ពជើងគោកអាមេរិកបានផ្តល់កិច្ចសន្យា $៦៦.១ លាន ក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ និង $៤៣.៥ លាន បន្ថែមក្នុងខែកក្កដា ២០២៥។ ដែនកំណត់សំខាន់គឺចម្ងាយ៖ ម៉ូដែលសមុទ្ររបស់វាបានបង្ហាញប្រសិទ្ធភាពនៅចម្ងាយប្រហែល ១០០ ម៉ែត្រ ពេលដំណើរការត្រឹមពាក់កណ្តាលថាមពល។
៤. ឡាស៊ែរ
ចក្រភពអង់គ្លេសបានចុះកិច្ចសន្យា £៣១៦ លាន ជាមួយ MBDA ដើម្បីតម្លើងឡាស៊ែរ DragonFire លើនាវាបំផ្លាញ Type 45 ត្រឹមឆ្នាំ ២០២៧ (Defense News, វិច្ឆិកា ២០២៥)។ អ៊ីស្រាអែលបានប្រកាសថាប្រព័ន្ធ Iron Beam ចូលបម្រើការនៅថ្ងៃទី ២៨ ធ្នូ ២០២៥ ដោយមានថាមពល ១០០ គីឡូវ៉ាត់ និងចម្ងាយដល់ ១០ គីឡូម៉ែត្រ។ តាមការអះអាងរបស់ Rafael តម្លៃផ្ទាល់ក្នុងមួយការបាញ់មានត្រឹមប៉ុន្មានដុល្លារ ធៀបនឹង $១០០,០០០–$១៥០,០០០ សម្រាប់មីស៊ីលធម្មតា។
ជម្រៅឃ្លាំង G
តម្លៃក្នុងមួយគ្រាប់ជាបញ្ហាថវិកា។ ជម្រៅឃ្លាំង (magazine depth) — ចំនួនគ្រាប់ដែលមាន និងចំនួនដែលអាចផលិតបន្ថែម — ធ្ងន់ធ្ងរជាង។ ថវិកាអាចបង្កើនបានក្នុងមួយឆ្នាំ; ខ្សែសង្វាក់ផលិតកម្មមិនអាច។
អត្រាផលិតកម្មពីរផ្នែក
ខាងអ្នកការពារ៖ Lockheed Martin ផលិតមីស៊ីល PAC-3 MSE បានប្រហែល ៦០០ គ្រាប់ក្នុងមួយឆ្នាំ ហើយក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងដែលប្រកាសថ្ងៃទី ៣១ កក្កដា ២០២៦ គ្រោងបង្កើនដល់ប្រហែល ២,០០០ គ្រាប់ក្នុងមួយឆ្នាំ ត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០៣០ ក្នុងតម្លៃកិច្ចសន្យាសក្តានុពលរហូតដល់ $៥៣.៩ ប៊ីលាន។ ការវិភាគរបស់ CSIS បានរាយការណ៍អត្រា AIM-9X ១៣៧ គ្រាប់ក្នុងមួយខែក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ និង PAC-3 ៤៨ គ្រាប់ក្នុងមួយខែ។
ខាងអ្នកវាយប្រហារ៖ អ្នកនាំពាក្យសេវាស៊ើបការណ៍យោធាអ៊ុយក្រែន (HUR) លោក Andrii Yusov បានថ្លែងថ្ងៃទី ៥ កញ្ញា ២០២៥ ថារុស្ស៊ីអាចផលិតដ្រូនប្រភេទ Shahed រហូតដល់ ២,៧០០ គ្រឿងក្នុងមួយខែ បូកនឹងដ្រូនបោកបញ្ឆោតមួយចំនួនធំទៀត។ បើពិត នោះស្មើនឹងប្រហែល ៣២,០០០ គ្រឿងក្នុងមួយឆ្នាំ។
អ្វីដែលកំពុងផ្លាស់ប្តូរ
ចម្លើយដែលកំពុងលេចឡើងគឺការប្តូរទៅគ្រាប់ថោកជាង ដែលអាចផលិតបានលឿនជាង។ កងទ័ពជើងគោកអាមេរិកបានផ្តល់កិច្ចសន្យារហូតដល់ $៥.០៤ ប៊ីលាន ដល់ RTX នៅថ្ងៃទី ២៩ កញ្ញា ២០២៥ សម្រាប់ដ្រូនស្កាត់ Coyote រ៉ាដា KuRFS និងឧបករណ៍បាញ់ រហូតដល់ឆ្នាំ ២០៣៣ ដោយផែនការមុនបានបញ្ជាក់ចំនួនប្រហែល ៦,៧០០ គ្រាប់ Coyote សម្រាប់ ២០២៥–២០២៩។
ឧទាហរណ៍មួយទៀតគឺគ្រាប់កាំភ្លើង។ Rheinmetall បានផ្គត់ផ្គង់គ្រាប់ ៣៥ មម ប្រហែល ៣០០,០០០ គ្រាប់ ដល់អ៊ុយក្រែនសម្រាប់ Gepard ប៉ុន្តែត្រឹមឆ្នាំ ២០២៥ ស្តុកនោះជិតអស់ (Forbes)។ នៅអត្រាបាញ់ជិត ២០ គ្រាប់ក្នុងមួយវិនាទី សូម្បីតែស្តុករាប់សែនក៏មិនស៊ីជម្រៅដែរ។ នេះជាមូលហេតុដែលដ្រូនស្កាត់តម្លៃ $១,០០០–$២,៥០០ ក្លាយជាចម្លើយដែលទាក់ទាញ — មិនមែនដោយសារវាល្អជាង តែដោយសារវាមានច្រើនជាង។
ការការពារហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធស៊ីវិល H
បញ្ហាស៊ីវិលខុសពីបញ្ហាសមរភូមិទាំងផ្នែកបច្ចេកទេស និងច្បាប់។ នៅសមរភូមិ ការបាញ់ធ្លាក់វត្ថុមួយអាចទទួលយកបាន។ នៅលើទីក្រុង វត្ថុដែលធ្លាក់ចុះក្រោយពេលបាញ់ ជាបញ្ហាថ្មីមួយទៀត។
ព្រឹត្តិការណ៍ដែលមានឯកសារ
បញ្ហាដដែលនេះកើតលើមូលដ្ឋានយោធាផងដែរ។ ឧត្តមសេនីយ៍ Gregory Guillot មេបញ្ជាការ NORAD និង USNORTHCOM បានប្រាប់ព្រឹទ្ធសភាអាមេរិកនៅថ្ងៃទី ១៣ កុម្ភៈ ២០២៥ ថាមាន ការចូលរបស់ដ្រូន ៣៥០ លើក នៅលើមូលដ្ឋានយោធាប្រហែល ១០០ កន្លែងក្នុងរយៈពេលមួយឆ្នាំ។ ការព្រួយបារម្ភសំខាន់តាមការថ្លែងរបស់គាត់ គឺការឃ្លាំមើល មិនមែនការវាយប្រហារទេ។
មេរៀនពី Gatwick មិនមែនថាដ្រូនមិនមែនជាការគំរាមកំហែងទេ។ មេរៀនគឺថា ការរាយការណ៍ការឃើញ និង ការបញ្ជាក់វត្តមាន ជារឿងពីរផ្សេងគ្នា ហើយក្នុងបរិយាកាសស៊ីវិល ការសម្រេចចិត្តត្រូវធ្វើលើមូលដ្ឋានទីមួយស្ទើរតែជានិច្ច។ ការឆ្លើយតបដែលថោក និងសុវត្ថិភាពបំផុតគឺការបញ្ឈប់ការហោះហើរ — ដែលជាលទ្ធផលដែលអ្នករំខានចង់បានពិតប្រាកដ។
បញ្ហាច្បាប់ស៊ីវិល I
បើដ្រូនហោះលើអាកាសយានដ្ឋាន ហេតុអ្វីគេមិនបាញ់វាធ្លាក់? ចម្លើយភាគច្រើនជាច្បាប់ មិនមែនបច្ចេកទេសទេ។
ករណីសហរដ្ឋអាមេរិក
ច្បាប់សហព័ន្ធអាមេរិកជាច្រើនត្រូវបានសរសេរឡើងមុនពេលដ្រូនមាន។ ច្បាប់ Wiretap Act (១៩៦៨) និង CFAA (១៩៨៦) បានហាមឃាត់សកម្មភាពមួយចំនួនដែលចាំបាច់សម្រាប់ការប្រឆាំងដ្រូន។ ច្បាប់ FAA Modernization and Reform Act (២០១២) បានចាត់ទុកយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកជា «យន្តហោះ» — ដែលធ្វើឲ្យការបំផ្លាញវាធ្លាក់ក្រោមច្បាប់ស្តីពីការបំផ្លាញ និងការប្លន់យន្តហោះ។
តាំងពីឆ្នាំ ២០១៨ មានតែទីភ្នាក់ងារសហព័ន្ធបួនប៉ុណ្ណោះដែលអាចធ្វើសកម្មភាព៖ ក្រសួងការពារជាតិ ថាមពល យុត្តិធម៌ និងសន្តិសុខមាតុភូមិ — ហើយតែក្នុងកាលៈទេសៈជាក់លាក់ ដូចជាការការពារមូលដ្ឋានយោធា ពន្ធនាគារ ឬព្រឹត្តិការណ៍កីឡាធំៗ (GAO, ២០២២)។ រដ្ឋ ក្រុង និងឯកជនគ្មានសិទ្ធិទេ។
ចន្លោះនេះកំពុងចាប់ផ្តើមបិទ។ ច្បាប់ SAFER SKIES Act (២០២៥) បានបើកផ្លូវឲ្យទីភ្នាក់ងារអនុវត្តច្បាប់ថ្នាក់រដ្ឋ និងមូលដ្ឋាន ហើយបទប្បញ្ញត្តិចូលជាធរមានថ្ងៃទី ១ កក្កដា ២០២៦ ដោយបែងចែកជាពីរកម្រិត៖ «រកឃើញ និងព្រមាន» និង «ទប់ស្កាត់»។
| មាត្រា ១០ U.S.C. ១៣០i | អំណាចក្រសួងការពារជាតិ — មានសុពលភាពដល់ថ្ងៃទី ៣១ ធ្នូ ២០២៦ |
|---|---|
| មាត្រា ៦ U.S.C. ១២៤n | អំណាចក្រសួងសន្តិសុខមាតុភូមិ និងយុត្តិធម៌ |
| ច្បាប់ដែលត្រូវលើកលែង | ១៨ U.S.C. ៣២ និង ៤៩ U.S.C. ៤៦៥០២ |
| ច្បាប់ដែលមិនត្រូវលើកលែង | ច្បាប់ទំនាក់ទំនង ៤៧ U.S.C. ៣០១–៦០៥ — ត្រូវមានការអនុញ្ញាតពី FCC ជានិច្ច |
| កំហិតផ្សេងៗ | ហាមប្រើអ្នកម៉ៅការ; រាយការណ៍ក្នុង ៤៨ ម៉ោង; រក្សាទុកទិន្នន័យមិនលើស ១៨០ ថ្ងៃ |
ចក្រភពអង់គ្លេស និងសហភាពអឺរ៉ុប
ច្បាប់ Air Traffic Management and Unmanned Aircraft Act ២០២១ របស់ចក្រភពអង់គ្លេស ផ្តល់អំណាចដល់នគរបាលឲ្យបញ្ជាឲ្យអ្នកបើកចុះចត ស្នើសុំដីកាឆែកឆេរ និងចេញការពិន័យ។ ទាំងនេះជាអំណាចអនុវត្តច្បាប់ — មិនមែនអំណាចទប់ស្កាត់តាមបច្ចេកទេសទេ។ ណាតូបានបើកប្រតិបត្តិការ Eastern Sentry នៅថ្ងៃទី ១២ កញ្ញា ២០២៥។
នៅសហភាពអឺរ៉ុប គំនិតផ្តួចផ្តើមការពារដ្រូនអឺរ៉ុប (European Drone Defence Initiative, ពីមុនហៅ «ជញ្ជាំងដ្រូន») មានគោលដៅសម្រេចសមត្ថភាពដំបូងត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០២៦ និងដំណើរការពេញលេញត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០២៧។ តាមសេវាស្រាវជ្រាវសភាអឺរ៉ុប (តុលា ២០២៥) រដ្ឋនៅជួរមុខចាត់ទុកវាជាការបន្ទាន់ ចំណែកបារាំង អាល្លឺម៉ង់ អ៊ីតាលី និងក្រិចមានសំណួរអំពីលទ្ធភាព និងចំណាយ។ អ្នករិះគន់ខ្លះហៅវាថា «ការការពារជានិមិត្តរូប»។
អ្នកលេង និងទីផ្សារ J
ការស្ទង់មតិរបស់ Center for the Study of the Drone (២០១៩) បានរាប់ផលិតផល ៥៣៧ ពីក្រុមហ៊ុន ២៧៧ — ធៀបនឹង ២៣៥ ផលិតផលពី ១៥៥ ក្រុមហ៊ុនក្នុងការស្ទង់លើកទីមួយ (២០១៨)។
ក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវ MarketsandMarkets បានប៉ាន់ (កក្កដា ២០២៦) ថាទីផ្សារនេះមានតម្លៃ $៩.១៧ ប៊ីលាន ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ហើយនឹងឡើងដល់ $២៩.៧ ប៊ីលាន ត្រឹមឆ្នាំ ២០៣១។ អ្នកផ្គត់ផ្គង់សំខាន់ដែលគេរាយឈ្មោះមាន RTX, Northrop Grumman, Lockheed Martin, Rheinmetall និង RAFAEL។ ក្រុមហ៊ុនឯកទេស DroneShield របស់អូស្ត្រាលីបានរាយការណ៍ចំណូល A$១២៥.៨ លាន សម្រាប់ពាក់កណ្តាលឆ្នាំដំបូងនៃឆ្នាំ ២០២៦ — កើន ៧៤%។
អ្វីត្រូវតាមដានបន្ត K
- ៣១ ធ្នូ ២០២៦ — សុពលភាពនៃមាត្រា ១០ U.S.C. ១៣០i ផុតកំណត់។ តើសភាអាមេរិកនឹងបន្ត ឬពង្រីកវាយ៉ាងណា?
- ៤ កញ្ញា ២០២៦ — ថ្ងៃផុតកំណត់ទទួលមតិលើបទប្បញ្ញត្តិសម្រាប់ទីភ្នាក់ងារថ្នាក់រដ្ឋ ដែលនឹងកំណត់ថាតើអ្នកណាអាចធ្វើអ្វីនៅលើទីក្រុងអាមេរិក។
- ចុងឆ្នាំ ២០២៦ និង ២០២៧ — គោលដៅសមត្ថភាពដំបូង និងពេញលេញរបស់គំនិតផ្តួចផ្តើមអឺរ៉ុប។
- ២០២៧ — ការតម្លើងឡាស៊ែរ DragonFire លើនាវាបំផ្លាញ Type 45 ជាការសាកល្បងជាក់ស្តែងលើកដំបូងនៃ «តម្លៃទាបក្នុងមួយការបាញ់»។
- ចុងឆ្នាំ ២០៣០ — តើផលិតកម្ម PAC-3 MSE ឡើងដល់ ~២,០០០ គ្រាប់ក្នុងមួយឆ្នាំដូចការប្រកាសឬអត់?
- វិធីរាយការណ៍ — តើនរណានឹងចាប់ផ្តើមបែងចែក «បាញ់ធ្លាក់» ចេញពី «ធ្វើឲ្យបាត់បង់ដំណើរការ» ក្នុងស្ថិតិផ្លូវការ?
- ការភ្ជាប់ទំនួលខុសត្រូវ — តើករណីរាំងស្ទះអាកាសយានដ្ឋានអឺរ៉ុបណាមួយនឹងត្រូវភ្ជាប់ទៅភាគីជាក់លាក់ដោយភស្តុតាងសាធារណៈឬទេ?
សំណួរចម្លើយ (FAQ) M
ហេតុអ្វីរ៉ាដាពិបាកមើលឃើញដ្រូនតូច?
«ទប់ស្កាត់បាន ៩០%» មានន័យថាបាញ់ធ្លាក់ ៩០% មែនទេ?
ហេតុអ្វីគេមិនបាញ់ដ្រូនធ្លាក់នៅអាកាសយានដ្ឋាន?
តើឡាស៊ែរដោះស្រាយបញ្ហាតម្លៃបានហើយឬនៅ?
តើគម្លាតតម្លៃមានន័យថាការការពារឥតប្រយោជន៍ឬ?
ប្រភព (Sources) N
- ✓គួរដឹង · Makiivka — ពេលសញ្ញាទូរស័ព្ទក្លាយជាគោលដៅសម្លាប់
- ✓គួរដឹង · សង្គ្រាមបន្ទះឈីប — ពេលបន្ទះតូចជាងក្រចកដៃ កំណត់អនាគតពិភពលោក
- ✓គួរដឹង · សមុទ្រចិនខាងត្បូង — ហេតុអ្វីផ្ទៃទឹកមួយកន្លែង ក្លាយជាចំណុចក្តៅបំផុតរបស់អាស៊ី?
- ✓គួរដឹង · ចរកសមុទ្រម៉ាឡាកា — ផ្លូវទឹកទទឹង ២.៨ គីឡូម៉ែត្រ ដែលទ្រទ្រង់សេដ្ឋកិច្ចអាស៊ី
- ✓គួរដឹង · ចរកហ័រមុស — ផ្លូវទឹកទទឹង ៣៩ គីឡូម៉ែត្រ ដែលពិភពលោកមិនអាចវាងបាន
- ✓គួរដឹង · រ៉ែធាតុកម្រ — លោហធាតុ ១៧ មុខ ដែលចិនកាន់សោ ហើយពិភពលោកកំពុងរកកូនសោថ្មី
- ✓គួរដឹង · ចរកតៃវ៉ាន់ — ហេតុអ្វីផ្លូវទឹកទទឹង ១៣០ គីឡូម៉ែត្រ កាន់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកក្នុងកណ្តាប់ដៃ
- ✓គួរដឹង · ខ្សែកាបក្រោមសមុទ្រ — ខ្សែស្តើងប៉ុនបំពង់ទឹក ដែលដឹកអ៊ីនធឺណិតឆ្លងទ្វីបស្ទើរទាំងអស់
- ✓គួរដឹង · ផ្លូវសមុទ្រអាកទិក — ពេលទឹកកករលាយ តើផ្លូវកាត់ថ្មីពិតជាបើកមែនឬ?
- ✓គួរដឹង · គន្លងអវកាស — ផ្កាយរណបរាប់ម៉ឺន និងការប្រណាំងកាន់កាប់លំហជុំវិញផែនដី
- ✓គួរដឹង · ដ្រូនតូច — ពេលអាវុធថ្លៃពីររយដុល្លារ ដេញតាមគ្រឿងចម្បាំងតម្លៃរាប់លាន
- ✓គួរដឹង · ដ្រូនចម្ងាយឆ្ងាយ — ពីយន្តហោះឥតមនុស្សបើកតម្លៃរាប់លាន ដល់ដ្រូនវាយម្តងចប់ថ្លៃប៉ុន្មានម៉ឺន
- ១៣គួរដឹង · ការប្រឆាំងដ្រូន — ពេលការពារម្តងថ្លៃជាងអ្វីដែលអ្នកបាញ់ធ្លាក់
- ១៤គួរដឹង · ផ្កាយរណបឈ្លបយកការណ៍ — តើពីលើអវកាស គេមើលឃើញអ្វីខ្លះពិតប្រាកដ?
- ១៥គួរដឹង · សង្គ្រាមប្រឆាំងអវកាស — ពេលគន្លងផែនដីក្លាយជាសមរភូមិមួយទៀត
- ១៦គួរដឹង · ការពារមីស៊ីល — ស្រទាប់ការពារ តម្លៃ និងអត្ថន័យពិតនៃ «អត្រាទប់ស្កាត់»
- ១៧គួរដឹង · អាវុធអ៊ីពែសូនិក — លឿនជាងសំឡេង ៥ ដង តែហេតុអ្វីល្បឿនមិនមែនជារឿងថ្មី
- ១៨គួរដឹង · នាវាមុជទឹក — អាវុធដែលលាក់ខ្លួនបានល្អបំផុត និងការប្រណាំងស្តាប់សំឡេងក្រោមទឹក
- ១៩គួរដឹង · អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ ក្រោយ New START — ពេលដែនកំណត់ចុងក្រោយផុតកំណត់
- ២០គួរដឹង · ឧស្សាហកម្មអាវុធ — អ្នកណាចំណាយ អ្នកណាផលិត និងហេតុអ្វីលុយច្រើនមិនស្មើនឹងគ្រាប់ច្រើន
- ២១គួរដឹង · ស៊ុយអេស និងបាប-អែល-ម៉ាន់ដេប — ពេលផ្លូវខ្លីបំផុតរវាងអឺរ៉ុប និងអាស៊ី ក្លាយជាផ្លូវដែលគេចៀស
- ២២គួរដឹង · ការវិនិយោគហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ AI៖ បន្ទះឈីប ថាមពល បំណុល និងជម្លោះ «ពពុះ»
- ២៣គួរដឹង · បន្ទះឈីបទំនើបបំផុតរបស់ពិភពលោក — ហេតុអ្វីមានតែក្រុមហ៊ុនពីរបីប៉ុណ្ណោះដែលអាចផលិតបាន
- ២៤គួរដឹង · កុំព្យូទ័រកង់ទិច៖ អ្វីដែលវាធ្វើបានពិតប្រាកដសព្វថ្ងៃ និងហេតុអ្វីគ្រីបគ្រីបប្រញាប់រត់នាំមុខ
- ២៥គួរដឹង · សន្តិសុខអនឡាញ — ការវាយប្រហារហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សេដ្ឋកិច្ចនៃការទារលុយ និងអ្នកគំរាមកំហែងជាប់រ…
- ២៦គួរដឹង · ប្រឡាយប៉ាណាម៉ា — ពីវិបត្តិទឹកសាប ដល់វិវាទអធិបតេយ្យភាព
